Giải Công Nghệ 12 (Lâm Nghiệp - Thủy Sản) trang 38

🔍 Kiến thức cần nhớ

Một số biện pháp bảo vệ tài nguyên rừng (mục I):

1. Nâng cao ý thức bảo vệ rừng – tuyên truyền, giáo dục về vai trò, giá trị của rừng và pháp luật về lâm nghiệp.
2. Trồng cây – trồng rừng, trồng cây xanh đô thị, nông thôn để giảm nhu cầu khai thác gỗ tự nhiên.
3. Ngăn chặn các hành vi làm suy thoái tài nguyên rừng – cấm phá hoại, tăng cường tuần tra, giám sát, làm hàng rào bảo vệ.
4. Phòng chống cháy rừng – tuân thủ pháp luật PCCC, tập huấn, lắp biển báo, chuẩn bị phương tiện chữa cháy.
5. Xây dựng và bảo vệ các khu bảo tồn thiên nhiên – bảo tồn đa dạng sinh học (gene, loài, hệ sinh thái). Có 4 loại: vườn quốc gia, khu dự trữ thiên nhiên, khu bảo tồn loài – sinh cảnh, khu bảo vệ cảnh quan.
6. Chính sách và luật bảo vệ, phát triển rừng – đầu tư, hỗ trợ, khuyến khích, miễn giảm thuế cho người trồng và bảo vệ rừng.

💡 Mẹo nhớ: 6 biện pháp gói gọn theo cụm "Ý – Trồng – Ngăn – Cháy – Bảo tồn – Luật" (Ý thức – Trồng cây – Ngăn chặn – Phòng cháy – Khu bảo tồn – Chính sách/Luật).

---

⚙️ Bài tập

Câu 1 (Mở đầu – trang 36)

Đề bài: Khai thác tài nguyên rừng (Hình 7.1) được thực hiện như thế nào? Chúng ta cần phải làm gì để bảo vệ và khai thác tài nguyên rừng hiệu quả?

Cách 1 — Trả lời dựa theo nội dung bài học

a) Khai thác tài nguyên rừng được thực hiện như thế nào?

Quan sát Hình 7.1 cho thấy việc khai thác gỗ được thực hiện bằng máy móc, thiết bị chuyên dụng (máy khai thác liên hợp) thay cho sức người, giúp chặt hạ, cắt khúc và vận chuyển gỗ nhanh, an toàn hơn. Khai thác tài nguyên rừng cần:

• Tiến hành đúng quy định pháp luật, đúng loại rừng được phép khai thác (chủ yếu là rừng sản xuất).
• Khai thác có kế hoạch, có chọn lọc, đúng tuổi thành thục của cây, không khai thác cạn kiệt.
• Gắn khai thác với trồng lại rừng và tái sinh rừng để duy trì độ che phủ.

b) Cần làm gì để bảo vệ và khai thác hiệu quả?

Áp dụng đồng bộ các biện pháp bảo vệ:

• Nâng cao ý thức bảo vệ rừng cho cộng đồng.
• Tích cực trồng cây, trồng rừng.
• Ngăn chặn các hành vi chặt phá, khai thác trái phép, săn bắt thú rừng.
• Phòng chống cháy rừng.
• Xây dựng, bảo vệ các khu bảo tồn thiên nhiên.
• Thực hiện đúng chính sách và pháp luật về bảo vệ, phát triển rừng.

Cách 2 — Ghi nhớ theo nguyên tắc "khai thác đi đôi với bảo vệ"

Chỉ cần nắm một nguyên tắc cốt lõi: khai thác phải gắn liền với tái tạo. Tức là mỗi diện tích rừng khai thác đều phải được trồng lại hoặc tái sinh, khai thác trong giới hạn cho phép, đúng pháp luật. Khi nhớ nguyên tắc này, em dễ dàng suy ra mọi biện pháp bảo vệ đều nhằm bảo đảm rừng "khai thác mãi không cạn".

---

Câu 2 (Khám phá – trang 37)

Đề bài: Kể tên các biện pháp bảo vệ rừng phù hợp với Hình 7.2. Nêu một số hoạt động nhằm nâng cao ý thức bảo vệ rừng phù hợp với lứa tuổi học sinh.

Cách 1 — Phân tích từng hình ảnh a, b, c, d

Quan sát 4 ảnh trong Hình 7.2 và ghép với biện pháp tương ứng:

Một số hoạt động nâng cao ý thức bảo vệ rừng phù hợp với học sinh:

• Tham gia phong trào Tết trồng cây, trồng và chăm sóc cây xanh trong trường học, địa phương.
• Tuyên truyền, vẽ tranh, làm áp phích, viết bài về vai trò và bảo vệ rừng.
• Tham gia các buổi ngoại khóa, tham quan vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên.
• Không bẻ cành, hái lộc, không xả rác khi đi dã ngoại; nhắc nhở người thân không dùng sản phẩm từ động, thực vật rừng quý hiếm.
• Báo cho người lớn/cơ quan chức năng khi phát hiện hành vi chặt phá, đốt rừng trái phép.
• Tham gia các cuộc thi tìm hiểu pháp luật về bảo vệ và phát triển rừng.

Cách 2 — Ghi nhớ nhanh bằng sơ đồ "4 chữ cái"

Bốn hình tương ứng 4 biện pháp dễ nhớ theo cụm: Cháy (a) – Tuần tra (b) – Trồng (c) – Tuyên truyền (d). Hai ảnh đầu là ngăn ngừa mất rừng (chống cháy, chống phá), hai ảnh sau là phục hồi và nâng cao ý thức (trồng rừng, tuyên truyền).

⚠️ Lưu ý thi: Dạng câu "ghép hình với biện pháp" rất hay ra trong đề. Khi gặp ảnh biển báo/khẩu hiệu → chọn nâng cao ý thức/tuyên truyền; ảnh người mặc đồng phục kiểm lâm → chọn tuần tra, ngăn chặn vi phạm; ảnh đồi/cây non → chọn trồng cây, trồng rừng; ảnh biển cấm lửa → chọn phòng chống cháy rừng.

---

🎯 Ghi nhớ: Bảo vệ tài nguyên rừng dựa trên 6 biện pháp: nâng cao ý thức – trồng cây – ngăn chặn suy thoái – phòng chống cháy – xây dựng khu bảo tồn – chính sách & luật. Nguyên tắc xuyên suốt là khai thác phải gắn với bảo vệ và tái tạo để rừng phát triển bền vững. Là học sinh, em góp phần bằng những việc nhỏ: trồng cây, tuyên truyền và không tiếp tay cho hành vi phá rừng.