Giải Tin Học 10 trang 80
Lời giải chi tiết SGK Lớp 10 · Môn Tin Há»c · Trang 80–81
Nguon: Tin Hoc 10 - Ket Noi Tri Thuc Voi Cuoc Song (trang 80 – 81)
🔍 Kiến thức cần nhớ
Phần này thuộc bài học về làm việc với đối tượng văn bản trong Inkscape (phần mềm đồ họa vẽ vector).
Các thao tác điều chỉnh đối tượng văn bản:
| Ý nghĩa | Tác dụng |
|---|---|
| Thay đổi khoảng cách giữa các kí tự | Giãn/thu hẹp khoảng cách từng chữ cái |
| Thay đổi khoảng cách giữa các từ | Giãn/thu hẹp khoảng trống giữa các từ |
| Dịch cụm kí tự theo chiều ngang | Di chuyển cụm chữ được chọn sang trái/phải |
| Dịch cụm kí tự theo chiều thẳng đứng | Di chuyển cụm chữ được chọn lên/xuống |
| Quay cụm kí tự được chọn | Xoay cụm chữ một góc nhất định (ví dụ 20°) |
Các lệnh quan trọng cần ghi nhớ:
- Text/Remove Manual Kerns: bỏ tất cả các tùy chỉnh thủ công đã đặt cho đối tượng văn bản.
- Text/Put on Path: đặt (uốn) đoạn văn bản theo một đường (path) đã có.
- Text/Remove from Path: bỏ việc đặt văn bản theo đường, trả văn bản về dạng thẳng.
💡 Mẹo nhớ: Tất cả lệnh xử lý văn bản đều nằm trong menu Text: - Put on Path = đặt lên đường - Remove from Path = gỡ khỏi đường - Remove Manual Kerns = gỡ các chỉnh tay
Kết luận chính (ô ghi nhớ): Trong Inkscape, văn bản được bổ sung có thể tùy chỉnh theo từng kí tự và có thể đặt đoạn văn bản theo đường hoặc vào một khuôn dạng.
⚙️ Bài tập
Câu hỏi
Đề bài: Hãy cho biết phát biểu nào sau đây là sai khi làm việc với đoạn văn bản trong Inkscape.
A. Trong một đoạn văn có nhiều chữ ta có thể tô mỗi chữ bằng một màu khác nhau.
B. Nếu đặt đoạn văn uốn lượn theo một đường, ta không thể thay đổi định dạng đó.
C. Trong một đoạn văn có nhiều chữ, ta có thể tùy chỉnh để mỗi chữ độ cao thấp khác nhau.
D. Ta có thể đặt đoạn văn bản theo một khuôn dạng nhất định.
Cách 1 — Đối chiếu từng phát biểu với lý thuyết
Lần lượt kiểm tra tính đúng/sai của mỗi đáp án:
- A đúng: Inkscape cho phép tùy chỉnh theo từng kí tự, nên hoàn toàn có thể tô mỗi chữ một màu khác nhau.
- B sai: Khi đã đặt văn bản theo đường (Put on Path), ta vẫn có thể thay đổi định dạng. Hơn nữa còn có lệnh Text/Remove from Path để bỏ việc đặt theo đường. Vậy nói "không thể thay đổi định dạng đó" là sai.
- C đúng: Vì tùy chỉnh được theo từng kí tự (dịch theo chiều thẳng đứng), nên có thể làm mỗi chữ cao thấp khác nhau.
- D đúng: Đúng với kết luận trong bài: có thể đặt đoạn văn bản vào một khuôn dạng.
➡️ Đáp án: B
Cách 2 — Loại trừ nhanh dựa vào ô ghi nhớ
Ô ghi nhớ khẳng định: văn bản trong Inkscape tùy chỉnh được theo từng kí tự và đặt được theo đường hoặc khuôn dạng.
- A, C nói về tùy chỉnh từng kí tự → khớp → đúng.
- D nói về đặt theo khuôn dạng → khớp → đúng.
- B mang ý phủ định ("không thể thay đổi") → đi ngược lại tinh thần "tùy chỉnh linh hoạt" của Inkscape → đây chính là câu sai.
➡️ Đáp án: B
⚠️ Lưu ý thi: Với câu hỏi "phát biểu nào sai", hãy chú ý đọc kỹ từ phủ định ("không thể", "không được"). Các đáp án sai thường gắn với từ phủ định trong khi phần mềm thực tế cho phép thao tác đó.
🛠️ THỰC HÀNH
Nhiệm vụ 1
Đề bài: Vẽ chiếc lá và tô màu cho chiếc lá (Hình 14.11).
Hướng dẫn — Các bước thực hiện
Bước 1: Vẽ một hình chữ nhật → ta được hình chữ nhật với các điểm neo ở 4 góc (Hình 14.12a).
Bước 2: Chọn hình chữ nhật, vào lệnh Path/Object to Path để chuyển hình chữ nhật thành đối tượng đường gồm 4 cạnh với các điểm neo rời nhau (Hình 14.12b).
Bước 3: Chọn hai điểm neo ở cạnh trên của hình chữ nhật, rồi nháy biểu tượng "nhập (gộp) hai điểm neo thành một" trên thanh điều khiển thuộc tính → hai điểm chụm lại thành một đỉnh, ta được hình tam giác (Hình 14.12c).
Bước 4: Chọn hai điểm neo ở cạnh dưới của tam giác, nháy nút lệnh "chuyển điểm neo góc thành điểm neo trơn" → cạnh dưới bo tròn thành đường cong, tạo dáng bầu của chiếc lá (Hình 14.12d).
Bước 5: Dùng công cụ Pen trên thanh công cụ để vẽ thêm cuống lá (Hình 14.12e).
Bước 6: Tô màu cho chiếc lá (màu xanh) như Hình 14.11.
💡 Mẹo nhớ: Quy trình tạo hình từ hình cơ bản: Hình chữ nhật → Object to Path (rã thành đường) → gộp điểm neo (đổi hình dáng) → chuyển neo góc thành neo trơn (bo cong) → thêm chi tiết → tô màu.
Nhiệm vụ 2
Đề bài: Viết chữ theo khuôn dạng của hình (Hình 14.13) — dòng chữ "CHÚC MỪNG NĂM MỚI!" uốn cong.
Hướng dẫn — Các bước thực hiện
Bước 1: Chọn công cụ Pen, chọn kiểu vẽ (đường cong) trên thanh thuộc tính điều khiển.
Bước 2: Nháy chuột vào các điểm để xác định điểm neo thứ nhất và thứ hai, cuối cùng nháy đúp chuột tại điểm neo thứ ba → ta được đường gấp khúc tương tự Hình 14.14a.
Bước 3: Chọn công cụ chỉnh điểm neo trên hộp công cụ để hiển thị các điểm neo (Hình 14.14b). Chọn điểm neo thứ hai, rồi nháy biểu tượng "chuyển neo góc thành neo trơn" để đường thẳng uốn thành đường cong mềm mại (Hình 14.14c).
Bước 4: Nháy vào biểu tượng công cụ Text (chữ A) trong hộp công cụ và gõ dòng chữ "Chúc mừng năm mới!" (Hình 14.14d).
Bước 5: Chọn đồng thời hai đối tượng: đường cong và dòng chữ. Vào lệnh Text/Put on Path để đặt dòng chữ uốn theo đường cong (Hình 14.14e). Sau đó tô màu cho chữ và chọn nét đường cong không màu (ẩn đường dẫn đi, chỉ còn thấy chữ uốn cong) (Hình 14.14f).
Bước 6: Vẽ hình tam giác tương tự Nhiệm vụ 1. Sao chép, xoay, tô màu và di chuyển đến vị trí phù hợp để tạo các lá cờ trang trí (Hình 14.13).
💡 Mẹo nhớ: Để chữ uốn theo hình, bắt buộc phải chọn cả 2 đối tượng (đường + chữ) trước khi dùng Text/Put on Path. Quên chọn đường thì lệnh sẽ không thực hiện được.
⚠️ Lưu ý thi: Hai lệnh hay nhầm: - Object to Path (menu Path): biến hình khối thành đường để chỉnh điểm neo. - Put on Path (menu Text): đặt chữ uốn theo một đường. Đừng lẫn lộn vì cả hai đều có chữ "Path".
🎯 Ghi nhớ: Trong Inkscape, văn bản rất linh hoạt: tô màu, chỉnh khoảng cách, dịch chuyển và xoay được theo từng kí tự; đồng thời có thể uốn theo đường (Put on Path) hoặc đặt vào một khuôn dạng. Muốn vẽ hình phức tạp, hãy bắt đầu từ hình cơ bản rồi dùng Object to Path kết hợp chỉnh điểm neo góc/neo trơn.