Giải Ngữ Văn 12 - Tập Một trang 53
Lời giải chi tiết SGK Lớp 12 · Môn Ngữ Văn · Trang 53–54
📝 Nhận xét về nội dung trang
Trang này không có bài tập. Đây là phần văn bản đọc hiểu - trích đoạn truyện ngắn "Cánh đồng bất tận" của nhà văn Nguyễn Ngọc Tư (NXB Trẻ, Thành phố Hồ Chí Minh, 2013, tr. 7 – 16).
🔍 Tóm tắt nội dung văn bản
Bối cảnh và nhân vật chính
- Ông già Năm Nhỏ: một người cha già sống ở vùng quê Nam Bộ, có con gái tên Cải đã bỏ nhà đi theo hai đứa trẻ chơi vơi.
- Thằng Thàn: người quen/hàng xóm của ông Năm Nhỏ.
- Diễm Thương: nhân vật xuất hiện trong câu chuyện, có liên quan đến gia đình ông Năm.
Nội dung chính
1. Nỗi nhớ con của ông Năm Nhỏ:
- Ông già nhớ lại những kỷ niệm với con Cải: dắt con đi hái xoài, chặt chuối, thả trâu, chơi diều, đưa con đi khám bệnh...
- Ông mua kẹo, dây thun, kẹo dừa mang về cho con mỗi khi đi chợ.
- Ông muốn lên ti vi để nhắn con gái bỏ nhà rằng: "về đi con ơi, đôi trâu có sá gì!"
2. Ông Năm Nhỏ và ti vi:
- Ông thấy quảng cáo trên ti vi có đoạn "Con không về ba nhớ đã đành, má con còn giận ba, không nhìn mặt" - ông muốn đọc theo ý mình.
- Ông mong được thấy mình trên ti vi để nói chuyện với con Cải.
3. Sự kiện ông Năm đi "ăn trộm" trâu:
- Ông lội bộ trong mưa, vào xóm dắt đôi trâu (thực ra là trâu của chính mình) đem đi.
- Sáng ra bị người ta bắt, la lên "ông ăn trộm của tôi".
- Đài truyền hình, phóng viên đến quay phim, phỏng vấn.
- Ông Năm xin được nói đôi lời trên ti vi: "Cải ơi, ba là Năm Nhỏ nè, nhà mình ở Cỏ Cháy đó, nhớ không? Về nhà đi con, tội má con vò võ có một mình. Con là trọng, chứ đôi trâu cộ nhằm nhò gì... Về nghen con, ơi Cải..."
4. Kết thúc đoạn trích:
- Nhiều người rơi nước mắt khi xem tin về vụ "trộm trâu" - thực chất là tiếng lòng của người cha già nhớ con.
- Ông già nhép miệng một cách tuyệt vọng gọi: "Cải ơi!"
📚 Giá trị nghệ thuật và nội dung
Nghệ thuật đặc sắc:
- Ngôn ngữ đậm chất Nam Bộ: tui, má, tía, vò võ, nhằm nhò gì...
- Giọng văn trữ tình, xúc động
- Chi tiết chân thực, giàu sức gợi
- Kết cấu bất ngờ: vụ "ăn trộm trâu" hóa ra là cách duy nhất để ông già được lên ti vi nhắn con
Giá trị nội dung:
- Ca ngợi tình phụ tử thiêng liêng
- Phản ánh nỗi đau của những gia đình ly tán
- Thể hiện khát vọng đoàn tụ của người cha già
📌 Chú thích từ ngữ địa phương (trong văn bản)
| Từ ngữ | Nghĩa |
|---|---|
| Lội | Bơi |
| Vung vinh | Có dáng vẻ vênh vang, đắc ý |
| Sá gì | Đáng gì |
| Muốn chết giấc | Rất muốn |
| Mắc | Trạng thái tâm lí bất ngờ nảy sinh |
| Đụt mưa | Trú mưa |
| Mền | Chăn |
| Ốm dữ dằn | Gầy gò quá đỗi |
| Cấn | Nhô lên, đội lên, gây tác động vào đối tượng sát bên cạnh |
| Chun | Luồn qua |
| So đũa | Cây thuộc họ đậu, hoa dùng chế biến món ăn ở Nam Bộ |
| Cặp mé lộ | Sát cạnh đường chính |
🎯 Ghi nhớ: Đây là văn bản đọc hiểu, học sinh cần đọc kỹ để trả lời các câu hỏi ở phần sau (thường ở các trang tiếp theo). Chú ý phân tích tâm trạng nhân vật ông Năm Nhỏ và ý nghĩa của chi tiết "vụ trộm trâu" - thực chất là hành động tuyệt vọng của người cha muốn được lên ti vi nhắn con gái trở về.