Giải Tin học 12 - Định hướng khoa học máy tính trang 18

Tóm tắt lý thuyết

c) Router (bộ định tuyến)

• Hai máy tính ở xa nhau không thể nối trực tiếp bằng cáp qua hub/switch, mà phải dùng dịch vụ truyền dữ liệu của nhà cung cấp viễn thông để nối các LAN với nhau.
• Router có hai loại cổng:
• Cổng LAN: nối trực tiếp vào mạng LAN.
• Cổng WAN: nối ra ngoài, tới các router khác.
• Đường đi của dữ liệu: máy gửi → router của LAN (vào cổng LAN) → ra cổng WAN → có thể qua nhiều router → router cuối cùng → qua cổng LAN → máy nhận.
• Định tuyến (routing) = router chọn cổng WAN thích hợp để gửi dữ liệu tới đúng LAN của máy nhận.
• Router gia đình thường chỉ có 1 cổng WAN (không cần định tuyến) và tích hợp bộ thu phát Wi-Fi nên gọi là router Wi-Fi.

d) Modem (bộ điều giải)

• Trong LAN, tín hiệu là tín hiệu số (digital, gồm 0 và 1). Để truyền ra ngoài thường dùng tín hiệu tương tự (analog): sóng quang, sóng điện thoại, sóng 3G/4G/5G...
• Router chỉ hướng dữ liệu chứ không chuyển đổi tín hiệu, nên cần modem đặt giữa router và nhà cung cấp dịch vụ để chuyển tín hiệu số ↔ tín hiệu tương tự.
• Modem chỉ đổi dạng tín hiệu, không làm thay đổi dữ liệu mang trong tín hiệu.
• Một số loại modem: modem quay số, modem ADSL, modem quang, modem GSM 3G/4G/5G.
• Ngày nay modem thường được tích hợp luôn vào router.

Hoạt động 3: Kết nối máy tính thuộc các LAN khác nhau

Đề bài:

Có thể sử dụng hub hay switch để kết nối hai máy tính thuộc hai LAN khác nhau qua Internet được không?

Trả lời: Không.

Giải thích từng bước:

1. Hub và switch chỉ dùng để nối các thiết bị trong cùng một mạng LAN bằng cáp mạng, ở phạm vi gần.
2. Hai máy tính thuộc hai LAN khác nhau có thể cách xa hàng nghìn kilômét, không thể kéo cáp nối qua hub/switch được.
3. Để nối các LAN với nhau qua Internet, phải dùng dịch vụ truyền dữ liệu của nhà cung cấp viễn thông và thiết bị định tuyến là router (có cổng WAN để ra ngoài).

Vậy hub/switch không đủ khả năng, bắt buộc phải dùng router.

Hoạt động 4: Máy tính có thể sử dụng trực tiếp mọi loại tín hiệu được không?

Đề bài:

Tín hiệu truyền trên mạng điện thoại là sóng điện áp thể hiện dao động âm thanh. Trước khi cáp quang được sử dụng rộng rãi, người ta dùng chính đường dây điện thoại để truyền dữ liệu Internet. Máy tính có thể sử dụng trực tiếp tín hiệu điện thoại hay không?

Trả lời: Không thể dùng trực tiếp.

Giải thích từng bước:

1. Máy tính làm việc với tín hiệu số (digital), chỉ gồm hai giá trị logic 0 và 1.
2. Tín hiệu điện thoại là tín hiệu tương tự (analog) – sóng điện áp liên tục thể hiện dao động âm thanh.
3. Hai loại tín hiệu này khác nhau về bản chất, nên máy tính không hiểu được trực tiếp tín hiệu điện thoại.
4. Cần một thiết bị trung gian là modem để chuyển tín hiệu số của máy tính thành tín hiệu tương tự gửi đi trên đường điện thoại, và chuyển ngược lại khi nhận.

Vậy phải có modem đứng giữa thì máy tính mới dùng được tín hiệu điện thoại.

Ghi chú về các hình minh họa

• Hình 3.4: Dữ liệu từ máy gửi đến máy nhận có thể trung chuyển qua nhiều router. Đường mũi tên đỏ cho thấy dữ liệu đi từ LAN bên trái, qua switch → router → nhiều router trong Internet → router → switch → tới máy nhận ở LAN bên phải.
• Hình 3.5: Router Wi-Fi 6 anten, có 1 cổng WAN và 4 cổng LAN — đúng kiểu router gia đình chỉ cần 1 cổng WAN.
• Hình 3.6: Sơ đồ dùng modem kết nối Internet. Modem nối ra Internet, router có cổng WAN nối vào modem và các cổng LAN để kết nối vào mạng nội bộ.

Hai trang này chủ yếu là phần lý thuyết kèm hai câu hỏi gợi mở ở Hoạt động 3 và 4, không có bài tập tính toán nên thầy đã giải trọn vẹn cả hai câu hỏi trên cho em.