Giải Chuyên đề học tập Công Nghệ 12 (Lâm Nghiệp - Thủy Sản) trang 42

Trang 40 — Mở đầu Chương IV

Trang này không có bài tập.

Đây là trang giới thiệu Chương IV – Giới thiệu chung về thủy sản, nêu các nội dung chính sẽ học:

• Vai trò và triển vọng của thủy sản trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.
• Các nhóm thủy sản và một số phương thức nuôi thủy sản phổ biến ở nước ta.
• Xu hướng phát triển của thủy sản ở Việt Nam và trên thế giới.
• Yêu cầu cơ bản với người lao động của một số ngành nghề phổ biến trong thủy sản.

---

Trang 41 — Bài 8: Vai trò và triển vọng của thủy sản

🔍 Kiến thức cần nhớ

Thủy sản là các loài sinh vật sống trong môi trường nước (nước ngọt, nước lợ, nước mặn) được con người khai thác hoặc nuôi trồng để phục vụ đời sống và kinh tế, gồm: cá, giáp xác (tôm, cua, ghẹ…), động vật thân mềm (hàu, nghêu, sò, ốc…), rong, tảo…

Bốn vai trò chính của thủy sản (theo nội dung Mục I):

1. Cung cấp nguồn thực phẩm giàu protein cho con người.
2. Cung cấp nguyên liệu cho chế biến và xuất khẩu.
3. Phát triển kinh tế, tạo công ăn việc làm cho người dân.
4. Khẳng định chủ quyền biển đảo và an ninh quốc phòng.

---

⚙️ Bài tập

Câu hỏi mở đầu

Đề bài: Ngoài cung cấp nguyên liệu cho chế biến (Hình 8.1), thủy sản còn có những vai trò nào khác? Để làm việc trong lĩnh vực thủy sản, người lao động cần đáp ứng những yêu cầu gì?

Cách 1 — Trả lời dựa vào nội dung bài học

Ý 1: Các vai trò khác của thủy sản (ngoài cung cấp nguyên liệu cho chế biến)

• Cung cấp nguồn thực phẩm giàu protein cho con người: Thủy sản đem lại các loài cá, giáp xác (tôm, cua, ghẹ…), động vật thân mềm (hàu, nghêu, sò, ốc…), rong, tảo… Đây là nguồn thực phẩm giàu protein, rất cần thiết cho sức khỏe con người.

• Phục vụ xuất khẩu, đóng góp lớn cho nền kinh tế: Kim ngạch xuất khẩu thủy sản năm 2022 đạt 11 tỉ USD, tăng 23,8% so với năm 2021. Thủy sản là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn của nước ta.

• Phát triển kinh tế, tạo công ăn việc làm: Nghề khai thác và nuôi trồng thủy sản phát triển ở hầu hết các địa phương, tạo ra lượng lớn việc làm, giúp người dân tăng thu nhập và ổn định đời sống.

• Khẳng định chủ quyền biển đảo và an ninh quốc phòng: Hoạt động khai thác thủy sản xa bờ của ngư dân ở vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam góp phần khẳng định chủ quyền biển đảo và bảo vệ an ninh quốc phòng của Tổ quốc.

Ý 2: Yêu cầu đối với người lao động trong lĩnh vực thủy sản

• Có sức khỏe tốt, chịu được điều kiện làm việc vất vả (sông nước, biển khơi, thời tiết thất thường).
• Có kiến thức chuyên môn về sinh học, kỹ thuật nuôi trồng, khai thác và chế biến thủy sản.
• Có kỹ năng vận hành máy móc, thiết bị, ứng dụng công nghệ hiện đại (đặc biệt trong bối cảnh công nghiệp 4.0).
• Yêu nghề, cẩn thận, có tinh thần trách nhiệm, ham học hỏi.
• Tuân thủ quy định an toàn lao động và ý thức bảo vệ môi trường, bảo vệ nguồn lợi thủy sản.

Cách 2 — Trả lời theo sơ đồ ghi nhớ nhanh

Áp dụng công thức ghi nhớ "4 vai trò – 5 yêu cầu":

4 vai trò của thủy sản (Thực – Nguyên – Kinh – Chủ):

5 yêu cầu với người lao động (Sức – Trí – Kỹ – Tâm – Luật):

• Sức: sức khỏe tốt
• Trí: kiến thức chuyên môn
• Kỹ: kỹ năng nghề, công nghệ
• Tâm: yêu nghề, trách nhiệm
• Luật: tuân thủ an toàn lao động và bảo vệ môi trường

💡 Mẹo nhớ: Câu thần chú "Thực – Nguyên – Kinh – Chủ" giúp nhớ nhanh 4 vai trò của thủy sản, và "Sức – Trí – Kỹ – Tâm – Luật" cho 5 yêu cầu với người lao động.

⚠️ Lưu ý thi: Vai trò "Khẳng định chủ quyền biển đảo và an ninh quốc phòng" là điểm đặc trưng riêng của thủy sản Việt Nam (so với nông nghiệp, lâm nghiệp) và rất hay được hỏi trong đề kiểm tra. Đừng quên nhắc đến số liệu kim ngạch xuất khẩu 11 tỉ USD năm 2022 để bài làm thuyết phục hơn.

🎯 Ghi nhớ: Thủy sản có 4 vai trò lớn: cung cấp thực phẩm giàu protein, cung cấp nguyên liệu chế biến – xuất khẩu, phát triển kinh tế – tạo việc làm, và khẳng định chủ quyền biển đảo. Người lao động ngành thủy sản cần hội tụ đủ: sức khỏe, kiến thức, kỹ năng, đạo đức nghề nghiệp và ý thức tuân thủ pháp luật, bảo vệ môi trường.