Giải Giáo Dục Công Dân 8 trang 41
Lời giải chi tiết SGK Lớp 8 · Môn GiĂ¡o Dục CĂ´ng DĂ¢n · Trang 41–42
Tóm tắt lý thuyết
Phần cuối lý thuyết nhắc lại 6 bước lập kế hoạch thực hiện mục tiêu cá nhân:
- Liệt kê những việc cần làm để đạt được mục tiêu.
- Ưu tiên công việc cần thực hiện trước.
- Xác định thời gian và nguồn lực cần thiết.
- Thường xuyên đánh giá việc thực hiện mục tiêu của bản thân.
- Điều chỉnh cách thức thực hiện nếu hoàn cảnh thay đổi.
- Cam kết thực hiện kế hoạch.
Ngoài ra cần nhớ cách phân loại mục tiêu:
- Theo lĩnh vực: phát triển bản thân, gia đình – bạn bè, tài chính, sức khoẻ, học tập – nghề nghiệp, trao tặng – cống hiến xã hội.
- Theo thời gian: ngắn hạn (vài ngày, vài tuần, vài tháng) và dài hạn (1 năm, vài năm trở lên).
PHẦN LUYỆN TẬP
Bài 1: Phân loại mục tiêu cá nhân
Đề: Em hãy phân loại các mục tiêu cá nhân dưới đây theo các lĩnh vực và theo thời gian.
Lời giải:
| Trường hợp | Nội dung mục tiêu | Phân loại theo lĩnh vực | Phân loại theo thời gian |
|---|---|---|---|
| a) Bạn T | Năm 18 tuổi chinh phục đỉnh Phan-xi-păng | Sức khoẻ / Phát triển bản thân | Dài hạn |
| b) Anh K | Mỗi sáng dậy sớm chạy ba vòng quanh khu chung cư | Sức khoẻ | Ngắn hạn (thực hiện hằng ngày) |
| c) Chị M | Trong tháng này đọc xong cuốn sách kĩ năng làm việc nhóm | Học tập / Phát triển bản thân | Ngắn hạn (1 tháng) |
| d) Bạn G | Năm 24 tuổi trở thành nhà văn viết truyện cho thiếu nhi | Học tập và nghề nghiệp | Dài hạn |
| e) Anh S | Mùa đông này quyên góp hai thùng quần áo ấm cho trẻ em nghèo | Trao tặng và cống hiến xã hội | Ngắn hạn |
Giải thích: Mục tiêu nào gắn với một mốc tuổi xa hoặc cần thời gian dài để đạt được (a, d) là dài hạn. Mục tiêu hoàn thành trong vài ngày, vài tuần, vài tháng (b, c, e) là ngắn hạn.
Bài 2: Nhận xét và góp ý mục tiêu, kế hoạch
Đề: Em hãy nhận xét mục tiêu và kế hoạch hành động của các bạn dưới đây và đưa ra góp ý để giúp bạn hoàn thiện.
a) Bạn K
Mục tiêu: Có sức khoẻ tốt. Kế hoạch: ăn đúng bữa và ăn nhiều rau xanh.
Nhận xét: Mục tiêu của K còn chung chung, chưa cụ thể, chưa đo lường được và chưa có thời hạn. Kế hoạch hành động mới chỉ tập trung vào ăn uống, chưa đầy đủ.
Góp ý: K nên đặt mục tiêu rõ ràng hơn, ví dụ: "Trong 3 tháng tới giữ sức khoẻ tốt, không bị ốm vặt". Kế hoạch cần bổ sung thêm:
- Ăn đủ bữa, nhiều rau xanh, uống đủ nước.
- Tập thể dục đều đặn mỗi ngày 30 phút.
- Ngủ đủ giấc, đúng giờ.
- Khám sức khoẻ định kì.
b) Bạn B
Mục tiêu: Học tốt môn Khoa học tự nhiên.
Những việc cần làm: Làm bài tập về nhà đầy đủ; Tìm nhóm bạn cùng học.
Cam kết: Đến cuối năm học sẽ học tốt môn Khoa học tự nhiên.
Nhận xét: Mục tiêu của B chưa cụ thể, chưa đo lường được (thế nào là "học tốt"?). Các việc cần làm còn ít và chưa chi tiết.
Góp ý: B nên đặt mục tiêu đo lường được, ví dụ: "Đạt điểm trung bình môn Khoa học tự nhiên từ 8,0 trở lên vào cuối năm". Bổ sung việc cần làm:
- Học bài và chuẩn bị bài trước khi đến lớp.
- Tập trung nghe giảng, ghi chép đầy đủ.
- Hỏi thầy cô, bạn bè khi chưa hiểu.
- Tự ôn tập, làm thêm bài tập nâng cao.
Bài 3: Đọc trường hợp và trả lời câu hỏi
Đề: Hai bạn N và Y thảo luận. N cho rằng nhiệm vụ của học sinh đương nhiên là phải học tập tốt nên không cần đặt mục tiêu cho việc học. Y lại cho rằng học sinh vẫn cần phải đặt những mục tiêu cụ thể cho việc học, ngoài ra còn cần có những mục tiêu cho các lĩnh vực khác của cuộc sống như sức khoẻ, tài chính,…
Em đồng tình với ý kiến của bạn nào? Hãy giải thích lí do vì sao.
Lời giải:
Em đồng tình với ý kiến của bạn Y.
Giải thích:
- Tuy nhiệm vụ của học sinh là học tập, nhưng việc đặt mục tiêu học tập cụ thể mới giúp em có định hướng rõ ràng, biết mình cần đạt điều gì và lập được kế hoạch hành động để cố gắng. Nếu không có mục tiêu, việc học dễ trở nên mơ hồ, thiếu động lực và khó đánh giá kết quả.
- Bên cạnh học tập, con người còn phát triển toàn diện ở nhiều mặt. Vì vậy cần đặt mục tiêu cho các lĩnh vực khác như sức khoẻ, tài chính, mối quan hệ, cống hiến xã hội… để cuộc sống cân bằng và hoàn thiện bản thân.
Ý kiến của bạn N chưa đúng, vì xem việc học là "đương nhiên" mà không đặt mục tiêu dễ khiến học sinh thiếu kế hoạch và động lực phấn đấu.
Bài 4: Xác định mục tiêu và lập kế hoạch
Đề: Em hãy xác định một mục tiêu học tập hoặc phát triển bản thân trong năm học này và lập kế hoạch để thực hiện mục tiêu đó.
Gợi ý làm bài (em điều chỉnh theo bản thân):
Mục tiêu: Đạt danh hiệu Học sinh Giỏi trong năm học này (điểm trung bình các môn từ 8,0 trở lên).
Kế hoạch thực hiện:
| Bước | Nội dung |
|---|---|
| 1. Việc cần làm | Học bài, làm bài đầy đủ; ôn tập thường xuyên; tham gia phát biểu xây dựng bài |
| 2. Ưu tiên | Tập trung các môn còn yếu trước |
| 3. Thời gian, nguồn lực | Mỗi tối tự học 2 giờ; dùng sách tham khảo, hỏi thầy cô, bạn bè |
| 4. Đánh giá | Kiểm tra kết quả sau mỗi kì thi để biết mình tiến bộ chưa |
| 5. Điều chỉnh | Nếu môn nào điểm thấp thì tăng thời gian học môn đó |
| 6. Cam kết | Kiên trì thực hiện đến hết năm học |
PHẦN VẬN DỤNG
Bài 1: Viết 6 mục tiêu theo nguyên tắc S.M.A.R.T
Đề: Em hãy áp dụng nguyên tắc S.M.A.R.T để viết 6 mục tiêu cho 6 lĩnh vực trong cuộc sống theo bảng gợi ý.
Nhắc lại nguyên tắc S.M.A.R.T: mục tiêu phải Specific (cụ thể) – Measurable (đo lường được) – Achievable (khả thi) – Realistic (thực tế) – Time-bound (có thời hạn).
Bảng gợi ý (em tham khảo và viết theo bản thân):
| Lĩnh vực | Mục tiêu | Thời hạn |
|---|---|---|
| Phát triển bản thân | Đọc xong 5 cuốn sách kĩ năng sống | 3 tháng |
| Gia đình và bạn bè | Mỗi tuần dành 1 buổi giúp đỡ việc nhà và trò chuyện cùng gia đình | 1 tuần (lặp lại) |
| Tài chính | Tiết kiệm được 500.000 đồng từ tiền tiêu vặt | 1 năm |
| Sức khoẻ | Tập thể dục 30 phút mỗi ngày, không bỏ buổi | 1 tháng |
| Học tập và nghề nghiệp | Đạt điểm trung bình từ 8,0 trở lên các môn | 1 năm học |
| Trao tặng và cống hiến xã hội | Tham gia 2 hoạt động tình nguyện ở địa phương | 1 năm |
Lưu ý: Đây là bảng mẫu. Em hãy điền mục tiêu thực tế phù hợp với hoàn cảnh và mong muốn của mình.
Bài 2: Mục tiêu khi 18 tuổi
Đề: Em hãy viết những mục tiêu mình muốn đạt được khi em 18 tuổi. Trong đó, em hãy chọn mục tiêu quan trọng nhất với mình và lập kế hoạch để thực hiện ngay từ bây giờ.
Gợi ý làm bài:
Những mục tiêu khi 18 tuổi (ví dụ):
- Đỗ vào trường đại học/cao đẳng mình mong muốn.
- Biết sử dụng thành thạo tiếng Anh giao tiếp.
- Có một cơ thể khoẻ mạnh, biết tự chăm sóc bản thân.
- Biết quản lí chi tiêu, có khoản tiết kiệm nhỏ.
Mục tiêu quan trọng nhất: Đỗ vào trường đại học mình yêu thích.
Kế hoạch thực hiện ngay từ bây giờ:
- Xác định ngành học và trường mình muốn vào.
- Tập trung học tốt các môn xét tuyển ngay từ bây giờ.
- Lập thời gian biểu học tập hợp lí mỗi ngày.
- Thường xuyên làm đề, kiểm tra năng lực bản thân.
- Giữ sức khoẻ và tinh thần thoải mái.
- Cam kết kiên trì, không bỏ cuộc giữa chừng.
Em lưu ý là Bài 4, Vận dụng 1 và Vận dụng 2 đều mang tính liên hệ bản thân, nên cô đưa ra bài mẫu để em tham khảo cách trình bày. Em hãy thay bằng mục tiêu thật của mình để bài làm có ý nghĩa hơn nhé!