Giải Tin Học trang 136

Lời giải chi tiết SGK Lớp 11 · Môn Tin Học · Trang 136–137

Hai trang này thuộc Bài 28 môn Tin học, nói về cách tạo ảnh động bằng phần mềm GIMP. Mình sẽ tóm tắt lý thuyết, hướng dẫn thực hành rồi giải các câu hỏi và bài luyện tập nhé.

Tóm tắt lý thuyết

Hiệu ứng Blend (chuyển động mờ dần giữa các layer):

  • Cần ít nhất 3 lớp, lớp dưới cùng là lớp nền.
  • Hình ảnh chuyển dần từ lớp 2 lên lớp trên cùng.
  • Giữa hai khung hình ứng với hai lớp ảnh gốc sẽ có một số khung hình trung gian (số lượng nhập ở ô Intermediate frames). Các khung này được tạo bằng cách hòa trộn lớp nguồn, lớp đích và lớp nền.

Về thời gian xuất hiện khung hình (Hình 28.4):

  • Khung hình nào ghi rõ thời gian trong ngoặc (ví dụ Frame 2 (1000ms)) thì hiển thị đúng thời gian đó.
  • Khung hình không ghi gì sẽ dùng giá trị mặc định ở ô Delay between frames where unspecified.

Câu hỏi giữa bài (mục lý thuyết)

Đề bài: Nếu em tạo ảnh động với các lớp như Hình 28.4 và giá trị Delay between frames where unspecified là 2000 thì thời gian xuất hiện của mỗi khung hình bao lâu?

Lời giải: Khung hình nào đã ghi rõ thời gian thì giữ nguyên, khung nào không ghi sẽ lấy giá trị mặc định 2000ms.

Khung hìnhThời gian xuất hiện
Frame 12000 ms (không ghi → mặc định)
Frame 2 (1000ms)1000 ms
Frame 3 (500ms)500 ms
Frame 42000 ms (không ghi → mặc định)
Frame 5 (10000ms)10000 ms
Frame 62000 ms (không ghi → mặc định)

Lý do: Trong GIMP, khi xuất ảnh động GIF, khung hình nào không khai báo thời gian riêng thì lấy theo giá trị Delay between frames where unspecified.

Phần Thực hành (Nhiệm vụ 1 và 2)

Đây là phần hướng dẫn thao tác chứ không phải bài tập có đáp án, nên mình tóm tắt lại quy trình để em dễ làm theo.

Nhiệm vụ 1: Tạo hình tròn ghép bởi các nét (Hình 28.5)

  • Tạo ảnh mới 500 × 500, tô nền.
  • Tạo Layer 1, dùng Rectangle Select Tool có bo góc (Rounded corners, Radius 30) để vẽ một nét ở vị trí 12 giờ (Position 235, 0; Size 30, 90), rồi tô màu.
  • Nhân đôi lớp (Duplicate layer), lật dọc (Flip → Vertical) để được nét ở vị trí 6 giờ, sau đó Merge Down.
  • Tiếp tục nhân đôi và dùng Unified Transform Tool xoay 45° (3 bước) rồi Merge Down; lặp lại với góc 90° để có đủ 8 nét quanh vòng tròn.

Nhiệm vụ 2: Tạo ảnh động biểu tượng chờ (vòng xoay loading)

  • Lần lượt nhân đôi lớp, dùng Fuzzy Select Tool (phím U) chọn từng nét rồi tô màu xám nhạt theo thứ tự quanh vòng tròn, tạo ra 8 lớp ảnh (Hình 28.7).
  • Xóa Layer 1, rồi File → Export As, đặt tên Waiting.gif và nhấn Export.
  • Có thể xem trước bằng Filter → Animation → Play back.

Phần Luyện tập

Câu 1

Đề bài: Để thay đổi thời gian xuất hiện của khung hình trong một tệp ảnh động em làm thế nào?

Lời giải:
Có hai cách:

  • Cách 1 – Đặt thời gian cho từng khung: Đổi tên lớp ảnh và thêm thời gian vào trong ngoặc, ví dụ Frame 2 (1000ms). GIMP sẽ hiển thị khung đó đúng số mili-giây đã ghi.
  • Cách 2 – Đặt thời gian chung: Khi xuất ảnh (File → Export As, định dạng GIF, chọn As animation), nhập giá trị vào ô Delay between frames where unspecified. Tất cả khung không ghi thời gian riêng sẽ dùng giá trị này.

Câu 2

Đề bài: Một tệp ảnh mở trong GIMP có 5 lớp ảnh. Nếu dùng hiệu ứng Blend với số khung hình trung gian là 5 thì số lượng khung hình do GIMP tạo ra để làm trung gian là bao nhiêu?

Lời giải:

  • Với 5 lớp ảnh, số cặp lớp liền kề (mỗi cặp tạo khoảng chuyển tiếp) là: $5 - 1 = 4$ cặp.
  • Mỗi cặp sinh ra 5 khung hình trung gian.
  • Vậy tổng số khung hình trung gian là:

$$4 \times 5 = 20 \text{ (khung hình)}$$

Đáp số: 20 khung hình trung gian.

Lý do: Blend chỉ tạo khung trung gian giữa hai lớp ảnh gốc kề nhau, mà 5 lớp thì có 4 khoảng nối, mỗi khoảng được chèn 5 khung nên nhân lại ra 20.

Phần Vận dụng

Đề bài: Vẽ và tạo ảnh động hình quả bóng đang nảy trên mặt đất.

Gợi ý thực hiện:

  • Tạo nhiều lớp, mỗi lớp vẽ quả bóng ở một độ cao khác nhau (cao → thấp → chạm đất → bật lên).
  • Có thể vẽ thêm hiệu ứng quả bóng hơi dẹt khi chạm đất để chuyển động trông tự nhiên.
  • Đặt thời gian cho mỗi khung hình (ví dụ 100–150 ms) để tạo cảm giác nảy nhanh.
  • Xuất file bằng File → Export As với tên dạng .gif, chọn As animation.
  • Xem lại bằng Filter → Animation → Play back để kiểm tra chuyển động.

Đây là bài thực hành mở, em tự sáng tạo theo ý mình, không có một đáp án cố định.

Nếu em muốn mình hướng dẫn chi tiết từng bước vẽ quả bóng nảy trong GIMP thì cứ nói nhé.

Chế độ đọc sách →