Giải Tin Học 7 trang 38
Lời giải chi tiết SGK Lớp 7 · Môn Tin Há»c · Trang 38–39
Tóm tắt lý thuyết
Phần quan trọng nhất cần nhớ:
- Khi sao chép một ô có công thức chứa địa chỉ, các địa chỉ sẽ tự động điều chỉnh để giữ nguyên vị trí tương đối giữa ô chứa công thức và ô có địa chỉ trong công thức.
- Đây gọi là chức năng tính toán tự động của phần mềm bảng tính.
Ví dụ minh họa trong sách: công thức gốc ở ô E4 là =C4D4. Vì C4 và D4 nằm bên trái E4 (lần lượt 2 ô và 1 ô), nên khi sao chép xuống E6 thì công thức tự đổi thành =C6D6 để giữ đúng vị trí tương đối.
Bài 1 (Câu hỏi): Sao chép công thức từ E4 sang E10
Đề bài: Trong ví dụ trên nếu chúng ta sao chép công thức từ ô E4 sang ô E10 thì công thức tại ô E10 là gì?
Lời giải từng bước:
- Công thức gốc tại E4 là
=C4*D4. - Khi chuyển từ hàng 4 xuống hàng 10, số hàng tăng thêm 6 (10 − 4 = 6).
- Các địa chỉ trong công thức cũng tăng số hàng thêm 6: C4 → C10, D4 → D10.
Đáp án:
$$\text{E10} = C10 * D10$$
Lý do: vị trí tương đối "bên trái 2 ô và bên trái 1 ô" được giữ nguyên, nên cột không đổi (vẫn C, D), chỉ có số hàng thay đổi theo.
Bài 2 (Câu hỏi): Sao chép công thức từ G10 sang G12
Đề bài: Giả sử tại ô G10 có công thức =H10 + 2*K10. Nếu sao chép công thức này đến ô G12 thì công thức sẽ thay đổi như thế nào?
Lời giải từng bước:
- Từ hàng 10 xuống hàng 12, số hàng tăng thêm 2 (12 − 10 = 2).
- H10 → H12, K10 → K12. Cột giữ nguyên.
- Số 2 là hằng số, không phải địa chỉ ô nên không thay đổi.
Đáp án:
$$\text{G12} = H12 + 2*K12$$
Lý do: chỉ có địa chỉ ô mới được điều chỉnh theo vị trí tương đối, còn hằng số trong công thức luôn giữ nguyên.
Bài thực hành: Nhập dự kiến số lượng cây cần trồng
Đây là phần hướng dẫn thao tác, cô tóm tắt các bước và làm rõ phần tính toán:
Các bước thực hiện:
- Mở tệp
THXanh.xlsx. - Tạo trang tính mới, đặt tên
2. Dự kiến số lượng cây, nhập dữ liệu như Hình 7.9. - Nhập
=C4*D4vào ô E4, rồi sao chép xuống E5 và E6. - Tại E7 nhập
=E4+E5+E6để tính tổng. - Định dạng chữ đậm, nền vàng cho ô A2 và hàng tiêu đề (hàng 3); cột STT căn giữa.
- Lưu kết quả.
Kết quả tính toán của cột Tổng số (E = Vị trí × Số lượng):
| Loại cây | Vị trí (C) | Số lượng (D) | Tổng số (E) |
|---|---|---|---|
| Cây hoa | 25 | 10 | 250 |
| Cây ăn quả | 20 | 5 | 100 |
| Cây bóng mát | 50 | 3 | 150 |
| Tổng (E7) | 500 |
Luyện tập 1: Tạo trang tính "Tìm hiểu giống cây"
Đề bài: Tạo một trang tính mới, đặt tên 3. Tìm hiểu giống cây. Nhập dữ liệu danh sách các loại cây và đơn giá, định dạng như Hình 7.10 và lưu lại.
Hướng dẫn:
- Nháy nút
+ở vùng tên trang tính để tạo trang mới, đổi tên thành3. Tìm hiểu giống cây. - Nhập dữ liệu đúng theo bảng Hình 7.10 (STT, Loại cây, Tên cây, Đơn giá, Số lượng, Thành tiền).
- Định dạng: hàng tiêu đề nền vàng, chữ đậm; căn chỉnh cột cho gọn.
- Lưu lại tệp.
Đây là bài thao tác thực hành nên không có đáp án số, em làm theo mẫu là được.
Luyện tập 2: Tính cột Thành tiền
Đề bài: Nhập công thức =D4*E4 vào ô F4. Sao chép ô F4 xuống các ô từ F5 đến F19 để tính giá trị cột Thành tiền.
Lời giải:
Công thức Thành tiền = Đơn giá × Số lượng. Khi sao chép xuống, địa chỉ tự điều chỉnh theo hàng (F5 thành =D5E5, F6 thành =D6E6...).
Kết quả từng dòng:
| STT | Tên cây | Đơn giá (D) | Số lượng (E) | Thành tiền (F) |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Hoa Mười giờ | 25 000 | 20 | 500 000 |
| 2 | Hoa Dạ yến thảo | 45 000 | 23 | 1 035 000 |
| 3 | Hoa Dừa cạn | 15 500 | 43 | 666 500 |
| 4 | Hoa Cúc vàng | 30 500 | 33 | 1 006 500 |
| 5 | Hoa Hồng | 54 000 | 32 | 1 728 000 |
| 6 | Bưởi | 75 000 | 21 | 1 575 000 |
| 7 | Xoài | 85 000 | 17 | 1 445 000 |
| 8 | Vú sữa | 45 000 | 19 | 855 000 |
| 9 | Khế | 34 500 | 22 | 759 000 |
| 10 | Chanh | 25 900 | 20 | 518 000 |
| 11 | Táo | 38 500 | 32 | 1 232 000 |
| 12 | Bằng lăng | 54 600 | 11 | 600 600 |
| 13 | Phượng vĩ | 72 500 | 14 | 1 015 000 |
| 14 | Bàng | 80 000 | 20 | 1 600 000 |
| 15 | Sưa đỏ | 120 000 | 15 | 1 800 000 |
| 16 | Muồng | 65 000 | 16 | 1 040 000 |
Vận dụng 1: Thay đổi cách căn lề dữ liệu
Đề bài: Phần mềm bảng tính mặc định căn phải dữ liệu số và ngày tháng, căn trái dữ liệu văn bản. Em có thể thay đổi cách căn lề được không? Nếu có thì bằng lệnh nào?
Trả lời:
Có, em hoàn toàn có thể thay đổi cách căn lề cho mọi loại dữ liệu (số, ngày tháng, văn bản).
Cách làm: Chọn ô (hoặc vùng ô) cần căn lề, rồi dùng nhóm lệnh căn lề trên thẻ Home (Trang chủ):
- Căn trái (Align Left)
- Căn giữa (Center)
- Căn phải (Align Right)
Phần mềm cho phép đặt căn lề tùy ý, không phụ thuộc vào kiểu dữ liệu mặc định.
Vận dụng 2: Tính tổng diện tích rừng
Đề bài: Tạo bảng tính mới, nhập dữ liệu như Hình 7.11, nhập công thức tính tổng diện tích rừng cho tỉnh Hà Giang rồi sao chép cho các tỉnh còn lại. Lưu tệp với tên Dientichrung.xlsx.
Lời giải:
Tổng diện tích = Rừng tự nhiên + Rừng trồng. Ở tỉnh đầu tiên (giả sử Hà Giang ở hàng có Rừng tự nhiên cột B, Rừng trồng cột C), nhập công thức kiểu =B+C rồi sao chép xuống các tỉnh khác.
Kết quả tính:
| Tỉnh | Rừng tự nhiên | Rừng trồng | Tổng diện tích |
|---|---|---|---|
| Hà Giang | 382 118 | 87 939 | 470 057 |
| Tuyên Quang | 233 193 | 191 496 | 424 689 |
| Cao Bằng | 353 259 | 20 026 | 373 285 |
| Lạng Sơn | 293 601 | 238 055 | 531 656 |
| Bắc Giang | 56 123 | 104 385 | 160 508 |
Sau khi tính xong nhớ lưu tệp với tên Dientichrung.xlsx nhé.
Điểm cốt lõi cả bài: khi sao chép công thức, địa chỉ ô tự điều chỉnh theo vị trí tương đối còn hằng số thì giữ nguyên. Đây là tính năng giúp ta tính toán nhanh cho hàng loạt dòng dữ liệu chỉ với một công thức. Em có muốn cô giải thích thêm chỗ nào không?