Giải Ngữ Văn 6 - Tập 1 trang 89
Lời giải chi tiết SGK Lớp 6 · Môn Ngữ Văn · Trang 89–90
TỔNG QUAN BÀI HỌC
Trang 89 – 90 giới thiệu bài học về chủ đề "Quê hương yêu dấu" với hai phần chính:
1. GIỚI THIỆU BÀI HỌC (trang 89)
Phần này trình bày:
- Ý nghĩa của quê hương: Quê hương là nơi tổ tiên, ông bà, cha mẹ sinh sống; là đất đai, truyền thống, những điều giản dị và thân thuộc gắn bó hàng ngày. Tình yêu quê hương là tình cảm ấm áp, chân thành, bền lâu.
- Mục tiêu học tập: Học sinh sẽ cảm nhận tình yêu quê hương qua các bài ca dao, thơ trữ tình, văn bản thuộc thể lục bát. Đồng thời được đọc văn bản thuộc thể loại khác kết nối với chủ đề này.
2. YÊU CẦU CẦN ĐẠT (trang 89)
Nêu rõ các kỹ năng và kiến thức cần đạt được:
- Nhận biết số tiếng, vần, nhịp của thơ lục bát
- Nhận biết nét độc đáo qua từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ
- Nhận biết tình cảm, cảm xúc qua ngôn ngữ văn bản
- Nhận biết từ đồng âm, từ đa nghĩa
- Nhận biết hoán dụ và hiệu tác dụng
- Biết làm bài thơ lục bát và viết đoạn văn ghi lại cảm xúc
- Trình bày ý kiến về vấn đề trong đời sống
- Trân trọng, tự hào về giá trị văn hóa truyền thống và vẻ đẹp quê hương, đất nước
3. TRI THỨC NGỮ VĂN (trang 89)
Giới thiệu các kiến thức lý thuyết:
a) Thơ lục bát:
- Thể thơ 6-8 tiếng xếp thành từng cặp
- Vần trọng: tiếng cuối dòng sáu vần với tiếng thứ sáu dòng tám; tiếng cuối dòng tám vần với tiếng cuối dòng sáu tiếp theo
- Thanh điệu: dòng sáu và tám có tiếng thứ sáu, thứ tám là thanh trắc; trong dòng tám, mặc dù tiếng thứ sáu và thứ tám là thanh bằng nhưng tiếng thứ sáu là thanh huyền thì tiếng thứ tám là thanh ngang và ngược lại
- Nhịp: thường ngắt 2/2/2, 2/4, 4/4,...
b) Lục bát biến thể:
- Không hoàn toàn tuân theo luật thơ thông thường, có sự biến đổi về số tiếng, cách gieo vần, phối thanh, ngắt nhịp
c) Từ đồng âm và từ đa nghĩa:
- Từ đồng âm: từ có âm giống nhau nhưng nghĩa khác nhau, không có mối liên hệ
- Từ đa nghĩa: từ có hai hoặc nhiều hơn hai nghĩa có liên quan với nhau
d) Hoán dụ:
- Biện pháp tu từ dùng từ ngữ vốn chỉ sự vật, hiện tượng này để gọi tên sự vật, hiện tượng khác có mối quan hệ tương cận (gần nhau), nhằm tăng khả năng gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt
4. VÀN BẢN ĐỌC (trang 89)
Giới thiệu 3 văn bản sẽ học:
- VĂN BẢN 1: Chùm ca dao về quê hương đất nước
- VĂN BẢN 2: Chuyện cổ nước mình, Lâm Thị Mỹ Dạ
- VĂN BẢN 3: Cây tre Việt Nam, Thép Mới
KẾT LUẬN
Trang 89 – 90 KHÔNG CÓ BÀI TẬP cần giải. Đây là phần mở đầu và giới thiệu bài học số 4, bao gồm:
- Giới thiệu chủ đề và mục tiêu
- Yêu cầu cần đạt
- Kiến thức lý thuyết về thơ lục bát, từ đồng âm/đa nghĩa, hoán dụ
- Danh sách các văn bản sẽ đọc
Các bài tập thực hành sẽ xuất hiện ở các trang tiếp theo khi học từng văn bản cụ thể.
🎯 Ghi nhớ: Đây là trang mở đầu chủ đề "Quê hương yêu dấu" - một chủ đề quan trọng giúp em hiểu và yêu quê hương hơn qua văn học dân gian và thơ ca. Hãy nắm vững các kiến thức lý thuyết về thơ lục bát và các biện pháp tu từ để chuẩn bị cho các bài học tiếp theo!
