Giải Khoa học tự nhiên 9 trang 225
Lời giải chi tiết SGK Lớp 9 · Môn Khoa Há»c Tá»± NhiĂªn · Trang 225–226
Lưu ý: Hai trang trong hình thực tế là trang 223 và trang 224 của sách.
- Trang 223 chứa phần cuối của bài học (có câu hỏi yêu cầu quan sát Hình 51.4), mục "Em đã học", mục "Em có thể", và phần đọc thêm về thí nghiệm Miller – Urey.
- Trang 224 là trang "Giải thích một số thuật ngữ dùng trong sách" (bảng tra cứu thuật ngữ theo thứ tự A, B, C).
Bài tập trên trang 223
Trang 223 có một yêu cầu (nằm ở đầu trang, thuộc phần bài học về sự phát sinh loài người):
Câu hỏi: Quan sát Hình 51.4, thực hiện các yêu cầu sau:
Đề bài:
- Gọi tên các giai đoạn chính của quá trình phát sinh loài người.
- Trình bày tóm tắt đặc điểm hình thái, đời sống của các dạng người.
Cách giải
1. Các giai đoạn chính của quá trình phát sinh loài người:
Quá trình phát sinh loài người trải qua 4 giai đoạn chính:
| Giai đoạn | Tên gọi |
|---|---|
| 1 | Người tối cổ (vượn người hoá thạch) |
| 2 | Người cổ đại (Homo erectus – Người đứng thẳng) |
| 3 | Người cận đại (Homo neanderthalensis – Người Neanderthal) |
| 4 | Người hiện đại (Homo sapiens) |
2. Đặc điểm hình thái, đời sống của các dạng người:
a) Người tối cổ (khoảng 5 – 6 triệu năm trước)
- Hình thái: Đi bằng hai chân nhưng chưa hoàn toàn thẳng đứng, hộp sọ nhỏ (khoảng 450 – 750 cm³), còn nhiều đặc điểm giống vượn (trán thấp, gờ mày lớn).
- Đời sống: Sống thành bầy, hái lượm, chưa biết chế tạo công cụ.
b) Người cổ đại (khoảng 2 triệu – 200 000 năm trước)
- Hình thái: Đi thẳng đứng hoàn toàn, hộp sọ lớn hơn (khoảng 900 – 1100 cm³), xương hàm bớt thô.
- Đời sống: Biết chế tạo công cụ bằng đá, biết dùng lửa, sống thành nhóm, săn bắt động vật.
c) Người cận đại (khoảng 200 000 – 30 000 năm trước)
- Hình thái: Hộp sọ lớn (khoảng 1400 cm³), xương trán cao hơn, cơ thể to khoẻ.
- Đời sống: Chế tạo công cụ đa dạng hơn, biết may quần áo từ da thú, sống trong hang động, có hình thức mai táng người chết.
d) Người hiện đại (khoảng 200 000 năm trước đến nay)
- Hình thái: Hộp sọ lớn (khoảng 1400 – 1600 cm³), trán cao, cằm rõ, lông trên cơ thể giảm nhiều.
- Đời sống: Có ngôn ngữ phát triển, biết trồng trọt, chăn nuôi, có đời sống xã hội phức tạp, có văn hoá, nghệ thuật.
🎯 Đáp án tóm tắt: Quá trình phát sinh loài người gồm 4 giai đoạn: người tối cổ → người cổ đại → người cận đại → người hiện đại. Qua mỗi giai đoạn, hộp sọ ngày càng lớn, dáng đi thẳng hơn, công cụ lao động và đời sống xã hội ngày càng phát triển.
💡 Mẹo nhớ: "Tối – Cổ – Cận – Hiện" (nhớ theo thứ tự thời gian từ xa đến gần). Đặc điểm tiến hoá chính: sọ to dần, đứng thẳng dần, công cụ tinh xảo dần.
Trang 224
Trang này không có bài tập. Đây là trang "Giải thích một số thuật ngữ dùng trong sách" – bảng tra cứu thuật ngữ xếp theo thứ tự bảng chữ cái (A, B, C...) kèm định nghĩa ngắn gọn và số trang tham chiếu. Một số thuật ngữ được liệt kê: Allele kiểu dại, An toàn sinh học, Ảnh ảo, Ánh sáng đơn sắc, Ánh sáng trắng, Ảnh thật, Biến dị di truyền, Cảm ứng điện từ, Chất bán dẫn, Công nghệ di truyền, Cổ khuẩn, Chiết suất, Chromatid, Công cơ học, Công nghiệp silicate...