HocKhaThư viện lời giải bài tập

Giải Ngữ Văn 9 - Tập 1 trang 59

Lời giải chi tiết SGK Lớp 9 · Môn Ngữ Văn · Trang 59–60

Phần lý thuyết và hướng dẫn

Hai trang này chủ yếu là nội dung lý thuyết về thể thơ song thất lục bát, bao gồm:

Nội dung chính:

1. Đoạn văn mở đầu:

  • Giới thiệu về Hồ Dzếnh và cuộc sống của những kỉ niệm xưa
  • Trích dẫn 4 câu thơ minh họa
  • Phân tích về sự đồng điệu cảm xúc giữa khổ thơ và câu thơ
  • Giải thích về liên hệ, mở rộng trong bài thơ
  • Nhấn mạnh khả năng định giá trị, ý nghĩa của bài thơ

2. Phần "Thực hành viết theo các bước":

1️⃣ TRƯỚC KHI VIẾT

a. Lựa chọn đề tài

Nội dung: Hướng dẫn học sinh nhớ lại các tác phẩm thơ song thất lục bát đã học, ví dụ:

  • Ai tư vân (Lê Ngọc Hân)
  • Khóc Dương Khuê (Nguyễn Khuyến)
  • Hai chữ nước nhà (Trần Tuấn Khải)
  • Đêm khuya tự tình với sông Hương (Hàn Mặc Tử)
  • Tiếng đàn mưa (Bích Khê)...

Yêu cầu: Chọn một tác phẩm em cảm thấy thú vị, có nhiều xúc cảm để phân tích.

Hộp thông tin bên phải:

  • Mục đích viết: Làm rõ những nét đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của một tác phẩm thơ song thất lục bát
  • Người đọc: Những người quan tâm, có nhu cầu tìm hiểu về thể thơ song thất lục bát và tác phẩm thơ được phân tích
b. Tìm ý

Nội dung: Hướng dẫn các bước tìm ý để phân tích tác phẩm thơ song thất lục bát:

Các bước thực hiện:

  1. Tìm hiểu thông tin về tác giả, hoàn cảnh ra đời của tác phẩm (nếu có) và những thông tin khác có liên quan để viết phần Mở bài và liên hệ, mở rộng khi phân tích
  1. Xác định bố cục của tác phẩm và nội dung chính của từng phần
  1. Xác định những nỗi niềm tâm tư, xúc cảm chủ đạo trong tác phẩm
  1. Tìm hiểu các yếu tố nghệ thuật mà tác giả đã sử dụng để truyền tải nội dung chủ đề như đặc điểm của thể thơ song thất lục bát (vần, nhịp...), từ ngữ (đặc biệt là các từ ngữ chỉ xúc cảm, trong đó có cả từ tượng thanh, từ tượng hình,...), biện pháp tu từ (điệp thanh, điệp vần, so sánh, ẩn dụ)...

Lưu ý quan trọng:

Nghị luận về một tác phẩm thơ song thất lục bát, bài viết nên kết hợp phân tích nội dung và nghệ thuật để làm rõ sự hỗ ứng, hòa quyện của hai phương diện này trong cùng một (hoặc một nhóm) câu thơ. Do vậy, việc triển khai bài viết sẽ thuận lợi hơn khi lần lượt phân tích theo trình tự các phần của tác phẩm thơ.
c. Lập dàn ý

Nội dung: Hướng dẫn tổ chức, sắp xếp các ý đã tìm được thành một dàn ý chặt chẽ, hợp lí, gồm các phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài.

Cấu trúc dàn ý:

Dàn ý

  • Mở bài: Giới thiệu khái quát về tác phẩm thơ song thất lục bát (nhan đề, tên tác giả) và nêu ý kiến chung về tác phẩm.
  • Thân bài: Lần lượt phân tích các phần theo bố cục tác phẩm thơ:
  • + Phần 1 (từ câu... đến câu...): phân tích những tâm tư, nỗi niềm, khát vọng,... và một số nét đặc sắc về nghệ thuật.
  • + Phần 2 (từ câu... đến câu...): phân tích những tâm tư, nỗi niềm, khát vọng,... và một số nét đặc sắc về nghệ thuật.
  • + ...
  • Kết bài: Khẳng định ý nghĩa, giá trị nội dung và nghệ thuật của tác phẩm thơ.

Kết luận

Trang 59-60 KHÔNG CÓ BÀI TẬP CỤ THỂ yêu cầu học sinh giải ngay. Đây là phần hướng dẫn phương pháp viết bài phân tích tác phẩm thơ song thất lục bát, bao gồm:

✅ Lý thuyết về đặc điểm thể thơ
✅ Hướng dẫn 3 bước chuẩn bị trước khi viết: Lựa chọn đề tài → Tìm ý → Lập dàn ý
✅ Các hộp thông tin bổ trợ về mục đích viết và người đọc

🎯 Ghi nhớ: Đây là trang lý thuyết phương pháp luận, học sinh cần nắm vững để áp dụng vào việc viết bài phân tích thơ song thất lục bát ở các phần tiếp theo.
Chế độ đọc sách →