Giải Đạo Đức 4 trang 61
Lời giải chi tiết SGK Lớp 4 · Môn Äạo Äức · Trang 61–62
Chào các em! Đây là phần Luyện tập của bài học về Quyền và bổn phận của trẻ em. Cô sẽ cùng các em đi qua từng bài tập nhé.
Tóm tắt lý thuyết
Trước khi làm bài, các em cần nhớ:
- Trẻ em có nhiều quyền: quyền được sống, được học tập, được vui chơi, được bảo vệ, được chăm sóc, được bày tỏ ý kiến...
- Đi cùng với quyền, trẻ em cũng có bổn phận: chăm chỉ học tập, vâng lời ông bà cha mẹ, giúp đỡ gia đình những việc vừa sức, rèn luyện sức khỏe...
- Mọi hành vi xâm phạm quyền trẻ em đều bị pháp luật nghiêm cấm và trừng phạt.
Bài 1: Chơi trò chơi: Kể về các quyền và bổn phận của trẻ em
Đề bài: Chia lớp thành hai đội với hai vòng chơi:
- Vòng 1: Kể về các quyền của trẻ em.
- Vòng 2: Kể về các bổn phận của trẻ em.
- Trong cùng một thời gian, đội nào kể được đúng và nhiều hơn sẽ thắng cuộc.
Gợi ý trả lời:
Vòng 1 – Các quyền của trẻ em:
- Quyền được khai sinh và có quốc tịch.
- Quyền được sống chung với cha mẹ.
- Quyền được học tập.
- Quyền được vui chơi, giải trí.
- Quyền được chăm sóc sức khỏe.
- Quyền được bảo vệ, không bị đánh đập, hành hạ.
- Quyền được bày tỏ ý kiến, quan điểm cá nhân.
Vòng 2 – Các bổn phận của trẻ em:
- Yêu quý, kính trọng, hiếu thảo với ông bà, cha mẹ.
- Chăm chỉ học tập, rèn luyện.
- Giúp đỡ gia đình những công việc vừa sức.
- Lễ phép với người lớn, thương yêu em nhỏ.
- Yêu quê hương, đất nước, giữ gìn vệ sinh chung.
- Sống trung thực, khiêm tốn.
Bài 2: Hành vi nào sau đây xâm phạm đến quyền trẻ em? Vì sao?
Đề bài đưa ra 4 hành vi:
- a) Đánh đập, hành hạ trẻ em.
- b) Bắt trẻ em nghỉ học để làm việc.
- c) Nhắc nhở khi trẻ em lười học.
- d) Yêu cầu trẻ em phụ giúp công việc gia đình phù hợp lứa tuổi.
Lời giải:
| Hành vi | Xâm phạm quyền trẻ em? | Lý do |
|---|---|---|
| a) Đánh đập, hành hạ | Có | Xâm phạm quyền được bảo vệ, gây tổn thương cả thể chất và tinh thần |
| b) Bắt nghỉ học để làm việc | Có | Xâm phạm quyền được học tập của trẻ em |
| c) Nhắc nhở khi lười học | Không | Đây là việc làm đúng, giúp trẻ tiến bộ, thực hiện tốt bổn phận |
| d) Phụ giúp việc nhà phù hợp lứa tuổi | Không | Đây là bổn phận của trẻ, giúp trẻ biết yêu lao động |
Kết luận: Hành vi a và b xâm phạm quyền trẻ em. Hành vi c và d không xâm phạm, mà còn là việc làm tốt và phù hợp.
Bài 3: Em tán thành hay không tán thành ý kiến nào dưới đây? Vì sao?
Đề bài có hai ý kiến:
- Bạn Lâm: "Trẻ em có quyền vui chơi, không cần làm việc gì."
- Bạn Nga: "Cho con đi học hay không là quyền của cha mẹ."
Lời giải:
Ý kiến của Lâm – Không tán thành:
- Đúng là trẻ em có quyền vui chơi, nhưng bên cạnh quyền, trẻ em còn có bổn phận giúp đỡ gia đình những việc vừa sức.
- Nếu chỉ vui chơi mà không làm gì, trẻ sẽ trở nên lười biếng, ỷ lại.
Ý kiến của Nga – Không tán thành:
- Học tập là quyền của trẻ em, được pháp luật bảo vệ.
- Cha mẹ có trách nhiệm tạo điều kiện cho con đi học, không được tự ý cho con nghỉ học.
- Nếu không cho con đi học là vi phạm quyền được học tập của trẻ.
Bài 4: Quan sát tranh và cho biết bạn nào thực hiện đúng, bạn nào chưa đúng bổn phận của trẻ em? Vì sao?
Trang 61 còn có thêm 4 ý kiến của các bạn (nối tiếp Bài 3), cô giải thích luôn để các em hiểu đầy đủ:
| Bạn | Ý kiến | Nhận xét |
|---|---|---|
| Hùng | "Trẻ em không phải làm các công việc nặng nhọc." | Tán thành – Trẻ chỉ làm việc vừa sức, không làm việc nặng |
| Mai | "Trẻ em có quyền được bày tỏ ý kiến, quan điểm cá nhân." | Tán thành – Đây là quyền đúng của trẻ em |
| Tuấn | "Trẻ em chỉ cần học, không cần tham gia các hoạt động khác." | Không tán thành – Trẻ cần học và tham gia hoạt động khác để phát triển toàn diện |
| Hằng | "Mọi hành vi xâm phạm quyền trẻ em đều bị trừng phạt nghiêm khắc." | Tán thành – Đúng theo quy định pháp luật |
Phần tranh tình huống của Bài 4:
Tranh 1: Mẹ hỏi "Sao mấy ngày nay mẹ không thấy con tập thể dục vậy?" – bạn nhỏ ngồi chơi.
- Nhận xét: Bạn nhỏ thực hiện chưa đúng bổn phận.
- Vì sao: Trẻ em có bổn phận rèn luyện thân thể, giữ gìn sức khỏe. Bạn bỏ tập thể dục là chưa biết tự chăm sóc bản thân.
Tranh 2: Bạn nhỏ nói "Em chơi với anh để mẹ làm việc nhé!"
- Nhận xét: Bạn nhỏ thực hiện đúng bổn phận.
- Vì sao: Bạn biết giúp đỡ mẹ bằng việc trông em, để mẹ yên tâm làm việc. Đó là biểu hiện của người con ngoan, biết chia sẻ với gia đình.
Vậy là cô đã cùng các em hoàn thành toàn bộ phần Luyện tập trang 61–62 rồi. Điều quan trọng các em cần nhớ: quyền luôn đi cùng bổn phận, các em vừa được hưởng quyền vừa phải làm tròn trách nhiệm của mình nhé!