Giải Đạo Đức 4 trang 11

Lời giải chi tiết SGK Lớp 4 · Môn Đạo Đức · Trang 11–12

Chào các em! Hai trang này thuộc chủ đề "Biết ơn người lao động". Chúng ta cùng tìm hiểu phần Luyện tập (Xử lí tình huống, Lời khuyên) và phần Vận dụng nhé.

Tóm tắt nội dung

Bài học giúp các em hiểu rằng người lao động làm ra của cải, vật chất phục vụ cuộc sống. Vì vậy, chúng ta cần biết ơn, trân trọng thành quả lao động và cư xử lễ phép, lịch sự với người lao động.


Bài 3: Xử lí tình huống

Tình huống a

Đề bài: Trên đường đi học, thấy bác đầu bếp của trường bị đổ xe hàng, Phương nói với Khánh: "Mình qua nhặt đồ giúp bác đi!". Khánh nói: "Không phải việc của mình đâu!".

Câu hỏi: Nếu là Phương, em sẽ làm gì?

Cách xử lí:

  • Em sẽ chạy lại giúp bác đầu bếp nhặt đồ và dựng lại xe hàng.
  • Em sẽ rủ thêm các bạn (kể cả Khánh) cùng giúp một tay cho nhanh.
  • Em nhẹ nhàng nói với Khánh: "Bác đầu bếp hằng ngày nấu cơm cho chúng mình, giờ bác gặp khó khăn thì mình nên giúp đỡ bạn ạ."

Lý do: Giúp đỡ người lao động khi họ gặp khó khăn là việc làm thể hiện lòng biết ơn và tấm lòng nhân ái.

Tình huống b

Đề bài: Cô giáo yêu cầu các bạn giới thiệu về nghề nghiệp của người thân. Một bạn bên cạnh chê nghề nghiệp của bố mẹ Mai.

Câu hỏi: Nếu là Mai, em sẽ nói gì với bạn đó?

Cách xử lí:

  • Em sẽ bình tĩnh, không tự ti hay tức giận.
  • Em nói với bạn: "Nghề nào cũng đáng quý nếu đó là lao động chân chính. Bố mẹ mình làm việc vất vả để nuôi mình và phục vụ mọi người, nên mình rất tự hào về bố mẹ."

Lý do: Mọi nghề nghiệp lao động chân chính đều đáng được tôn trọng. Chê bai nghề nghiệp của người khác là không đúng và thiếu tôn trọng người lao động.

Tình huống c

Đề bài: Các bác ở quê gửi ra cho nhà Nhung rất nhiều rau, củ, quả. Tuy nhiên, nhà bạn ít người, ăn không hết nên có thể các thực phẩm đó sẽ bị hỏng. Anh của Nhung bảo nếu hỏng thì bỏ đi.

Câu hỏi: Nếu là Nhung, em sẽ làm gì?

Cách xử lí:

  • Em sẽ không vứt bỏ mà tìm cách dùng hết số rau, củ, quả.
  • Em có thể đem chia sẻ, tặng cho hàng xóm, họ hàng để không lãng phí.
  • Em bảo quản trong tủ lạnh để dùng được lâu hơn.

Lý do: Rau, củ, quả là thành quả lao động vất vả của các bác nông dân ở quê. Vứt bỏ là lãng phí và không trân trọng công sức người lao động.


Bài 4: Em có lời khuyên gì dành cho bạn?

Tình huống a

Đề bài: Huy giẫm chân bẩn lên hành lang mà bác lao công vừa lau sạch.

Lời khuyên:

  • "Huy ơi, bác lao công vừa lau sạch hành lang rất vất vả. Bạn giẫm chân bẩn lên thì bác phải lau lại đấy. Lần sau bạn nhớ đi nhẹ nhàng, giữ gìn vệ sinh chung nhé!"

Lý do: Giữ gìn vệ sinh là cách trân trọng công sức của bác lao công, thể hiện lòng biết ơn người lao động.

Tình huống b

Đề bài: Tổng kết năm học, cả lớp được đi liên hoan tại nhà hàng tự chọn. Một số bạn lấy rất nhiều đồ ăn mà không ăn hết.

Lời khuyên:

  • "Các bạn ơi, mình nên lấy vừa đủ ăn thôi. Lấy nhiều mà không ăn hết là lãng phí thức ăn, lãng phí công sức của những người làm ra món ăn đó. Hết thì mình lấy thêm sau cũng được mà."

Lý do: Thức ăn là thành quả lao động của nhiều người (nông dân, đầu bếp...). Lấy nhiều rồi bỏ thừa là lãng phí và không tôn trọng người lao động. Câu "Mình đã trả tiền rồi mà!" của bạn là sai, vì trả tiền không có nghĩa là được phép phí phạm.


Vận dụng

Phần này là hoạt động để các em tự thực hiện, thầy gợi ý cách làm nhé:

Câu 1: Hãy chia sẻ một số việc em đã làm để thể hiện lòng biết ơn người lao động. Khi đó, em cảm thấy thế nào?

Gợi ý: Em có thể kể những việc như: chào hỏi, cảm ơn bác bảo vệ, cô lao công; giúp bố mẹ việc nhà; ăn hết suất cơm không bỏ thừa; giữ gìn sách vở, đồ dùng. Khi làm những việc đó, em cảm thấy vui vẻ và tự hào.

Câu 2: Sưu tầm các câu ca dao, tục ngữ, bài thơ, bài hát, tranh, ảnh, truyện,... về người lao động.

Gợi ý một số câu:

  • "Ăn quả nhớ kẻ trồng cây."
  • "Uống nước nhớ nguồn."
  • "Một hạt gạo, một giọt mồ hôi."
  • "Cày đồng đang buổi ban trưa / Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày."

Câu 3: Cùng các bạn trong nhóm xây dựng và biểu diễn tiểu phẩm về chủ đề "Biết ơn người lao động".

Gợi ý: Cả nhóm chọn một tình huống (như giúp bác lao công, cảm ơn bác nông dân...) rồi phân vai, tập và biểu diễn trước lớp.


Ghi nhớ cuối bài: "Ăn quả nhớ người trồng cây." — Câu tục ngữ nhắc nhở chúng ta phải luôn biết ơn những người đã làm ra thành quả mà mình được hưởng.

Chế độ đọc sách →