Giải Khoa Học Tự nhiên 7 trang 73

Phần I – Ánh sáng là một dạng của năng lượng

Câu 1

Đề bài: Nếu thay điện kế trong Hình 15.1 bằng một quạt máy nhỏ và bật đèn, thì sẽ có hiện tượng gì xảy ra? Tại sao?

Cách giải

Phân tích:

• Trong thí nghiệm Hình 15.1, pin quang điện thu năng lượng ánh sáng và chuyển thành điện năng
• Khi chưa bật đèn: không có ánh sáng → pin không phát điện → điện kế chỉ số 0
• Khi bật đèn: có ánh sáng chiếu vào pin → pin phát điện → điện kế lệch kim

Giải:

Khi thay điện kế bằng quạt máy nhỏ:

• Chưa bật đèn: Quạt không quay vì pin quang điện không nhận được ánh sáng, không tạo ra dòng điện
• Bật đèn: Quạt sẽ quay vì pin quang điện nhận năng lượng ánh sáng từ đèn, chuyển hóa thành điện năng, cung cấp điện cho quạt hoạt động

Đáp án: Khi bật đèn, quạt máy sẽ quay. Vì pin quang điện đã chuyển hóa năng lượng ánh sáng thành điện năng để cung cấp cho quạt.

💡 Mẹo nhớ: Ánh sáng → Pin quang điện → Điện năng → Thiết bị hoạt động

---

Câu 2

Đề bài: Giải thích vì sao chai nước để ngoài nắng, sau một khoảng thời gian thì nóng lên. Năng lượng ánh sáng đã chuyển hóa thành dạng năng lượng nào?

Cách giải

Phân tích:

• Ánh sáng mặt trời mang năng lượng
• Khi chiếu vào chai nước, năng lượng ánh sáng được hấp thụ
• Năng lượng này chuyển thành dạng năng lượng khác làm nước nóng lên

Giải:

Khi để chai nước ngoài nắng:

1. Ánh sáng mặt trời chiếu vào chai nước
2. Chai và nước hấp thụ năng lượng ánh sáng
3. Năng lượng ánh sáng chuyển hóa thành nhiệt năng
4. Nhiệt năng làm tăng nhiệt độ của nước → nước nóng lên

Đáp án: Chai nước nóng lên vì năng lượng ánh sáng mặt trời đã chuyển hóa thành nhiệt năng, làm tăng nhiệt độ của nước.

💡 Mẹo nhớ: Ánh sáng + Hấp thụ = Nhiệt năng (nóng lên)

---

Câu 3 (Vận dụng)

Đề bài: Nêu thêm ví dụ về sử dụng năng lượng ánh sáng mặt trời ở gia đình hoặc địa phương em. Cho biết năng lượng ánh sáng mặt trời đã chuyển hóa thành những dạng năng lượng nào trong mỗi ví dụ. Tại sao cần ưu tiên sử dụng năng lượng ánh sáng mặt trời?

Cách giải

Các ví dụ sử dụng năng lượng mặt trời:

1. Bình nước nóng năng lượng mặt trời (Hình 15.2)

• Chuyển hóa: Ánh sáng → Nhiệt năng (đun nóng nước)

1. Pin mặt trời trên mái nhà

• Chuyển hóa: Ánh sáng → Điện năng (thắp sáng, chạy quạt, tivi...)

1. Phơi khô nông sản (lúa, ngô, cà phê...)

• Chuyển hóa: Ánh sáng → Nhiệt năng (làm bay hơi nước)

1. Đèn đường năng lượng mặt trời

• Chuyển hóa: Ánh sáng → Điện năng (sạc pin ban ngày) → Ánh sáng (thắp sáng ban đêm)

Lý do cần ưu tiên sử dụng:

• Năng lượng sạch, không gây ô nhiễm
• Năng lượng tái tạo, không cạn kiệt
• Tiết kiệm chi phí điện lâu dài
• Dễ lắp đặt ở vùng xa, chưa có lưới điện

Đáp án: Ví dụ: bình nước nóng (ánh sáng → nhiệt năng), pin mặt trời (ánh sáng → điện năng), phơi nông sản (ánh sáng → nhiệt năng). Cần ưu tiên vì năng lượng mặt trời sạch, tái tạo, tiết kiệm và thân thiện môi trường.

🎯 Ghi nhớ: Năng lượng mặt trời = Sạch + Miễn phí + Bền vững

---

Phần II – Chùm sáng và tia sáng

1. Chùm sáng

Nội dung lý thuyết:

• Ánh sáng phát ra từ nguồn sáng và truyền trong không gian thành những chùm sáng
• Chùm sáng có hình dạng và kích thước khác nhau tùy thuộc vào nguồn sáng
• Ba loại chùm sáng phổ biến (Hình 15.3):
• Chùm sáng song song: các tia sáng song song với nhau
• Chùm sáng hội tụ: các tia sáng hướng về một điểm
• Chùm sáng phân kì: các tia sáng tỏa ra từ một điểm

💡 Mẹo nhớ: Song song = thẳng đều | Hội tụ = nhọn vào | Phân kì = tỏa ra

---

Trang này có cả lý thuyết và câu hỏi. Các câu hỏi đã được giải đầy đủ ở trên.