Giải Khoa Học Tự Nhiên 6 trang 185
Lời giải chi tiết SGK Lớp 6 · Môn Khoa Há»c Tá»± NhiĂªn · Trang 185–186
Phần II: Giải thích sự khác nhau về hình dạng nhìn thấy của Mặt Trăng (các pha của Mặt Trăng)
Câu hỏi trong hộp thoại
Đề bài:
- Em có nhận xét gì về Trăng khuyết ở nửa đầu tháng và ở nửa cuối tháng?
- Giữa hai lần Trăng tròn liên tiếp cách nhau bao nhiêu tuần?
Cách giải
Bước 1: Quan sát chu kỳ các pha Mặt Trăng
Từ Hình 53.2a, ta thấy:
- Vị trí 1: Không Trăng (Trăng non)
- Vị trí 2: Trăng khuyết (ngày 4)
- Vị trí 3: Bán nguyệt (ngày 8)
- Vị trí 4: Trăng khuyết (ngày 12)
- Vị trí 5: Trăng tròn (ngày 16)
- Vị trí 6: Trăng khuyết (ngày 19)
- Vị trí 7: Bán nguyệt (ngày 23)
- Vị trí 8: Trăng khuyết (ngày 27)
Bước 2: Trả lời câu hỏi 1
Nhận xét về Trăng khuyết: - Nửa đầu tháng (từ không Trăng đến Trăng tròn): Trăng khuyết có phần sáng ở bên phải, phần tối ở bên trái. Phần sáng tăng dần theo ngày. - Nửa cuối tháng (từ Trăng tròn về không Trăng): Trăng khuyết có phần sáng ở bên trái, phần tối ở bên phải. Phần sáng giảm dần theo ngày.
Bước 3: Trả lời câu hỏi 2
Từ dữ liệu:
- Lần Trăng tròn thứ nhất: ngày 16
- Lần Trăng tròn tiếp theo: khoảng ngày 16 của tháng sau
- Khoảng cách: khoảng 29-30 ngày
Đáp án: Giữa hai lần Trăng tròn liên tiếp cách nhau khoảng 4 tuần (29-30 ngày).
💡 Mẹo nhớ: Chu kỳ Mặt Trăng gần bằng 1 tháng dương lịch, nên từ Trăng tròn này đến Trăng tròn kế tiếp mất khoảng 1 tháng.
Bài 1: Mô hình quan sát các pha của Mặt Trăng
Đề bài:
Chúng ta có thể dùng mô hình để giải thích tại sao nhìn thấy Mặt Trăng có hình dạng khác nhau.
a) Dụng cụ cần thiết:
- Một vài tấm bìa các-tông (làm buồng tối).
- Một quả bóng nhỏ (làm Mặt Trăng).
- Một đèn pin (làm Mặt Trời).
- Băng dính, kéo, sợi dây treo.
Cách giải
Phần a: Chuẩn bị dụng cụ
Danh sách dụng cụ cần có: 1. Tấm bìa các-tông (3-4 tấm) để tạo buồng tối 2. Quả bóng nhỏ (đường kính 5-10 cm) đại diện cho Mặt Trăng 3. Đèn pin hoặc đèn LED đại diện cho Mặt Trời 4. Băng dính để cố định 5. Kéo để cắt bìa 6. Sợi dây để treo quả bóng
Lưu ý: Trang 185-186 chủ yếu là phần lý thuyết giải thích về các pha của Mặt Trăng và phần đầu của hoạt động thực hành. Phần tiếp theo của hoạt động (các bước thực hiện mô hình) có thể nằm ở trang sau.
🎯 Ghi nhớ: - Mặt Trăng có chu kỳ khoảng 29-30 ngày (gần 1 tháng) - Trăng khuyết nửa đầu tháng sáng bên phải, nửa cuối tháng sáng bên trái - Các pha Mặt Trăng xuất hiện do góc nhìn từ Trái Đất thay đổi khi Mặt Trăng quay quanh Trái Đất