Giải Ngữ Văn 9 - Tập 1 trang 43
Lời giải chi tiết SGK Lớp 9 · Môn Ngữ Văn · Trang 43–44
PHẦN TRƯỚC KHI ĐỌC
Câu 1
Đề bài: Đầu thế kỉ XVIII, nhiều cuộc chiến đã xảy ra trên đất nước ta. Hãy nêu một cuộc chiến mà em biết.
Cách giải
Bước 1: Xác định thời gian - đầu thế kỉ XVIII (khoảng 1700-1750)
Bước 2: Nhớ lại các cuộc chiến lớn thời kỳ này
Bước 3: Trình bày một cuộc chiến tiêu biểu
Đáp án: Em biết cuộc chiến khởi nghĩa Tây Sơn (1771-1802). Đây là cuộc khởi nghĩa nông dân lớn do ba anh em họ Nguyễn ở Tây Sơn (Bình Định) lãnh đạo, chống lại sự thống trị của chúa Nguyễn ở phía Nam và chúa Trịnh ở phía Bắc. Ngoài ra còn có các cuộc chiến giữa chúa Trịnh và chúa Nguyễn, cuộc chiến chống quân Thanh xâm lược (1788-1789) do Nguyễn Huệ lãnh đạo.
💡 Mẹo nhớ: Thế kỉ XVIII = thời kỳ chia cắt Nam - Bắc, chiến tranh liên miên giữa các thế lực phong kiến.
Câu 2
Đề bài: Theo em, những cuộc tiễn đưa trong chiến tranh có gì khác biệt so với tiễn đưa trong hoàn cảnh bình thường của cuộc sống?
Cách giải
Bước 1: So sánh hoàn cảnh tiễn đưa trong chiến tranh và bình thường
Bước 2: Chỉ ra những điểm khác biệt về tâm trạng, hoàn cảnh, ý nghĩa
Bước 3: Trình bày câu trả lời đầy đủ
Đáp án: Tiễn đưa trong chiến tranh: - Tâm trạng nặng nề, lo lắng vì người đi có thể không trở về - Chia ly đầy đau thương, không biết ngày gặp lại - Mang ý nghĩa hy sinh vì đất nước, vì dân tộc - Thường vội vàng, gấp gáp vì tình hình khẩn cấp - Đầy tính bi trang, anh hùng Tiễn đưa trong hoàn cảnh bình thường: - Tâm trạng nhẹ nhàng hơn, tin tưởng sẽ gặp lại - Chia ly tạm thời, có hẹn ngày về - Thường vì công việc, học hành, sinh kế - Có thời gian chuẩn bị chu đáo - Mang tính chất đời thường
🎯 Ghi nhớ: Tiễn đưa trong chiến tranh = chia ly sinh tử, đau thương nhưng cao cả; Tiễn đưa bình thường = chia ly tạm thời, nhẹ nhàng hơn.
GHI CHÚ VỀ VĂN BẢN
Trang 43-44 giới thiệu văn bản "Buổi tiễn đưa" - trích từ tác phẩm "Chính phụ ngâm" của Đặng Trần Côn, bản dịch của Đoàn Thị Điểm. Văn bản mô tả cảnh người vợ tiễn chồng ra trận, thể hiện nỗi đau chia ly trong chiến tranh và khát vọng hòa bình của người dân.
Các chi tiết miêu tả người chính phụ (theo dõi, hình dung) và tâm trạng (hình dung) được đánh dấu trong văn bản để học sinh dễ theo dõi và phân tích.