Giải Tin Học 10 trang 162

Nguon: Tin Hoc 10 - Ket Noi Tri Thuc Voi Cuoc Song (trang 162 – 163)

---

🔍 Kiến thức cần nhớ

Phát triển phần mềm không chỉ là lập trình. Đây là cả một quá trình gồm nhiều công việc và hoạt động:

• Điều tra, khảo sát
• Phân tích và thiết kế hệ thống
• Lập trình
• Kiểm thử
• Chuyển giao
• Bảo trì
• Quản trị dự án

Vì hoạt động bảo trì có thể trở thành một vòng phát triển mới, nên quá trình này có thể lặp đi lặp lại.

Ba vị trí quan trọng nhất trong phát triển phần mềm:

💡 Mẹo nhớ: So sánh với xây dựng công trình: - Kĩ sư phần mềm ≈ kiến trúc sư (thiết kế, định hướng) - Lập trình viên ≈ thợ xây (thi công theo bản vẽ)

---

⚙️ Bài tập

Câu 1

Đề bài: Theo em điều nào là đúng nhất trong các điều sau khi nói về phát triển phần mềm?

A. Phát triển phần mềm là lập trình.
B. Phát triển phần mềm là quá trình gồm nhiều công việc và hoạt động.
C. Phát triển phần mềm là quá trình gồm nhiều công việc và hoạt động, có thể lặp đi lặp lại.
D. Phát triển phần mềm là quản trị dự án phần mềm.

Cách 1 — Loại trừ từng phương án

• Loại A: Lập trình chỉ là một hoạt động trong phát triển phần mềm, không phải toàn bộ. → Sai (quá hẹp).
• Loại D: Quản trị dự án cũng chỉ là một hoạt động, dù rất quan trọng. → Sai (quá hẹp).
• So sánh B và C: Cả hai đều khẳng định phát triển phần mềm gồm nhiều công việc và hoạt động (đúng). Nhưng B còn thiếu một đặc điểm quan trọng.

Theo sách: hoạt động bảo trì "có thể là một vòng phát triển mới", nghĩa là quá trình có thể lặp đi lặp lại. Phương án C bổ sung chính xác đặc điểm này.

→ Đáp án đúng nhất: C

Cách 2 — Chọn phương án đầy đủ nhất

Câu hỏi yêu cầu chọn điều "đúng nhất", tức là phương án bao quát đầy đủ nhất bản chất của phát triển phần mềm.

C = (B) + đặc điểm "có thể lặp đi lặp lại"

Vì C chứa toàn bộ ý đúng của B và thêm thông tin chính xác, C là phương án trọn vẹn nhất.

→ Đáp án: C

⚠️ Lưu ý thi: Với câu hỏi dạng "đúng nhất", đừng vội chọn phương án đầu tiên thấy đúng. Hãy đọc hết và chọn phương án đầy đủ, bao quát nhất. A và D là hai "bẫy" vì chúng nói đúng một phần nhưng quá hẹp.

---

Câu 2 (Hoạt động 2)

Đề bài: Theo em, phát biểu "tất cả những người phát triển phần mềm đều có vai trò như nhau" là đúng hay sai?

Cách 1 — Dựa vào sự phân hóa vị trí công việc

Phát biểu này SAI.

Trong phát triển phần mềm, mỗi người đảm nhận một vị trí với vai trò, kiến thức và trách nhiệm khác nhau:

• Lập trình viên: viết mã theo thiết kế, ở cấp độ cao hơn cần biết thuật toán, cấu trúc dữ liệu, AI, mật mã,...
• Kĩ sư phần mềm: phân tích, thiết kế hệ thống, định ra kiến trúc và thuật toán phù hợp; cần hiểu cả lĩnh vực ứng dụng (ví dụ làm phần mềm kế toán thì phải hiểu nghề kế toán).
• Người quản trị dự án: có tầm nhìn, lập kế hoạch, điều phối nguồn lực, giám sát toàn bộ dự án.

Vì kiến thức, kĩ năng và trách nhiệm khác nhau rõ rệt nên vai trò của họ không thể như nhau.

Cách 2 — Liên hệ thực tế bằng phép so sánh

Sách ví von: kĩ sư phần mềm như kiến trúc sư, còn lập trình viên như thợ xây. Trong một công trình, kiến trúc sư thiết kế, thợ xây thi công, người quản lý điều phối — rõ ràng vai trò hoàn toàn khác nhau.

Tương tự, đối với dự án lớn, hoạt động quản trị dự án đóng vai trò cốt yếu cho sự thành công, cho thấy các vị trí có mức độ ảnh hưởng khác nhau.

→ Vậy phát biểu là SAI.

💡 Mẹo nhớ: "Cùng làm phần mềm nhưng mỗi người một việc" — phân công khác nhau thì vai trò khác nhau.

---

🎯 Ghi nhớ: - Phát triển phần mềm là quá trình gồm nhiều công việc, có thể lặp đi lặp lại, lập trình chỉ là một phần. - Ba vị trí quan trọng nhất: lập trình viên, kĩ sư phần mềm, người quản trị dự án — mỗi vị trí có vai trò riêng, không ai giống ai. - Người làm phần mềm cần kiến thức về toán học, cấu trúc dữ liệu, giải thuật, khoa học máy tính ở mức độ phù hợp với vị trí của mình.