Giải Ngữ Văn 6 - Tập 2 trang 49
Lời giải chi tiết SGK Lớp 6 · Môn Ngữ Văn · Trang 49–50
Phần 1: Bài tập viết kết nối (câu 2, 3)
Câu 2
Đề bài:
Sưu tầm một số bản kể hoặc các hình thức kể khác (truyện thơ, kịch, phim hoạt hình,…) của các truyện cổ tích Thạch Sanh và Cây khế. So sánh và nêu nhận xét về sự giống nhau và khác nhau giữa các bản kể hoặc các hình thức kể đó.
Gợi ý làm bài:
Bước 1 – Sưu tầm: Em có thể tìm các phiên bản sau:
- Truyện cổ tích bằng văn xuôi (trong sách giáo khoa, sách truyện cổ tích).
- Phim hoạt hình (ví dụ phim hoạt hình Thạch Sanh, Cây khế trên YouTube).
- Truyện tranh, kịch sân khấu, cải lương dân gian.
Bước 2 – So sánh: Lập bảng đối chiếu cho dễ nhìn.
| Tiêu chí | Bản truyện chữ | Bản phim/kịch |
|---|---|---|
| Cốt truyện | Giữ nguyên các sự việc chính | Thường giữ cốt truyện gốc |
| Cách thể hiện | Bằng ngôn từ, người đọc tự tưởng tượng | Có hình ảnh, âm thanh, diễn xuất sinh động |
| Chi tiết | Đầy đủ, sát bản gốc | Có thể thêm/bớt để hấp dẫn hơn |
| Cảm xúc | Người đọc cảm nhận qua lời văn | Trực quan, dễ gây ấn tượng mạnh |
Bước 3 – Nhận xét:
- Giống nhau: Đều giữ nội dung và ý nghĩa cốt lõi của truyện (cái thiện thắng cái ác, người tốt được đền đáp).
- Khác nhau: Mỗi hình thức có cách thể hiện riêng. Phim, kịch sinh động, dễ tiếp cận; truyện chữ giúp người đọc tự do tưởng tượng và cảm nhận sâu hơn về ngôn từ.
Câu 3
Đề bài:
Viết đoạn văn (khoảng 5 – 7 câu) về "thế giới cổ tích" theo sự hình dung, tưởng tượng của em.
Đoạn văn tham khảo:
Trong trí tưởng tượng của em, thế giới cổ tích là một nơi diệu kì và đầy màu sắc. Ở đó có những khu rừng xanh thẳm, những lâu đài lộng lẫy và cả những con vật biết nói. Các nàng tiên, ông Bụt luôn xuất hiện đúng lúc để giúp đỡ những người hiền lành, tốt bụng. Những kẻ tham lam, độc ác thì luôn phải nhận lấy hậu quả thích đáng. Em thích nhất là ở thế giới ấy, cái thiện bao giờ cũng chiến thắng cái ác. Mỗi câu chuyện đều gửi gắm một bài học quý giá về cách sống. Thế giới cổ tích đã nuôi dưỡng tâm hồn em bằng những ước mơ đẹp đẽ.
Lưu ý khi viết: đủ 5–7 câu, có hình ảnh tưởng tượng (nhân vật, không gian kì ảo) và nêu được cảm nhận, ý nghĩa của thế giới cổ tích với bản thân.
Phần 2: Thực hành đọc – Truyện Sọ Dừa
Đây không phải bài tập mà là phần văn bản đọc thêm. Sách nêu ba điều cần chú ý khi đọc, cô giải thích để em đọc hiểu sâu hơn:
Định hướng đọc:
- Sức hấp dẫn của yếu tố kì ảo: Chú ý chi tiết người mẹ uống nước trong sọ dừa rồi mang thai, sinh ra đứa con không tay chân – đây là chi tiết hoang đường, kì lạ tạo sự tò mò.
- Quan hệ giữa ngoại hình và phẩm chất nhân vật Sọ Dừa: Bề ngoài Sọ Dừa xấu xí, dị dạng nhưng bên trong lại chăm chỉ, tài giỏi (chăn bò rất giỏi, thổi sáo hay). Đây là dụng ý của tác giả dân gian: đừng đánh giá con người qua vẻ ngoài.
- Ước mơ của tác giả dân gian qua kết thúc truyện: Truyện thể hiện ước mơ về sự công bằng, người hiền lành tốt bụng (như cô em út) sẽ được hưởng hạnh phúc.
Tóm tắt nội dung văn bản trên hai trang:
- Hai vợ chồng nghèo, hiếm muộn. Người vợ uống nước mưa trong sọ dừa rồi mang thai, sinh ra một đứa con không chân tay, tròn như quả dừa nên đặt tên là Sọ Dừa.
- Lớn lên Sọ Dừa xin đi chăn bò cho nhà phú ông. Cậu chăn bò rất giỏi, bò con nào cũng no căng, khiến phú ông rất hài lòng.
- Phú ông có ba cô con gái thay phiên đưa cơm. Hai cô chị kiêu kì, hắt hủi Sọ Dừa; chỉ riêng cô em út hiền lành, đối xử tử tế.
- Một hôm cô út mang cơm đến thì nghe tiếng sáo véo von, rón rén rình xem (đoạn này còn tiếp ở trang sau, hé lộ Sọ Dừa thực ra là một chàng trai khôi ngô).
Giải thích từ khó (theo chú thích trong sách):
- Hiếm: ít con hoặc mãi chưa có con.
- Mụn con: đứa con (ý nói ít con).
- Dị hình dị dạng: hình dạng khác biệt, không bình thường.
- Có mang: có thai.
- Tích sự: việc có ích, có thành quả.
- Phú ông: người đàn ông giàu có ở nông thôn thời trước.
- Bao lăm: bao nhiêu (dùng trong câu phủ định).
- Tiết nông nhàn: khoảng thời gian rảnh rỗi của nhà nông trong năm.
Hai trang này chủ yếu là phần đọc, nên ngoài câu 2 và 3 thì không còn bài tập cần giải. Nếu em cần cô soạn tiếp phần trả lời câu hỏi của truyện Sọ Dừa ở các trang sau, cứ gửi ảnh cho cô nhé.
