Giải Tin Học 8 trang 23

Tóm tắt lý thuyết

Chương trình bảng tính có ưu điểm là tính toán tự động theo địa chỉ ô. Có ba loại địa chỉ:

• Công thức tính: *Doanh thu = Đơn giá Số lượt mua**.
• Khi nhập địa chỉ ô bằng cách nháy chuột, chương trình mặc định lấy đó là địa chỉ tương đối.
• Nhấn phím F4 để chuyển nhanh địa chỉ tương đối thành địa chỉ tuyệt đối.

---

Bài 1: Hoạt động 1 – Tính doanh thu phần mềm

Dựa vào bảng tính ở Hình 5.1 (cột C là Đơn giá, cột D là Số lượt mua, cột E là Doanh thu).

Câu 1

Đề: Viết công thức tính Doanh thu của phần mềm Quản lí thời gian dựa trên Đơn giá và Số lượt mua.

Lời giải:

Phần mềm Quản lí thời gian nằm ở dòng 4, nên Đơn giá ở ô C4, Số lượt mua ở ô D4. Công thức nhập vào ô E4:

$$E4 = C4 * D4$$

Kết quả: 39,999 * 50,000 = 1,999,950,000 (đồng).

Câu 2

Đề: Thao tác nào giúp em tính toán doanh thu cho các phần mềm còn lại mà không cần gõ công thức vào từng ô? Khi thực hiện thao tác đó, địa chỉ ô trong công thức sẽ thay đổi như thế nào?

Lời giải:

• Thao tác: sao chép công thức từ ô E4 rồi dán xuống các ô E5, E6, ..., E9 (hoặc kéo nút điền tự động ở góc dưới bên phải ô).
• Vì C4, D4 là địa chỉ tương đối nên khi sao chép xuống dưới, địa chỉ ô sẽ tự động thay đổi theo từng dòng tương ứng. Ví dụ sang ô E5 công thức thành =C5*D5.

---

Bài 2: Câu hỏi củng cố (cuối trang 22)

Đề: Nếu sao chép công thức từ ô E4 đến các ô E6, E7, E8 và E9 (Hình 5.2) thì công thức trong các ô đó là gì?

Lời giải:

Do địa chỉ tương đối tự đổi theo dòng, ta được:

---

Bài 3: Hoạt động 2 – Địa chỉ tuyệt đối

Tỉ lệ doanh thu của công ti là 70%, được lưu cố định ở ô F2. Công thức: *Doanh thu của công ti = Doanh thu Tỉ lệ**.

Câu 1

Đề: Nhập công thức tính Doanh thu của công ti cho phần mềm Quản lí thời gian (ô F4) và Trò chơi sáng tạo (ô F5), biết Doanh thu của công ti = Doanh thu * Tỉ lệ (lưu tại ô F2).

Lời giải:

Doanh thu nằm ở cột E (thay đổi theo từng dòng → để tương đối); Tỉ lệ luôn ở ô F2 (không đổi → để tuyệt đối $F$2):

$$F4 = E4 * \$F\$2$$

$$F5 = E5 * \$F\$2$$

Kết quả:

• F4 = 1,999,950,000 * 70% = 1,399,965,000 (đồng)
• F5 = 5,450,000,000 * 70% = 3,815,000,000 (đồng)

Câu 2

Đề: Nếu sao chép công thức từ ô F4 vào ô F5 thì công thức nhận được tại ô F5 có đúng yêu cầu không? Vì sao?

Lời giải:

• Có, đúng yêu cầu.
• Khi sao chép =E4*$F$2 từ F4 xuống F5:
• E4 là địa chỉ tương đối nên tự đổi thành E5 (đúng vì cần lấy doanh thu của đúng dòng đó).
• $F$2 là địa chỉ tuyệt đối nên giữ nguyên không đổi (đúng vì tỉ lệ 70% luôn cố định ở ô F2).
• Kết quả công thức tại F5 là =E5*$F$2, chính xác với yêu cầu bài toán.

Lưu ý quan trọng: Nếu để ô tỉ lệ là F2 (tương đối), khi sao chép xuống nó sẽ đổi thành F3, F4... là ô trống → kết quả sai. Vì vậy bắt buộc phải dùng địa chỉ tuyệt đối $F$2.

---

Tổng kết: hai trang này dạy em phân biệt địa chỉ tương đối (tự thay đổi khi sao chép) và địa chỉ tuyệt đối (cố định, có dấu $). Mẹo nhớ: ô nào cần "đứng yên" khi kéo công thức thì thêm $, và bấm F4 để thêm nhanh nhé.