Giải Lịch Sử 10 trang 69
Lời giải chi tiết SGK Lớp 10 · Môn Lịch Sá» · Trang 69–70
Bài 8: Các cuộc cách mạng công nghiệp thời kì hiện đại
Mục tiêu bài học (Học xong bài này, em sẽ)
- Trình bày được nét chính về bối cảnh lịch sử của các cuộc cách mạng công nghiệp thời hiện đại; nêu được thành tựu cơ bản và ý nghĩa với sự phát triển kinh tế thế giới.
- Phân tích được tác động của các cuộc cách mạng này đối với xã hội và văn hoá.
- Biết sưu tầm, sử dụng tư liệu lịch sử để tìm hiểu về chủ đề.
- Có thái độ trân trọng thành quả của các cuộc cách mạng công nghiệp; biết vận dụng hiểu biết về tác động hai mặt khi tuân thủ pháp luật trong giao tiếp trên internet, mạng xã hội.
Phần dẫn nhập – Rô-bốt Xô-phi-a
- "Cô gái" rô-bốt Xô-phi-a được Chính phủ A-rập Xê-út cấp quyền công dân ngày 25 – 10 – 2017 (lần đầu tiên trên thế giới một rô-bốt được cấp quyền công dân).
- Xô-phi-a được tích hợp trí tuệ nhân tạo, có thể giao tiếp, thể hiện cảm xúc, diễn thuyết với độ chính xác cao.
- Đây là một thành tựu tiêu biểu của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra hiện nay.
1. Cách mạng công nghiệp lần thứ ba
a) Bối cảnh lịch sử
Tóm tắt những ý chính:
| Nội dung | Chi tiết |
|---|---|
| Tên gọi khác | Cách mạng kĩ thuật số |
| Thời gian | Khoảng nửa sau thế kỉ XX |
| Cơ sở ra đời | Kế thừa các bước tiến khoa học, kĩ thuật đầu thế kỉ XX, đặc biệt là Thuyết tương đối của An-be Anh-xtanh (Đức) – đặt nền tảng cho các phát minh |
| Động lực thúc đẩy | Nhu cầu phục vụ chiến tranh và chạy đua vũ trang → chính phủ các nước đầu tư nghiên cứu khoa học, sáng chế vũ khí, phương tiện chiến tranh hiện đại |
| Yêu cầu cấp thiết | Cạn kiệt tài nguyên hoá thạch (dầu mỏ, than đá), bùng nổ và già hoá dân số, nhu cầu lớn về nguyên vật liệu → cần tìm nguồn năng lượng mới, vật liệu mới và phát triển các ngành sử dụng ít năng lượng |
Mục "Em có biết?": Thuyết tương đối đã tạo cuộc cách mạng trong hiểu biết về không gian – thời gian, được mô tả bằng các phương trình toán học chính xác. Nhờ đó ngành Vũ trụ học và Vật lí thiên văn tiên đoán, quan sát được các hiện tượng kì lạ như: lỗ đen, sóng hấp dẫn, thấu kính hấp dẫn.
b) Thành tựu cơ bản
Cách mạng công nghiệp lần thứ ba tạo ra nhiều phát minh lớn về công cụ sản xuất:
- Máy tính, máy tự động và hệ thống máy tự động.
- Người máy (rô-bốt).
- Internet, công nghệ thông tin.
- Những vật liệu mới, nguồn năng lượng mới.
→ Thành tựu quan trọng đầu tiên là sự xuất hiện của máy tính.
Hai trang này chỉ dừng ở phần dẫn nhập và đầu mục 1, nên chưa có bài tập để giải. Khi em gửi các trang tiếp theo (phần thành tựu, mục Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, và phần Luyện tập – Vận dụng), cô sẽ giải chi tiết từng câu cho em.
Một mẹo nhỏ để nhớ bài: hãy gắn mỗi cuộc cách mạng với một "biểu tượng" – Cách mạng công nghiệp lần thứ ba gắn với máy tính và internet, còn lần thứ tư gắn với trí tuệ nhân tạo (như rô-bốt Xô-phi-a).