Giải Tiếng Việt 4 - Tập Một trang 91
Lời giải chi tiết SGK Lớp 4 · Môn Tiếng Việt · Trang 91–92
Chào các em! Hai trang này thuộc bài đọc về câu chuyện thầy giáo dạy học sinh tả bầu trời. Cô sẽ tóm tắt nội dung và giải chi tiết từng câu hỏi nhé.
Tóm tắt nội dung bài đọc
Thầy giáo dẫn học sinh ra ngoài và yêu cầu các em quan sát rồi nói về bầu trời bằng những từ ngữ của riêng mình. Mỗi bạn có một cách cảm nhận khác nhau: bầu trời được rửa mặt, bầu trời xanh biếc, bầu trời buồn bã, bầu trời trầm ngâm, bầu trời ghé sát mặt đất... Riêng Va-li-a im lặng suy nghĩ rồi nói "Bầu trời dịu dàng". Câu chuyện cho thấy mỗi người có cách quan sát, tưởng tượng và diễn đạt riêng, rất phong phú và sáng tạo.
Từ ngữ: Trầm ngâm – có dáng vẻ đang suy nghĩ, nghiền ngẫm điều gì.
Phần Đọc hiểu (trang 90)
Câu 1: Các bạn học sinh được thầy giáo giao cho nhiệm vụ gì?
Trả lời: Các bạn học sinh được thầy giáo giao nhiệm vụ quan sát và nói về bầu trời bằng những từ ngữ của riêng mình (theo cách cảm nhận, tưởng tượng của mỗi người).
Câu 2: Em có nhận xét gì về cách tả bầu trời của các bạn nhỏ?
Trả lời: Mỗi bạn tả bầu trời theo một cách khác nhau, rất riêng và sáng tạo. Các bạn không chỉ nói màu sắc mà còn dùng biện pháp nhân hóa, gắn bầu trời với cảm xúc, tâm trạng của con người:
- "Bầu trời được rửa mặt sau cơn mưa" – bầu trời như một con người biết rửa mặt.
- "Bầu trời dịu dàng", "buồn bã", "trầm ngâm" – mang cảm xúc của con người.
- "Bầu trời ghé sát mặt đất, cúi xuống lắng nghe" – bầu trời biết hành động như người.
→ Cách tả sinh động, giàu trí tưởng tượng và thể hiện cảm nhận riêng của từng bạn.
Câu 3: Trong bài có rất nhiều câu văn tả bầu trời, em thích câu văn nào? Vì sao?
Gợi ý trả lời (em có thể chọn theo ý mình):
Cô thích câu "Bầu trời ghé sát mặt đất... cúi xuống lắng nghe để tìm xem chim én đang ở trong bụi cây hay ở nơi nào." Vì câu văn này biến bầu trời thành một người bạn biết yêu thương, biết nhớ nhung và đi tìm những chú chim én. Hình ảnh rất gần gũi, đáng yêu và giàu cảm xúc.
Câu 4: Vì sao hình ảnh bầu trời trong câu văn của mỗi bạn rất khác nhau?
Trả lời: Vì mỗi bạn có cách quan sát, cảm nhận và trí tưởng tượng riêng. Cùng nhìn một bầu trời nhưng tâm trạng, suy nghĩ và cách liên tưởng của mỗi người khác nhau, nên hình ảnh bầu trời hiện ra cũng khác nhau. Điều đó cho thấy sự phong phú, độc đáo trong cách diễn đạt của từng người.
Câu 5: Viết 1 – 2 câu văn tả bầu trời theo quan sát và cảm nhận của em.
Gợi ý mẫu:
- "Bầu trời buổi sáng trong veo như một tấm lụa xanh khổng lồ. Vài đám mây trắng nhởn nhơ dạo chơi như những chú cừu non đang gặm cỏ."
- "Bầu trời chiều ửng hồng, dịu dàng ôm lấy cả khu phố như người mẹ hiền."
Phần Luyện từ và câu (trang 91)
Câu 1: Câu văn nào dưới đây sử dụng cả hai biện pháp so sánh và nhân hóa?
| Đáp án | Câu văn | Phân tích |
|---|---|---|
| A ✔ | Bầu trời xanh như mặt nước mệt mỏi trong ao. | Có cả so sánh và nhân hóa |
| B | Mùa hè, nước dạo chơi cùng những làn sóng. | Chỉ nhân hóa |
| C | Bầu trời được rửa mặt sau cơn mưa. | Chỉ nhân hóa |
| D | Bầu trời dịu dàng. | Chỉ nhân hóa |
Đáp án: A
Giải thích:
- So sánh: "Bầu trời xanh như mặt nước" – dùng từ "như" để so sánh bầu trời với mặt nước.
- Nhân hóa: "mặt nước mệt mỏi" – gán cảm xúc, trạng thái của con người (mệt mỏi) cho mặt nước.
→ Câu A chứa cả hai biện pháp nên là đáp án đúng.
Câu 2: Đặt câu kể, tả về một hiện tượng thiên nhiên, trong đó có sử dụng biện pháp nhân hóa.
Gợi ý các từ: mây, gió, nắng, mưa, bão
Câu mẫu:
- Mây: Những đám mây trắng lững thững dạo bước trên bầu trời cao xanh.
- Gió: Cơn gió tinh nghịch chạy nhảy khắp cánh đồng, đùa giỡn với từng ngọn lúa.
- Nắng: Nắng vàng nhảy nhót tung tăng trên những tán lá xanh.
- Mưa: Mưa thì thầm kể chuyện trên mái nhà suốt cả đêm.
- Bão: Cơn bão gầm gào giận dữ, quật ngã hàng loạt cây cối ven đường.
Phần Viết: TRẢ BÀI VIẾT ĐOẠN VĂN TƯỞNG TƯỢNG (trang 91)
Phần này không phải bài tập giải mà là hướng dẫn các bước trả bài. Cô tóm tắt để em làm theo:
- Nghe thầy cô nhận xét bài làm của cả lớp.
- Đọc nhận xét của thầy cô để biết ưu điểm, nhược điểm, tự kiểm tra:
- Đoạn văn đã có đủ mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn chưa?
- Những điều tưởng tượng có kết nối với câu chuyện không?
- Có mắc lỗi dùng từ, viết câu, chính tả không?
- Trao đổi với bạn để sửa lỗi và viết lại câu văn cho hay hơn.
- Học tập bài làm tốt của bạn, chú ý:
- Cách viết mở đoạn có sức cuốn hút.
- Cách viết kết đoạn gây bất ngờ hoặc có sức gợi mở.
- Những chi tiết tưởng tượng độc đáo, thú vị, sáng tạo.