Giải Hoạt động Trải nghiệm 4 trang 71
Lời giải chi tiết SGK Lớp 4 · Môn Hoạt Äá»™ng Trải Nghiệm · Trang 71–72
Tóm tắt lý thuyết
Nội dung chính của hai trang xoay quanh việc rèn luyện hành vi ứng xử có văn hoá:
- Nhận biết những hành động chưa phù hợp ở nơi công cộng (mặc trang phục không phù hợp khi đến nơi tôn nghiêm, nói to, quát mắng người khác...).
- Biết cách xử lí tình huống để thể hiện sự lịch sự, tôn trọng mọi người.
- Thực hiện và tuyên truyền những quy định về ứng xử có văn hoá ở nơi em ở và nơi công cộng.
Bài 1: Kể và thảo luận về hành vi ứng xử nơi công cộng
Đề bài: Kể lại những hành động ứng xử chưa phù hợp ở nơi công cộng mà em từng chứng kiến, và thảo luận về những hành vi ứng xử có văn hoá nơi công cộng.
Hai hình minh họa trong sách:
- Mặc trang phục không phù hợp (mặc áo ba lỗ, quần đùi vào nơi thờ cúng, di tích).
- Quát to, nói lời không phù hợp (lớn tiếng, gây ồn ào nơi đông người).
Gợi ý trả lời – một số hành động chưa phù hợp em có thể từng thấy:
| Hành động chưa phù hợp | Vì sao chưa đúng |
|---|---|
| Vứt rác bừa bãi ở công viên, đường phố | Gây mất vệ sinh, ô nhiễm môi trường |
| Chen lấn, không xếp hàng | Thiếu tôn trọng người khác, gây lộn xộn |
| Nói chuyện, cười đùa to nơi thư viện, bệnh viện | Làm phiền người xung quanh |
| Giẫm lên cỏ, hái hoa nơi công cộng | Phá hoại cảnh quan chung |
| Khạc nhổ, nói tục nơi đông người | Thiếu lịch sự, gây phản cảm |
Những hành vi ứng xử CÓ văn hoá nên thảo luận:
- Xếp hàng trật tự, nhường người già, em nhỏ, người khuyết tật.
- Nói năng nhẹ nhàng, lịch sự, giữ trật tự.
- Bỏ rác đúng nơi quy định.
- Ăn mặc gọn gàng, phù hợp với từng nơi (đặc biệt nơi tôn nghiêm).
- Giữ gìn, bảo vệ của công.
Bài 2: Xử lí tình huống thể hiện hành vi ứng xử có văn hoá
Tình huống 1
Đề: Trời mùa hè nắng nóng, An đang xếp hàng mua vé vào bảo tàng thì thấy một phụ nữ dắt hai em nhỏ mồ hôi nhễ nhại xếp hàng phía sau. Nếu là An, em sẽ hành động như thế nào?
Gợi ý cách ứng xử:
- An nên chủ động nhường vị trí cho người phụ nữ và hai em nhỏ lên trước, vì trời nắng nóng, các em còn nhỏ dễ mệt và mất sức.
- An nói lời lịch sự, ví dụ: "Cô và hai em lên trước cháu nhé, trời nóng quá, đứng lâu các em mệt."
Lí do: Đây là hành vi biết quan tâm, nhường nhịn người yếu thế (trẻ nhỏ, người vất vả), thể hiện sự lịch sự và lòng tốt nơi công cộng.
Tình huống 2
Đề: Vân cùng các bạn đi tham quan một di tích lịch sử. Các bạn rủ Vân lấy bút viết lên cột gỗ để kỉ niệm: "Chúng tôi đã đến đây!". Nếu là Vân, em sẽ hành động như thế nào?
Gợi ý cách ứng xử:
- Vân nên từ chối và khuyên các bạn không viết, vẽ lên di tích.
- Vân giải thích: "Viết, vẽ lên cột gỗ sẽ làm hư hỏng di tích, đây là hành vi phá hoại của chung và bị cấm. Mình chụp ảnh lưu niệm thì hay hơn."
Lí do: Di tích lịch sử là tài sản quý của đất nước, cần được bảo vệ. Viết, khắc lên di tích là hành vi thiếu văn hoá và vi phạm quy định. Biết khuyên ngăn bạn là hành động đúng đắn, có trách nhiệm.
Sau đó các em sắm vai thể hiện cách ứng xử phù hợp trong từng tình huống.
Hoạt động vận dụng: Thực hiện hành vi ứng xử có văn hoá nơi em ở.
Bài 3: Cộng đồng văn minh – Chia sẻ quy định ứng xử nơi em ở
Đề bài:
- Nêu những quy định về cách ứng xử có văn hoá nơi em ở.
- Chia sẻ những hành vi ứng xử mà em và người thân đã thực hiện đúng quy định.
Trong hình, bạn nhỏ nói: "Xóm mình đề nghị không nói to, không hát karaoke vào buổi trưa và sau 9 giờ tối."
Gợi ý một số quy định ứng xử nơi em ở:
| Quy định | Ý nghĩa |
|---|---|
| Không gây ồn ào, hát karaoke giờ nghỉ trưa và sau 9 giờ tối | Để mọi người được nghỉ ngơi |
| Giữ vệ sinh chung, đổ rác đúng giờ, đúng nơi | Khu phố sạch đẹp |
| Chào hỏi lễ phép với hàng xóm | Tình làng nghĩa xóm gắn bó |
| Giúp đỡ nhau khi khó khăn | Cộng đồng đoàn kết |
| Không thả rông vật nuôi, không xả nước thải bừa bãi | Bảo vệ môi trường, an toàn |
Em có thể chia sẻ ví dụ: gia đình em vặn nhỏ tiếng ti vi vào buổi tối, bỏ rác đúng giờ, cùng dọn vệ sinh ngõ xóm vào cuối tuần...
Bài 4: Biểu diễn hoạt cảnh về hành vi ứng xử có văn hoá
Đề bài:
- Thảo luận theo nhóm về nội dung hoạt cảnh: nhân vật, hành vi...
- Trình diễn hoạt cảnh trước lớp.
- Nhận xét về hoạt cảnh của các nhóm; nêu bài học rút ra sau khi xem hoạt cảnh.
Gợi ý cách thực hiện:
- Chọn một tình huống quen thuộc (xếp hàng, giữ trật tự nơi công cộng, bảo vệ di tích, giữ vệ sinh chung...).
- Phân vai: ai đóng người ứng xử đúng, ai đóng người chưa đúng, ai khuyên nhủ.
- Thể hiện rõ cách ứng xử có văn hoá để các bạn dễ rút ra bài học.
Bài học rút ra: Mỗi người cần biết cư xử lịch sự, tôn trọng người khác và giữ gìn của chung để xây dựng cộng đồng văn minh.
Vận dụng: Thực hiện và thuyết phục người thân, hàng xóm cùng thực hiện những quy định về hành vi ứng xử có văn hoá.
Tự đánh giá sau chủ đề: Kết nối cộng đồng
Em tự đánh giá theo các nội dung:
- Đề xuất một số hoạt động kết nối cộng đồng.
- Tham gia các hoạt động đền ơn đáp nghĩa và giáo dục truyền thống ở địa phương.
- Thực hiện quy định về hành vi có văn hoá nơi công cộng.
Mức đánh giá (bằng số bông hoa):
- Chưa hoàn thành: 1 bông hoa
- Hoàn thành: 2 bông hoa
- Hoàn thành tốt: 3 bông hoa
Em hãy thành thật tự nhìn lại bản thân và chọn mức phù hợp nhé. Nếu em đã làm tốt cả ba nội dung trên thì xứng đáng nhận 3 bông hoa "Hoàn thành tốt" đấy!
Chúc em học vui và luôn là người ứng xử có văn hoá ở mọi nơi nhé!