Giải Ngữ Văn 12 - Tập Hai trang 111
Lời giải chi tiết SGK Lớp 12 · Môn Ngữ Văn · Trang 111–112
Nhận xét về nội dung trang
Trang 107 – 108 (được ghi nhận trong hình) không chứa bài tập hay câu hỏi. Đây là phần văn bản đọc hiểu — trích đoạn vở kịch "Hồn Trương Ba, da hàng thịt" của Lưu Quang Vũ.
Trang này không có bài tập.
📝 Tóm tắt nội dung văn bản trong trang
Nội dung đoạn trích (trang 107 – 108)
Đoạn trích thể hiện hai cuộc đối thoại chính:
1. Hồn Trương Ba đối thoại với Chị Con Dâu:
- Chị Con Dâu bày tỏ nỗi đau khi thấy ông Trương Ba ngày càng thay đổi, "mỗi ngày một đổi khác dần, mất mát dần, tất cả cứ như lệch lạc, nhoà mờ dần đi" đến nỗi con cháu không còn nhận ra ông nữa.
- Hồn Trương Ba lặng ngắt như tảng đá, thừa nhận "Giờ thì cả con cũng..."
- Ông xin được ngồi yên một mình.
2. Hồn Trương Ba độc thoại rồi đối thoại với Đế Thích:
- Hồn Trương Ba một mình suy nghĩ, nhận ra thân xác hàng thịt đã lấn át tâm hồn mình. Ông quyết định từ chối cuộc sống mượn xác: "Không cần đến cái đời sống do mày mang lại! Không cần!"
- Ông thắp hương gọi Đế Thích xuống.
- Hồn Trương Ba nói với Đế Thích: "Tôi không thể tiếp tục mang thân anh hàng thịt được nữa", "Không thể bên trong một đằng, bên ngoài một nẻo được. Tôi muốn được là tôi toàn vẹn."
- Đế Thích phản bác, cho rằng không ai toàn vẹn cả, kể cả Ngọc Hoàng.
- Hồn Trương Ba đề nghị: trả thân xác lại cho anh hàng thịt, cho hồn anh ta sống lại với thân xác đó. Ông lập luận: "Tầm thường, nhưng đúng là của anh ta, sẽ sống hoà thuận được với thân anh ta."
- Đế Thích hỏi hồn ông muốn trú vào đâu, Trương Ba sẵn sàng chấp nhận cái chết thật sự.
- Cuối đoạn, có tiếng khóc từ nhà chị Lụa — thằng cu Tị đang ốm nặng.
Các chỉ dẫn sân khấu đáng chú ý (ghi chú bên lề)
- "Hình dung giọng điệu, hành động của nhân vật trên sân khấu." (trang 107)
- "Chú ý sự khác biệt trong các lí lẽ, lập luận của Hồn Trương Ba và Đế Thích." (trang 108)
Ý nghĩa đoạn trích
Đoạn trích thể hiện bi kịch bị tha hóa của con người khi phải sống không đúng với bản chất mình, đồng thời khẳng định khát vọng được sống toàn vẹn, thống nhất giữa thể xác và tâm hồn — tư tưởng nhân văn sâu sắc của Lưu Quang Vũ.
🎯 Ghi nhớ: Đây là phần văn bản kịch cần đọc kỹ để trả lời các câu hỏi đọc hiểu ở những trang tiếp theo (thường là trang 111–112 trong sách). Khi đọc, cần chú ý: (1) sự đối lập giữa lí lẽ của Hồn Trương Ba và Đế Thích; (2) diễn biến tâm trạng của Hồn Trương Ba từ đau khổ → quyết tâm từ bỏ thân xác; (3) ý nghĩa triết lí về sự toàn vẹn nhân cách con người.
