Giải Tiếng Việt 4 - Tập Hai trang 63
Lời giải chi tiết SGK Lớp 4 · Môn Tiếng Việt · Trang 63–64
TRANG 63: LẬP DÀN Ý CHO BÀI VĂN THUẬT LẠI MỘT SỰ VIỆC
Đề bài: Viết bài văn thuật lại một sự việc thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn và chia sẻ suy nghĩ, cảm xúc của em về sự việc đó.
Câu 1: Chuẩn bị
Đề bài: Chọn sự việc đã tham gia hoặc chứng kiến (ví dụ: thăm viện bảo tàng, chăm sóc nghĩa trang liệt sĩ, thăm hỏi gia đình thương binh – liệt sĩ, tặng quà người già, chào mừng Ngày Nhà giáo Việt Nam,...). Nhớ lại những hoạt động, việc làm chính và sắp xếp theo đúng trình tự.
Hướng dẫn
Bước 1: Em hãy nghĩ lại những sự việc em đã tham gia hoặc nhìn thấy liên quan đến truyền thống Uống nước nhớ nguồn. Ví dụ: - Đi thăm Bảo tàng Lịch sử - Dọn dẹp nghĩa trang liệt sĩ - Thăm gia đình thương binh - Tặng hoa cho cô giáo ngày 20/11 - Xem chương trình văn nghệ về các anh hùng Bước 2: Chọn một sự việc mà em nhớ rõ nhất, có nhiều cảm xúc nhất. Bước 3: Viết ra những việc đã làm theo thứ tự thời gian: - Trước khi đi (chuẩn bị gì?) - Khi đến nơi (làm gì trước, làm gì sau?) - Sau khi về (cảm nghĩ ra sao?)
🎯 Ghi nhớ: Chọn sự việc em nhớ rõ và sắp xếp các việc làm theo thứ tự thời gian.
Câu 2: Lập dàn ý
Đề bài: Xem phần gợi ý (G) trong sách về cách lập dàn ý gồm 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài.
Hướng dẫn lập dàn ý
MỞ BÀI: - Giới thiệu sự việc: địa điểm, thời gian tổ chức, những người tham gia hoạt động THÂN BÀI: - Nêu diễn biến của sự việc theo trình tự thời gian: bắt đầu – tiếp theo – kết thúc - Cần nêu các hoạt động, việc làm đúng với những gì em đã tham gia hoặc chứng kiến KẾT BÀI: - Bày tỏ cảm xúc, suy nghĩ về sự việc được tham gia, chứng kiến - Nêu việc mình muốn làm tiếp theo để thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn
🎯 Ghi nhớ: Dàn ý gồm 3 phần rõ ràng: giới thiệu → kể lại → cảm nghĩ.
Câu 3: Góp ý và chính sửa dàn ý
Đề bài: Sau khi lập dàn ý xong, em cần thực hiện 3 việc: Bố cục – Trình tự sự việc – Việc lựa chọn hoạt động, việc làm.
Hướng dẫn tự kiểm tra
Kiểm tra bố cục: - Dàn ý có đủ 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài chưa? Kiểm tra trình tự sự việc: - Các việc làm có được sắp xếp đúng thứ tự thời gian không? - Có việc nào viết sai thứ tự không? Kiểm tra việc lựa chọn hoạt động: - Những việc làm đã chọn có thật sự thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn không? - Có việc nào không liên quan cần bỏ đi không?
🎯 Ghi nhớ: Kiểm tra kỹ dàn ý trước khi viết bài để bài văn được tốt hơn.
TRANG 64: NÓI VÀ NGHE - TRUYỀN THỐNG UỐNG NƯỚC NHỚ NGUỒN
Yêu cầu: Thuật lại một sự việc thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn và chia sẻ suy nghĩ, cảm xúc của mình về sự việc đó.
Phần 1: Nói
Đề bài:
- Dựa vào dàn ý đã lập ở hoạt động Viết, em hãy thuật lại sự việc theo yêu cầu.
- Khi nói, em cần kết hợp thể hiện suy nghĩ, cảm xúc của mình qua giọng nói, cử chỉ, điệu bộ,...
- Em có thể kết hợp giới thiệu tranh ảnh, video,... ghi lại việc làm thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn mà em đã tham gia hoặc chứng kiến.
Hướng dẫn thực hiện
Cách 1: Nói theo dàn ý Bước 1 - Mở bài: Giới thiệu ngắn gọn - "Em xin kể về lần em đi thăm nghĩa trang liệt sĩ huyện..." - "Vào ngày 20/11 vừa rồi, lớp em có tổ chức..." Bước 2 - Thân bài: Kể lại sự việc theo thứ tự - Dùng từ nối: "Đầu tiên...", "Tiếp theo...", "Sau đó...", "Cuối cùng..." - Kể rõ từng việc làm: ai làm gì, làm như thế nào - Thể hiện cảm xúc qua giọng nói: vui, xúc động, tự hào,... Bước 3 - Kết bài: Chia sẻ cảm nghĩ - "Em cảm thấy rất..." - "Em hiểu được rằng..." - "Em muốn tiếp tục..." Lưu ý khi nói: - Nói rõ ràng, không quá nhanh - Nhìn vào bạn bè khi nói - Dùng cử chỉ tay để nhấn mạnh - Thay đổi giọng điệu cho sinh động
Cách 2: Nói kết hợp tranh ảnh/video - Chuẩn bị tranh ảnh hoặc video về sự việc (nếu có) - Khi nói đến phần nào, chỉ vào tranh/video tương ứng - Giải thích: "Trong bức ảnh này, các bạn thấy chúng em đang..." - Tranh ảnh giúp bạn bè hiểu rõ hơn và bài nói sinh động hơn
🎯 Ghi nhớ: Nói rõ ràng, có cảm xúc và dùng cử chỉ phù hợp.
Phần 2: Trao đổi, góp ý
Đề bài:
- Nội dung sự việc thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn.
- Trình tự của sự việc đúng với thực tế.
- Suy nghĩ, cảm xúc của người nói được thể hiện qua lời nói, giọng nói, cử chỉ, điệu bộ,...
Hướng dẫn góp ý
Khi nghe bạn nói, em cần chú ý: 1. Về nội dung: - Sự việc bạn kể có thật sự thể hiện truyền thống Uống nước nhớ nguồn không? - Các việc làm có rõ ràng, dễ hiểu không? 2. Về trình tự: - Bạn kể có đúng thứ tự thời gian không? - Có chỗ nào kể lộn xộn, khó hiểu không? 3. Về cách nói: - Giọng nói có thể hiện cảm xúc không? (vui, buồn, tự hào,...) - Cử chỉ, điệu bộ có phù hợp không? - Nói có rõ ràng, dễ nghe không? Cách góp ý: - Nói điểm hay trước: "Bạn kể rất rõ ràng về..." - Góp ý nhẹ nhàng: "Bạn có thể nói thêm về...", "Nếu bạn nói chậm hơn một chút thì hay hơn..."
🎯 Ghi nhớ: Góp ý chân thành giúp bạn nói tốt hơn lần sau.
Bài tập về nhà
Bài 1: Chia sẻ với người thân suy nghĩ, cảm xúc của mình về những việc làm góp phần giữ truyền thống Uống nước nhớ nguồn.
Bài 2: Tìm đọc một câu chuyện về lòng biết ơn.
🎯 Tổng kết: Hai trang này hướng dẫn em lập dàn ý và thực hành nói về truyền thống Uống nước nhớ nguồn. Em cần chuẩn bị kỹ, nói rõ ràng và có cảm xúc.
