Giải Khoa Học Tự nhiên 8 trang 117

Mình xem kỹ ảnh rồi, hai trang trong hình thực ra là trang 115 và 116 (không phải 117–118 như đề ghi). Mình giải đúng theo nội dung có trong ảnh nhé. Đây là bài 28: Sự truyền nhiệt (phần bức xạ nhiệt và hiệu ứng nhà kính).

Tóm tắt lý thuyết

Bức xạ nhiệt là hình thức truyền nhiệt bằng các tia nhiệt. Một số ý chính:

• Tia nhiệt có tính chất giống tia sáng: mang năng lượng, truyền thẳng, phản xạ, không truyền qua vật chắn sáng. Vật nhận tia nhiệt thì nóng lên.
• Tia nhiệt truyền được cả trong chân không, nhờ đó Mặt Trời truyền năng lượng tới Trái Đất.
• Khả năng hấp thụ/phản xạ tia nhiệt phụ thuộc bề mặt vật:
• Mặt xù xì, sẫm màu → hấp thụ tia nhiệt mạnh.
• Mặt nhẵn, sáng màu → phản xạ tia nhiệt mạnh.
• Hiệu ứng nhà kính: bức xạ mạnh của Mặt Trời (bề mặt ~6000 °C) dễ xuyên qua kính/khí quyển, còn bức xạ yếu của Trái Đất (~18 °C) bị giữ lại → giữ nhiệt. Trong khí quyển, khí CO₂ đóng vai trò quan trọng nhất gây hiệu ứng nhà kính.

---

Bài 1: Thí nghiệm tìm hiểu bức xạ nhiệt (Trang 115)

Câu 1

Đề: Tại sao trong thí nghiệm ở Hình 28.5a thì nhiệt độ trong bình thuỷ tinh tăng dần, còn trong thí nghiệm ở Hình 28.5b thì nhiệt độ trong bình thuỷ tinh lại giảm dần về nhiệt độ cũ?

Trả lời:

• Hình 28.5a: Không có tấm gỗ chắn giữa đèn và bình. Các tia nhiệt từ đèn truyền thẳng tới bình thuỷ tinh phủ đen (bề mặt sẫm màu, hấp thụ tia nhiệt mạnh), làm bình nóng lên nên nhiệt độ tăng dần.
• Hình 28.5b: Đặt tấm gỗ dày chắn giữa đèn và bình. Tia nhiệt không truyền qua được vật chắn (tia nhiệt không xuyên qua vật cản sáng), bình không nhận được tia nhiệt nữa nên nguội đi, nhiệt độ giảm dần về nhiệt độ cũ.

Câu 2

Đề: Có phải sự truyền nhiệt từ đèn đến bình thuỷ tinh là dẫn nhiệt và đối lưu không? Tại sao?

Trả lời: Không phải.

• Dẫn nhiệt cần vật tiếp xúc trực tiếp; ở đây đèn và bình không chạm nhau.
• Đối lưu xảy ra trong chất lỏng/chất khí và truyền nhiệt theo dòng đi lên; nếu là đối lưu thì khi đặt tấm gỗ chắn ngang vẫn còn không khí lưu thông, bình vẫn nóng lên. Thực tế bình lại nguội đi.

→ Vì tia nhiệt truyền thẳng và bị tấm gỗ chắn lại, nên đây là sự truyền nhiệt bằng bức xạ nhiệt, không phải dẫn nhiệt hay đối lưu.

---

Bài 2: Câu hỏi vận dụng về bức xạ nhiệt (Trang 115)

Câu 1

Đề: Đứng gần một bếp lửa, ta cảm thấy nóng. Nhiệt năng mà cơ thể nhận được từ bếp chủ yếu là do dẫn nhiệt, đối lưu hay bức xạ? Tại sao?

Trả lời: Chủ yếu là do bức xạ nhiệt.

• Không khí dẫn nhiệt rất kém nên không phải do dẫn nhiệt.
• Dòng đối lưu của không khí nóng đi lên phía trên, không truyền ngang tới người đứng bên cạnh.
• Ta đứng bên cạnh (không phải phía trên) vẫn cảm thấy nóng → đó là các tia nhiệt truyền thẳng từ bếp tới cơ thể, tức bức xạ nhiệt.

Câu 2

Đề: Tại sao mùa hè người ta thường mặc áo màu trắng, ít mặc áo màu đen?

Trả lời: Vì áo màu trắng (sáng màu) phản xạ tia nhiệt mạnh, hấp thụ ít tia nhiệt từ Mặt Trời nên mặc mát hơn. Áo màu đen (sẫm màu) hấp thụ tia nhiệt mạnh, làm cơ thể nóng hơn nên ít được dùng vào mùa hè.

Câu 3

Đề: Phân tích tác dụng của các bộ phận của phích: lớp chân không; hai mặt thuỷ tinh tráng bạc; nút.

Trả lời: Phích giữ nóng bằng cách hạn chế cả ba hình thức truyền nhiệt:

---

Bài 3: Câu hỏi về hiệu ứng nhà kính (Trang 116)

Câu hỏi

Đề: Tại sao trong thí nghiệm Hình 28.8, nhiệt độ của cốc nước đặt trong lồng kính lại cao hơn nhiệt độ của cốc nước đặt ngoài lồng kính?

Trả lời:

• Bức xạ nhiệt mạnh của Mặt Trời dễ dàng truyền qua lồng kính, làm cốc nước bên trong nóng lên.
• Cốc nước nóng lại phát ra bức xạ nhiệt yếu (vì nhiệt độ thấp), loại bức xạ này không xuyên qua được lớp kính nên bị giữ lại bên trong lồng.
• Ngoài ra lồng kính còn ngăn dòng đối lưu mang không khí nóng đi ra ngoài.

→ Năng lượng nhiệt được giữ lại trong lồng kính (hiệu ứng nhà kính), nên cốc nước trong lồng kính nóng hơn cốc nước đặt ngoài.

Nếu em muốn, mình có thể giải tiếp đúng trang 117–118 (thường là phần bài tập cuối bài và câu hỏi về biến đổi khí hậu) khi em gửi ảnh hai trang đó nhé.