Giải Tin Học 10 trang 56
Lời giải chi tiết SGK Lớp 10 · Môn Tin Há»c · Trang 56–57
Mình thấy ảnh em gửi là trang 55 và 56 (số in ở góc dưới), nên mình để header đúng theo số trang trên ảnh nhé. Đây là phần mở đầu Bài 11, Chủ đề 3.
Tóm tắt lý thuyết
Bài 11 nói về Ứng xử trên môi trường số và nghĩa vụ tôn trọng bản quyền. Mấy ý chính cần nhớ:
- Đạo đức là hệ thống các quy tắc, chuẩn mực xã hội mà con người tự giác thực hiện cho phù hợp với lợi ích cộng đồng. Dư luận xã hội và giáo dục là công cụ điều chỉnh đạo đức.
- Pháp luật quy định rõ hành vi nào là vi phạm và sẽ bị Nhà nước cưỡng chế. Hành vi không phù hợp lợi ích chung nhưng chưa tới mức phạm luật thì coi là vi phạm đạo đức.
Sáu nhóm hành vi xấu thường gặp khi dùng mạng:
| Hành vi | Bản chất |
|---|---|
| Đưa tin không phù hợp lên mạng | Tùy nội dung và hậu quả, có thể vi phạm pháp luật hoặc đạo đức |
| Công bố thông tin cá nhân/tổ chức không được phép | Vi phạm pháp luật (ảnh hưởng uy tín, danh dự) |
| Gửi thư rác, tin nhắn rác | Quảng cáo không sai, nhưng gửi nhiều gây quấy nhiễu là sai |
| Vi phạm bản quyền dữ liệu, phần mềm | Sản phẩm số dễ bị sao chép, phát tán, sửa đổi gây thiệt hại |
| Bắt nạt qua mạng | Đã học ở Bài 9 |
| Ứng xử thiếu văn hóa | Chửi tục, công kích, sỉ nhục trên diễn đàn |
Vì sao hành vi xấu trên mạng dễ trầm trọng hơn ngoài đời? Vì giao tiếp trên mạng có thể ẩn danh, người ta gặp nhau mọi lúc mọi nơi miễn có Internet, tin bài lan truyền nhanh, rộng và lưu trữ lâu dài.
Bài 1: Hoạt động 1 – Hành vi vi phạm pháp luật hay đạo đức?
Đề bài (tình huống):
Do mâu thuẫn ở một diễn đàn trên mạng, một nhóm nữ sinh đánh một bạn nữ khác. Các bạn xung quanh không can ngăn mà còn quay phim rồi đưa lên mạng xã hội. Do có nhiều bình luận thiếu thiện ý dẫn đến xấu hổ với bạn bè, nạn nhân đã bỏ nhà ra đi không để lại lời nhắn.
Câu 1: Trong tình huống trên, hành vi nào vi phạm pháp luật, hành vi nào vi phạm đạo đức?
Mình tách rõ từng hành vi cho dễ thấy:
Hành vi vi phạm pháp luật:
- Đánh bạn gây thương tích: nếu người đánh đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự (từ đủ 16 tuổi) và gây thương tích nặng thì bị xử lý hình sự về tội cố ý gây thương tích, làm nhục người khác.
Hành vi vi phạm đạo đức:
- Việc đánh bạn (xét ở mức tối thiểu, khi chưa đủ yếu tố cấu thành tội) là vi phạm đạo đức.
- Các bạn xung quanh không can ngăn mà còn đứng quay phim.
- Đưa video có nội dung bạo lực lên mạng, gián tiếp cổ vũ bạo lực học đường.
- Để lại những bình luận thiếu thiện ý làm tổn thương nạn nhân.
Vì sao chia như vậy? Vì hành vi gây thương tích cho người khác đã được pháp luật quy định cụ thể và Nhà nước cưỡng chế xử lý. Còn việc thờ ơ, quay phim, cổ vũ hay bình luận ác ý tuy đáng lên án nhưng chưa được luật quy định thành tội danh riêng, nên thuộc phạm vi vi phạm đạo đức.
Câu 2: Theo em, yếu tố nào của Internet đã khiến sự việc trở nên trầm trọng?
Trả lời: Các đặc điểm của Internet làm sự việc nặng nề hơn nhiều so với ngoài đời thực:
- Tốc độ lan truyền nhanh và phạm vi rộng: video được chia sẻ cho rất nhiều người chỉ trong thời gian ngắn.
- Lưu trữ lâu dài: tin bài đã đăng tồn tại trên mạng, lúc nào cũng có thể xem lại, khiến nạn nhân khó thoát khỏi sự việc.
- Tính ẩn danh: người bình luận ác ý không lộ danh tính nên mạnh miệng, công kích nặng nề hơn, khó kiểm soát.
- Khả năng kết nối mọi lúc mọi nơi: ai cũng có thể tiếp cận và bình luận, tạo áp lực dư luận rất lớn lên nạn nhân.
Chính những yếu tố này tạo ra áp lực tâm lý khủng khiếp, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng là nạn nhân xấu hổ và bỏ nhà ra đi.
Nếu em muốn, mình giải tiếp các hoạt động và câu hỏi ở những trang sau của Bài 11 nhé.