Giải Tiếng Việt 4 - Tập Hai trang 51
Lời giải chi tiết SGK Lớp 4 · Môn Tiếng Việt · Trang 51–52
Phần đọc hiểu: Câu hỏi về bài thơ "Sáng tháng Năm"
Đây là các câu hỏi tìm hiểu bài thơ "Sáng tháng Năm" (Tố Hữu) viết về Bác Hồ.
1. Nhà thơ lên thăm Bác Hồ ở đâu và vào thời gian nào?
→ Nhà thơ lên thăm Bác Hồ ở chiến khu Việt Bắc, vào một buổi sáng tháng Năm (mùa hè).
2. Đường lên Việt Bắc có gì đẹp?
→ Đường lên Việt Bắc đẹp với cảnh núi rừng tươi sáng, nắng vàng, suối reo, cây cối xanh tươi, không khí trong lành, gợi cảm giác thanh bình và ấm áp.
3. Hãy tả lại khung cảnh nơi Bác Hồ làm việc.
→ Nơi Bác làm việc là một ngôi nhà sàn đơn sơ giữa núi rừng Việt Bắc, giản dị, gần gũi với thiên nhiên, thể hiện lối sống mộc mạc, khiêm tốn của Bác.
4. Câu thơ nào cho thấy sự gắn bó thân thiết giữa Bác Hồ và nhà thơ?
→ Đó là những câu thơ thể hiện tình cảm gần gũi như cha con, Bác trò chuyện ân cần, thân mật với nhà thơ ("Bác Hồ cười... Bác mời..."), cho thấy sự gắn bó ấm áp.
5. Những hình ảnh nào trong bài thơ nói lên sự cao cả, vĩ đại của Bác Hồ?
→ Những hình ảnh so sánh Bác với mặt trời, với non sông đất nước, với tình thương bao la dành cho dân tộc, thể hiện tầm vóc lớn lao và lòng yêu nước của Bác.
Lưu ý: Em nên đọc lại bài thơ trong sách để trả lời chính xác từng câu thơ, vì các câu trả lời trên dựa trên nội dung chung của bài. Đừng quên yêu cầu Học thuộc lòng bài thơ nhé.
Bài: Luyện từ và câu – TRẠNG NGỮ
Bài 1: Tìm chủ ngữ, vị ngữ và thành phần thêm vào
Đề: Đọc các câu và:
- Tìm chủ ngữ, vị ngữ của mỗi câu ở cột A.
- Tìm thành phần được thêm vào mỗi câu ở cột B.
Lời giải:
Cột A (câu gốc) – xác định chủ ngữ (CN) và vị ngữ (VN):
| Câu ở cột A | Chủ ngữ | Vị ngữ |
|---|---|---|
| Bác đã đi khắp năm châu, bốn biển. | Bác | đã đi khắp năm châu, bốn biển |
| Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập. | Bác Hồ | đọc Tuyên ngôn Độc lập |
| Vườn cây Bác Hồ xanh tốt quanh năm. | Vườn cây Bác Hồ | xanh tốt quanh năm |
Cột B – thành phần được thêm vào (in đậm):
| Câu ở cột B | Thành phần được thêm |
|---|---|
| Để tìm đường cứu nước, Bác đã đi khắp năm châu, bốn biển. | Để tìm đường cứu nước |
| Ngày 2 tháng 9 năm 1945, Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập. | Ngày 2 tháng 9 năm 1945 |
| Trong Phủ Chủ tịch, vườn cây Bác Hồ xanh tốt quanh năm. | Trong Phủ Chủ tịch |
Bài 2: Thành phần thêm vào bổ sung thông tin gì?
Đề: Thành phần thêm vào mỗi câu ở cột B của bài tập 1 bổ sung thông tin gì cho câu? (thời gian / nơi chốn / mục đích)
Lời giải:
| Thành phần thêm vào | Bổ sung thông tin về |
|---|---|
| Để tìm đường cứu nước | mục đích |
| Ngày 2 tháng 9 năm 1945 | thời gian |
| Trong Phủ Chủ tịch | nơi chốn |
Giải thích: "Để..." trả lời câu hỏi Để làm gì? nên chỉ mục đích. "Ngày 2 tháng 9..." trả lời Khi nào? nên chỉ thời gian. "Trong Phủ Chủ tịch" trả lời Ở đâu? nên chỉ nơi chốn.
Bài 3: Nhận xét các thành phần được thêm vào
Đề:
a. Về vị trí.
b. Về dấu hiệu ngăn cách với chủ ngữ và vị ngữ.
Lời giải:
a. Về vị trí: Các thành phần được thêm vào đều đứng ở đầu câu, trước chủ ngữ và vị ngữ.
b. Về dấu hiệu ngăn cách: Các thành phần đó được ngăn cách với chủ ngữ và vị ngữ bằng dấu phẩy (,).
→ Đây chính là đặc điểm của trạng ngữ.
Ghi nhớ
- Trạng ngữ là thành phần phụ của câu. Trạng ngữ bổ sung thông tin về thời gian, nơi chốn, mục đích, nguyên nhân, phương tiện,… của sự việc nêu trong câu.
- Trạng ngữ thường đứng đầu câu, ngăn cách với hai thành phần chính của câu bằng dấu phẩy.
Bài 4: Tìm trạng ngữ trong đoạn văn
Đề: Tìm trạng ngữ của các câu trong đoạn văn sau và cho biết mỗi trạng ngữ bổ sung thông tin gì cho câu.
Năm 938, trên sông Bạch Đằng, Ngô Quyền đã chỉ huy quân dân ta đánh bại quân Nam Hán. Sau chiến thắng oanh liệt đó, ông lên ngôi vua và chọn Cổ Loa làm kinh đô. Ngày nay, đền thờ và lăng Ngô Quyền ở thị xã Sơn Tây đã trở thành một địa chỉ du lịch tâm linh nổi tiếng.
Lời giải:
| Trạng ngữ | Bổ sung thông tin về |
|---|---|
| Năm 938 | thời gian |
| trên sông Bạch Đằng | nơi chốn |
| Sau chiến thắng oanh liệt đó | thời gian |
| Ngày nay | thời gian |
Giải thích:
- "Năm 938" và "Ngày nay", "Sau chiến thắng oanh liệt đó" đều trả lời câu hỏi Khi nào? → chỉ thời gian.
- "trên sông Bạch Đằng" trả lời câu hỏi Ở đâu? → chỉ nơi chốn.
Phần Viết: TRẢ BÀI VĂN KỂ LẠI MỘT CÂU CHUYỆN
Đây là tiết trả bài, chủ yếu để em rút kinh nghiệm chứ không phải làm bài tập có đáp án cố định.
1. Nghe thầy cô nhận xét chung về cả lớp (ưu điểm, hạn chế).
2. Đọc lại bài làm và lời nhận xét để tự phát hiện lỗi. Em tự kiểm tra theo gợi ý:
- Câu chuyện có đủ mở đầu – diễn biến – kết thúc rõ ràng không?
- Chi tiết về nhân vật lịch sử có đúng với câu chuyện đã đọc/nghe không?
- Các chi tiết sắp xếp có hợp lí không?
- Bài có lỗi dùng từ, đặt câu, chính tả không?
3. Học tập bài làm tốt:
- Nghe đọc bài hay của bạn và nêu điều em muốn học hỏi.
- Viết lại một đoạn trong bài của em cho hay hơn.
Đây là hoạt động tự sửa bài, em hãy nghiêm túc soát lại bài của mình để lần sau viết tốt hơn nhé.
Hoạt động ở nhà: Đọc bài thơ Sáng tháng Năm cho người thân nghe.
Cô tóm lại kiến thức trọng tâm trang này: Trạng ngữ là thành phần phụ, thường đứng đầu câu, ngăn cách bằng dấu phẩy, dùng để bổ sung thông tin về thời gian, nơi chốn, mục đích, nguyên nhân... Em nắm chắc cách đặt câu hỏi (Khi nào? Ở đâu? Để làm gì? Vì sao?) là sẽ tìm được trạng ngữ dễ dàng. Cố lên nhé!
