Giải Ngữ Văn 6 - Tập 1 trang 109
Lời giải chi tiết SGK Lớp 6 · Môn Ngữ Văn · Trang 109–110
PHẦN 1: GIỚI THIỆU BÀI HỌC
Trang 109 giới thiệu về bài học với hai đoạn thơ của Thanh Hải:
"Nước non ngan dặm mình
Nước non ngan dặm tình."
Phần giới thiệu nêu rõ:
- Bài học giúp em làm quen với tác phẩm kí (du kí)
- Qua các bài kí, em sẽ hiểu về chủ đề, những miền đất xa xôi của Tổ quốc
- Bài học giúp mở rộng tầm nhìn về những chân trời mới
PHẦN 2: YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Sau khi học xong bài này, em cần:
✓ Nhận biết được hình thức ghi chép, cách kể sự việc, người kể chuyện ngôi thứ nhất của du kí
✓ Hiểu được công dụng của dấu ngoặc kép (đánh dấu một từ ngữ được hiểu theo nghĩa đặc biệt)
✓ Viết được bài văn tả cảnh sinh hoạt
✓ Chia sẻ một trải nghiệm về nơi em sống hoặc từng đến
✓ Yêu mến, tự hào về vẻ đẹp của quê hương, xứ sở
PHẦN 3: ĐỌC - TRI THỨC NGỮ VĂN (Trang 110)
A. Kiến thức về "Kí"
Kí là loại tác phẩm văn học chủ trong ghi chép sự thực, bao gồm:
- Kể sự việc: tả người, tả cảnh, cung cấp thông tin và thể hiện cảm xúc, suy nghĩ của người viết
- Có những tác phẩm nghiêng về thể hiện cảm xúc
- Tác giả thường là người trực tiếp tham gia hoặc chứng kiến sự việc
- Sự việc thường được kể theo trình tự thời gian
- Tác giả có thể xưng "tôi", có vai trò như người kể chuyện
- Khi kể, tác giả kết hợp trình bày suy nghĩ, cảm xúc, sự quan sát, liên tưởng, tưởng tượng của mình về sự việc
B. Kiến thức về "Du kí"
Du kí là thể loại kí ghi chép về những chuyến đi tới các vùng đất, các xứ sở nào đó.
Người viết kể lại hoặc miêu tả những điều mắt thấy tai nghe trên hành trình của mình.
C. Kiến thức về "Dấu ngoặc kép"
Dấu ngoặc kép có nhiều công dụng:
- Đánh dấu từ ngữ, đoạn dẫn trực tiếp, lời đối thoại
- Đánh dấu tên tác phẩm, tờ báo, tập san,...
- Đánh dấu từ ngữ được hiểu theo nghĩa đặc biệt (được nhấn mạnh trong bài học này)
PHẦN 4: VẤN BẢN ĐỌC
Bài học giới thiệu 3 văn bản:
- Cô Tô (trích) - Nguyễn Tuân
- Hang Én - Hà Mỹ
- Cửu Long Giang ta ơi (trích) - Nguyễn Hồng
VĂN BẢN 1: CÔ TÔ (TRÍCH) - NGUYỄN TUÂN
Trước khi đọc
Câu 1
Đề bài: Kể tên những nơi em đã từng được đến tham quan. Chia sẻ một số điều em quan sát được từ những chuyến đi đó.
Cách giải
Bước 1: Nhớ lại những địa điểm đã đi
Ví dụ: Hà Nội, Đà Nẵng, Nha Trang, Phú Quốc, Sapa, Hạ Long, Huế, Hội An...
Bước 2: Chọn 2-3 địa điểm ấn tượng nhất
Bước 3: Kể ngắn gọn về từng nơi với những điểm đặc biệt
Gợi ý trả lời: Em đã từng đến: - Vịnh Hạ Long: Em thấy những hòn đảo đá vôi nhô lên giữa biển rất đẹp, nước biển trong xanh, có nhiều hang động kỳ thú - Phố cổ Hội An: Những ngôi nhà cổ màu vàng, đèn lồng đủ màu sắc treo khắp phố, ban đêm rất lung linh - Sapa: Không khí mát lạnh, có ruộng bậc thang đẹp như tranh vẽ, người dân tộc mặc trang phục truyền thống rất đẹp
Câu 2
Đề bài: Tìm quần đảo Cô Tô trên bản đồ Việt Nam và nói về vị trí của quần đảo này.
Cách giải
Bước 1: Xác định vị trí trên bản đồ
Quần đảo Cô Tô nằm ở phía Đông Bắc Việt Nam, thuộc tỉnh Quảng Ninh
Bước 2: Mô tả vị trí cụ thể
Đáp án: Vị trí quần đảo Cô Tô: - Thuộc tỉnh Quảng Ninh, miền Đông Bắc Việt Nam - Nằm trên vịnh Bắc Bộ, cách đất liền khoảng 60 km - Phía Bắc giáp biên giới với Trung Quốc - Phía Nam gần vịnh Hạ Long - Là huyện đảo xa bờ nhất của tỉnh Quảng Ninh - Có vị trí chiến lược quan trọng, bảo vệ chủ quyền biển đảo Tổ quốc
💡 Mẹo nhớ: Cô Tô = Quảng Ninh = Đông Bắc = Biển đảo xa bờ
🎯 Ghi nhớ: - Kí là loại văn ghi chép sự thực, người viết thường tham gia trực tiếp - Du kí là kí về những chuyến đi, ghi lại những gì mắt thấy tai nghe - Dấu ngoặc kép "..." có thể dùng để đánh dấu từ ngữ hiểu theo nghĩa đặc biệt