Giải Giáo Dục Công Dân 7 trang 63
Lời giải chi tiết SGK Lớp 7 · Môn GiĂ¡o Dục CĂ´ng DĂ¢n · Trang 63–64
Phần LUYỆN TẬP
Bài 1: Bày tỏ ý kiến đồng tình hay không đồng tình
Đề: Em đồng tình hay không đồng tình với ý kiến nào dưới đây? Vì sao?
| Ý kiến | Thái độ | Lý do |
|---|---|---|
| a) Nếp sống của gia đình có vai trò quan trọng trong sự hình thành và phát triển nhân cách của trẻ. | ✅ Đồng tình | Gia đình là môi trường đầu tiên và gần gũi nhất. Nếp sống, cách ứng xử của cha mẹ ảnh hưởng trực tiếp đến tính cách, đạo đức của con. |
| b) Cha mẹ có quyền phân biệt đối xử giữa các con. | ❌ Không đồng tình | Pháp luật quy định cha mẹ phải thương yêu, chăm sóc, nuôi dạy các con như nhau, không được phân biệt đối xử. Phân biệt là vi phạm quyền trẻ em. |
| c) Giáo dục trẻ em là công việc của nhà trường. | ❌ Không đồng tình | Giáo dục trẻ em là trách nhiệm chung của gia đình, nhà trường và xã hội. Gia đình giữ vai trò nền tảng, không thể "khoán trắng" cho nhà trường. |
Bài 2: Ai thực hiện đúng, ai vi phạm quyền và nghĩa vụ?
Đề: Trong những trường hợp dưới đây, ai thực hiện đúng, ai vi phạm quyền và nghĩa vụ giữa các thành viên trong gia đình? Vì sao?
a) N thích học đàn, được bố mua đàn và tìm thầy dạy, đồng thời nhắc nhở không lơ là việc học văn hóa.
- Đánh giá: Thực hiện ĐÚNG.
- Lý do: Bố tôn trọng sở thích chính đáng, tạo điều kiện cho con phát triển năng khiếu nhưng vẫn quan tâm đến việc học. Đó là cách giáo dục đúng đắn.
b) M được ông bà chiều chuộng nên không nghe lời bố mẹ, lười học, ham chơi; bố mẹ mắng thì ỷ lại ông bà bênh.
- Đánh giá: M VI PHẠM; ông bà cũng có phần SAI.
- Lý do: M không làm tròn bổn phận của con cháu (vâng lời, chăm học). Ông bà chiều chuộng quá mức, bênh vực sai khiến cháu hư là cách yêu thương không đúng.
c) Bố mẹ H luôn khuyến khích H tham gia hoạt động tập thể của trường, lớp.
- Đánh giá: Thực hiện ĐÚNG.
- Lý do: Bố mẹ tôn trọng quyền tham gia, giúp con rèn kỹ năng sống, hòa nhập tập thể. Đây là thực hiện đúng nghĩa vụ giáo dục con.
d) Bố thường trao đổi, tham khảo ý kiến A về các vấn đề liên quan đến trẻ em.
- Đánh giá: Thực hiện ĐÚNG.
- Lý do: Bố tôn trọng quyền được bày tỏ ý kiến của con trong gia đình, lắng nghe nguyện vọng của trẻ về những việc liên quan đến mình.
Bài 3: Xử lí tình huống
a) V và em trai cùng muốn đi tham quan nhưng bố chỉ cho V đi, em trai phải ở nhà vì còn nhỏ. Nếu là V, em sẽ ứng xử thế nào?
- Cách xử lí: Em nên nhẹ nhàng thưa với bố rằng cả hai chị em đều thích chuyến đi. Em xin bố cho em trai cùng tham gia và hứa sẽ trông nom, chăm sóc em chu đáo trong suốt chuyến đi để bố yên tâm. Nếu bố vẫn lo lắng, em vui vẻ chấp nhận, đồng thời chụp ảnh, kể chuyện cho em nghe khi về.
- Lý do: Vừa thể hiện tình thương với em, vừa tôn trọng quyết định của bố.
b) S thích vẽ, được bầu làm nhóm trưởng tờ báo tường, xin học lớp vẽ nhưng mẹ không đồng ý vì sợ ảnh hưởng việc học. Nếu là S, em sẽ ứng xử thế nào?
- Cách xử lí: Em sẽ trò chuyện thẳng thắn với mẹ, bày tỏ niềm yêu thích vẽ. Em cam kết sắp xếp thời gian hợp lý, vẫn đảm bảo kết quả học tập ở trường. Em có thể đề nghị mẹ cho học thử một thời gian, nếu việc học sa sút thì sẽ tạm dừng.
- Lý do: Giải quyết bằng đối thoại, thuyết phục bằng hành động cụ thể chứ không giận dỗi hay bỏ học.
c) D giao việc nhà cho em rồi đi chơi, bắt nạt em. Nếu là bạn của D, em có lời khuyên gì cho D?
- Lời khuyên: Em sẽ khuyên D rằng làm anh phải biết yêu thương, nhường nhịn và làm gương cho em. Việc bố mẹ giao là trách nhiệm của D, không nên trốn tránh, đùn đẩy cho em. Bắt nạt em là sai, vừa làm em buồn vừa khiến tình anh em sứt mẻ và phụ lòng tin của bố mẹ.
d) Bà ốm, C được dặn ở nhà chăm bà nhưng C từ chối vì đã hẹn đi xem phim. Nếu là C, em sẽ ứng xử thế nào? Vì sao?
- Cách xử lí: Em sẽ ở nhà chăm sóc bà, đồng thời xin lỗi và hẹn các bạn đi xem phim vào dịp khác.
- Lý do: Chăm sóc, phụng dưỡng ông bà khi ốm đau là bổn phận, trách nhiệm thiêng liêng của con cháu. Việc đi chơi có thể lùi lại, còn sức khỏe của bà mới là điều quan trọng và cần kíp.
Phần VẬN DỤNG
Bài 1: Viết thư bày tỏ mong muốn được thực hiện quyền tham gia trong gia đình
Đây là bài thực hành cá nhân. Cô gợi ý dàn ý lá thư:
- Lời chào người thân (bố/mẹ/ông/bà).
- Bày tỏ tình cảm và lý do viết thư.
- Nội dung chính: mong muốn được bố mẹ lắng nghe ý kiến, được tham gia bàn bạc những việc liên quan đến mình (chọn lớp học thêm, tham gia hoạt động ngoại khóa, sắp xếp góc học tập...).
- Cam kết của bản thân: sẽ cố gắng học tập, làm tròn bổn phận.
- Lời cảm ơn và kết thư.
Bài 2: Lập bản kế hoạch điều chỉnh việc làm cho đúng nghĩa vụ công dân trong gia đình
Đây là bài thực hành. Cô làm mẫu một dòng để em tham khảo:
| Các quyền, nghĩa vụ chưa thực hiện | Nguyên nhân chưa thực hiện | Mong muốn cần đạt | Phương thức điều chỉnh | Thời gian điều chỉnh |
|---|---|---|---|---|
| Chưa thường xuyên giúp đỡ việc nhà | Mải chơi, ham xem điện thoại | Tự giác làm việc nhà mỗi ngày | Lập thời gian biểu, giảm thời gian dùng điện thoại | Bắt đầu ngay, duy trì hằng ngày |
| Chưa chăm sóc, hỏi han ông bà | Ngại, chưa quan tâm | Gần gũi, trò chuyện với ông bà | Mỗi tối dành 15 phút hỏi thăm ông bà | Trong 1 tháng |
Em hãy điền theo thực tế của bản thân nhé.
Tóm tắt trang 63 (Phụ lục)
Trang này không có bài tập, gồm hai phần phụ lục cuối sách:
Một số thuật ngữ dùng trong sách – giải thích nghĩa của các từ như: Bảo tồn (gìn giữ, không để mất mát), Bạo lực (dùng sức mạnh để cưỡng bức), Cảm thông, Di sản, Quan tâm, Quê hương, Tâm lí, Tình huống căng thẳng, Ứng phó, Văn hoá... kèm số trang xuất hiện.
Danh sách ảnh sử dụng – liệt kê trang, số thứ tự ảnh, mã ảnh và nguồn trích dẫn (chủ yếu từ shutterstock.com và Báo Đồng Khởi).
Chúc em học tốt môn Giáo dục công dân nhé!