Giải Tiếng Việt 3 - Tập Hai trang 75

Lời giải chi tiết SGK Lớp 3 · Môn Tiếng Việt · Trang 75–76

Tóm tắt nội dung trang

Hai trang này gồm phần cuối của tiết ôn tập (bài 4, 5) và bắt đầu TIẾT 5 với bài đọc "Đường về". Nội dung tập trung vào:

  • Ôn về dấu câu.
  • Phân biệt 4 kiểu câu: câu kể, câu hỏi, câu cảm, câu khiến.
  • Đọc hiểu bài văn miêu tả cảnh xóm núi.

Bài 4: Chọn dấu câu thích hợp thay cho ô vuông

Đề bài: Chọn dấu câu thích hợp thay cho ô vuông trong bài thơ "Lúa và gió" (Theo Phạm Hổ).

Bài thơ đầy đủ sau khi điền dấu:

Cua con hỏi mẹ Dưới ánh trăng đêm: Cô lúa đang hát Sao bỗng lặng im ? Đôi mắt lim dim Mẹ cua liền đáp: Chú gió đi xa Lúa buồn không hát.

Giải thích các dấu cần điền:

Vị trí ô vuôngDấu điềnLí do
Trước "Cô lúa đang hát"Dấu gạch ngang (–)Đây là lời nói trực tiếp của cua con hỏi mẹ
Sau "Sao bỗng lặng im"Dấu chấm hỏi (?)Đây là một câu hỏi của cua con
Trước "Chú gió đi xa"Dấu gạch ngang (–)Đây là lời đáp trực tiếp của mẹ cua

Như vậy, dấu gạch ngang dùng để đánh dấu lời nói của nhân vật, còn dấu chấm hỏi dùng để kết thúc câu hỏi.


Bài 5: Dựa vào tranh, đặt 4 kiểu câu

Đề bài: Dựa vào tranh dưới đây, đặt 4 câu: câu kể, câu hỏi, câu cảm, câu khiến.

Trong tranh: hai bạn nhỏ đang trò chuyện, xung quanh là những "đám mây ước mơ" về các nghề: phi hành gia, ca sĩ, bác sĩ, giáo viên, đầu bếp, họa sĩ.

Gợi ý đặt câu (cô lấy ví dụ về ước mơ làm bác sĩ và phi hành gia):

Kiểu câuCâu ví dụDấu hiệu nhận biết
Câu kểBạn nam mơ ước trở thành phi hành gia.Kể lại sự việc, kết thúc bằng dấu chấm
Câu hỏiLớn lên, bạn muốn làm nghề gì?Hỏi điều chưa biết, kết thúc bằng dấu chấm hỏi
Câu cảmCô giáo dạy học thật đáng yêu biết bao!Bộc lộ cảm xúc, kết thúc bằng dấu chấm than
Câu khiếnBạn hãy cố gắng học để trở thành bác sĩ nhé!Yêu cầu, đề nghị; thường có "hãy, đừng, nhé…"

Em có thể thay nội dung theo nghề mình thích (ca sĩ, đầu bếp, họa sĩ…) nhưng vẫn giữ đúng đặc điểm 4 kiểu câu trên.


TIẾT 5 – Bài đọc "Đường về" (Theo Võ Thị Xuân Hà)

Tóm tắt nội dung bài đọc: Cậu bé cùng mẹ trở về ngôi nhà cũ trên xóm núi. Trên đường về, cảnh vật mùa xuân tươi đẹp: non xanh chuyển mình, lá hé mở, hoa chuối rừng nở đỏ. Xóm núi nằm bên sườn núi, có suối trong, rừng già, nhà cửa thưa thớt nhưng người dân rất tình cảm, thân thiết. Cuối cùng, cậu bé quyết định ở lại non cao bình yên cùng mẹ.

Giải nghĩa từ ngữ (sách đã cho):

  • Khiêm nhường: nhường nhịn, không khoe khoang, không tranh giành với người khác.
  • (Đá) lởm chởm: có nhiều mũi nhọn nhô lên không đều.
  • Hồn hậu: mộc mạc, hiền từ.

Bài 1a: Tìm ý tương ứng với mỗi đoạn

Đề bài: Nối mỗi đoạn với ý đúng.

Đáp án nối:

ĐoạnÝ tương ứng
Đoạn 1Cảnh vật trên đường về xóm núi
Đoạn 2Cảnh xóm núi
Đoạn 3Tình cảm của người dân xóm núi

Giải thích:

  • Đoạn 1 tả non xanh, lá mở, hoa chuối rừng nở khi hai mẹ con đang đi → đó là cảnh trên đường về.
  • Đoạn 2 tả sườn núi, suối trong, rừng già, hơn hai chục nóc nhà → đó là cảnh xóm núi.
  • Đoạn 3 kể đêm bếp lửa bừng sáng, mọi người đổ về, xóm núi đón họ thân tình → đó là tình cảm của người dân.

Bài 1b: Em thích cảnh vật nào trong câu chuyện? Vì sao?

Đây là câu hỏi nêu ý kiến cá nhân, không có đáp án cố định. Cô gợi ý một câu trả lời mẫu:

Em thích nhất cảnh những bông hoa chuối rừng đỏ lập lòe như những bó đuốc trong hơi sương. Vì hình ảnh ấy vừa rực rỡ vừa ấm áp, làm cho khung cảnh núi rừng trở nên sống động và đẹp đẽ.

Em có thể chọn cảnh khác (suối trong veo, đêm bếp lửa bừng sáng…) và nêu lí do của riêng mình nhé.

Bài 2: Viết đoạn văn nêu tình cảm, cảm xúc

Đề bài: Viết đoạn văn nêu tình cảm, cảm xúc của em về một cảnh vật trong câu chuyện, bài văn, bài thơ đã đọc.

Đoạn văn mẫu:

Trong bài "Đường về", em rất thích cảnh đêm bếp lửa bừng sáng ở xóm núi. Khi màn đêm buông xuống, gian bếp nhỏ của hai mẹ con cậu bé sáng rực ánh lửa. Những bó đuốc từ khắp các ngả đổ về căn nhà nhỏ, ấm áp và thân tình biết bao. Hình ảnh ấy khiến em cảm nhận được tình làng nghĩa xóm chân thành của người dân nơi non cao. Em mong một ngày được đến thăm những xóm núi bình yên như thế.

Bài 3: Trao đổi bài làm trong nhóm

Đề bài: Trao đổi bài làm trong nhóm để góp ý và sửa lỗi. Bình chọn các đoạn văn hay.

Đây là hoạt động nhóm trên lớp. Khi trao đổi, em chú ý góp ý cho bạn về:

  • Lỗi chính tả, lỗi dùng từ.
  • Câu văn đã rõ ý chưa, có nêu được cảm xúc không.
  • Cách dùng dấu câu.

Sau đó cùng các bạn chọn ra đoạn văn hay nhất để học hỏi nhé.


Em muốn cô viết thêm vài đoạn văn mẫu khác cho Bài 2, hoặc luyện thêm cách phân biệt 4 kiểu câu ở Bài 5 không?

Chế độ đọc sách →