Giải Ngữ Văn 6 - Tập 1 trang 122
Lời giải chi tiết SGK Lớp 6 · Môn Ngữ Văn · Trang 122–123
Phần 1: Câu hỏi trên trang 122
Câu 5
Đề bài: Bài thơ Cửu Long Giang ta ơi có nhiều hình ảnh sinh động, giàu sức gợi. Em thích những hình ảnh nào? Vì sao?
Cách giải
Bước 1: Nhớ lại các hình ảnh trong bài thơ
Bài thơ Cửu Long Giang ta ơi của Lê Anh Xuân có nhiều hình ảnh đẹp về dòng sông Cửu Long và cuộc sống miền Tây.
Bước 2: Chọn hình ảnh em thích và giải thích
Trả lời: Em thích những hình ảnh sau trong bài thơ: 1. Hình ảnh "Chín con rồng uốn lượn trên đồng bằng" - Đây là hình ảnh ẩn dụ về chín nhánh sông Cửu Long - Từ "uốn lượn" gợi cảm giác sinh động, mềm mại như rồng bay - Thể hiện vẻ đẹp hùng vĩ, linh thiêng của dòng sông 2. Hình ảnh "Nước trong xanh như ngọc" - Miêu tả màu sắc trong trẻo của dòng sông - So sánh với ngọc tạo cảm giác quý giá, đẹp đẽ - Thể hiện tình yêu thiên nhiên quê hương 3. Hình ảnh đồng Mê Kông bát ngát - Gợi không gian rộng lớn, bao la - Thể hiện sự phong phú, màu mỡ của vùng đất - Tạo cảm giác tự hào về quê hương
💡 Mẹo nhớ: Khi phân tích hình ảnh trong thơ, hãy chú ý: hình ảnh đó MÔ TẢ gì → dùng biện pháp tu từ nào → tạo cảm xúc/ý nghĩa gì.
Câu 6
Đề bài: Nêu những cảm nhận của em về tình yêu của tác giả đối với dòng Mê Kông, với quê hương đất nước được thể hiện trong bài thơ.
Cách giải
Bước 1: Tìm các chi tiết thể hiện tình cảm của tác giả
Đọc kỹ bài thơ, chú ý các từ ngữ, hình ảnh, giọng điệu.
Bước 2: Phân tích và nêu cảm nhận
Trả lời: Qua bài thơ, em cảm nhận được tình yêu sâu sắc của tác giả với dòng Mê Kông và quê hương: 1. Tình yêu tự hào: - Tác giả dùng hình ảnh "chín con rồng" để nói về Cửu Long Giang - Miêu tả vẻ đẹp hùng vĩ, bát ngát của đồng bằng - Thể hiện niềm tự hào về vùng đất giàu có, màu mỡ 2. Tình yêu gắn bó: - Tác giả gọi "Cửu Long Giang ta ơi" với giọng điệu thân thương - Từ "ta" thể hiện sự gần gũi, xem dòng sông như của riêng mình - Cho thấy mối liên hệ máu thịt với quê hương 3. Tình yêu trân trọng: - So sánh nước sông "trong xanh như ngọc" - Miêu tả cảnh đẹp với nhiều chi tiết sinh động - Thể hiện sự trân trọng, yêu quý từng nét đẹp của quê hương
🎯 Ghi nhớ: Tình cảm của tác giả được thể hiện qua: từ ngữ (ơi, ta), hình ảnh (rồng, ngọc), giọng điệu (tự hào, trân trọng).
Phần 2: Nội dung lý thuyết trang 122-123
Phần "Viết bài văn tả cảnh sinh hoạt"
Đây là phần hướng dẫn lý thuyết, không phải bài tập. Nội dung chính:
Yêu cầu đối với bài văn tả cảnh sinh hoạt:
- Giới thiệu được cảnh sinh hoạt
- Tả bao quát quang cảnh (không gian, thời gian, hoạt động chính)
- Tả hoạt động cụ thể của con người
- Sử dụng từ ngữ phù hợp để miêu tả cảnh sinh hoạt một cách rõ nét, sinh động
- Nêu được cảm nghĩ về cảnh sinh hoạt
Phần 3: Phân tích bài viết tham khảo "Chợ phiên vùng cao"
Đoạn 1 (trang 122)
Nội dung: Giới thiệu cảnh sinh hoạt - chợ phiên vùng cao
Phân tích:
- Câu mở đầu đặt câu hỏi thu hút người đọc
- Giới thiệu địa điểm: chợ phiên vùng cao
- Thời gian: sáng thứ Bảy hàng tuần
- Bối cảnh: từ sáng sớm, người dân đi bộ hoặc cưỡi ngựa từ các nẻo đường
Kỹ thuật viết được chú thích:
- Giới thiệu cảnh sinh hoạt (hộp màu xanh bên phải)
Đoạn 2 (trang 123)
Nội dung: Tả quang cảnh chung của chợ
Phân tích:
- Miêu tả người tham gia: dân tộc Mông, Dao, Giáy sống trên núi cao
- Mục đích: trao đổi nông sản, giao lưu, gặp gỡ
- Không gian: chợ họp trên suốn núi, ven con đường liền huyện
- Cảnh vật: từ trên cao nhìn xuống, khu chợ như miếng thổ cẩm sặc sỡ
Kỹ thuật viết được chú thích:
- Tả quang cảnh chung (hộp màu xanh)
Đoạn 3 (trang 123)
Nội dung: Tả hoạt động cụ thể của con người
Phân tích:
1. Tả trang phục:
- Phụ nữ: áo xúng xính, hoa văn màu sắc, đeo trang phục riêng
- Đàn ông: khăn hoặc chạc trâu bò, tùm tụm quanh hũ rượu
2. Tả âm thanh:
- Tiếng nói cười, tiếng sáo, tiếng khèn, tiếng còi xe, tiếng trâu bò
3. Tả hàng hóa:
- Đủ loại mặt hàng: rau tươi, giò phong lan, nhánh cây khiu dùng làm thảo dược, gùi mận, đào chín...
Kỹ thuật viết được chú thích:
- Tả hoạt động cụ thể của con người (hộp màu xanh)
Đoạn 4 (trang 123)
Nội dung: Sử dụng từ ngữ phù hợp để miêu tả sinh động
Phân tích:
- Miêu tả chi tiết các gian hàng: thảng cỏ (món ăn người Mông)
- Hình ảnh sinh động: "cái thùng, luôn sôi sùng sục, nghị ngút khói"
- Màu sắc: "mảnh lá non rói đưa cho khách", "xôi ngũ sắc, mơ chớ xôi nóng hổi"
- Tạo cảm giác sống động, hấp dẫn
Kỹ thuật viết được chú thích:
- Sử dụng từ ngữ phù hợp để miêu tả cảnh sinh hoạt một cách rõ nét, sinh động (hộp màu xanh)
🎯 Ghi nhớ: Bài văn tả cảnh sinh hoạt cần có đủ 5 yếu tố: giới thiệu → tả quang cảnh chung → tả hoạt động cụ thể → dùng từ ngữ sinh động → nêu cảm nghĩ.
💡 Mẹo viết hay: Kết hợp cả 5 giác quan (nhìn, nghe, ngửi, nếm, sờ) để bài văn sinh động hơn!