Giải Lịch Sử 10 trang 71
Lời giải chi tiết SGK Lớp 10 · Môn Lịch Sá» · Trang 71–72
Tóm tắt nội dung qua các hình minh họa
Các hình ảnh giới thiệu những thành tựu tiêu biểu của Cách mạng công nghiệp lần thứ ba (diễn ra từ khoảng nửa sau thế kỷ XX):
| Hình | Thành tựu | Mốc thời gian / Người phát minh |
|---|---|---|
| Hình 3 | Máy tính điện tử ENIAC – máy tính điện tử đầu tiên | Giôn Mau-li và Prét-pơ Éc-cơ, 1946 |
| Hình 4 | Máy tính An-te 8800 – máy tính cá nhân đầu tiên | Pôn A-len và Bin Gết viết phần mềm, 1975 |
| Hình 5 | Máy tính Mác-xin-tót – máy tính đầu tiên của hãng Áp-pô | Stíp Gióp giới thiệu, 1984 |
| Hình 6 | Mạng lưới toàn cầu (World Wide Web) | Tim Béc-nơ, 1990 |
| Hình 7 | Mạng kết nối không dây (wifi) | Nhóm Giôn Su-li-van, cấp bằng sáng chế 1996 |
| Hình 8 | Cánh tay rô-bốt trong dây chuyền sản xuất ô tô | (tự động hóa công nghiệp) |
| Hình 9 | Rô-bốt ASIMO | Hãng Hon-đa chế tạo, 2000 |
| Hình 10 | Vệ tinh nhân tạo Xpút-ních 1 | Liên Xô phóng lên quỹ đạo, 1957 |
| Hình 11 | Nhà du hành Neo Am-strong đặt chân lên Mặt Trăng | Mỹ, 1969 |
Ý chính của phần này: Cách mạng công nghiệp lần thứ ba gắn với những bước tiến lớn về công nghệ thông tin (máy tính, internet, wifi), tự động hóa và công nghệ rô-bốt, cùng với công cuộc chinh phục vũ trụ của Mỹ và Liên Xô.
Câu 1: Bối cảnh lịch sử diễn ra Cách mạng công nghiệp lần thứ ba
Đề bài: Hãy trình bày nét chính về bối cảnh lịch sử diễn ra cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ ba.
Lời giải:
- Cách mạng công nghiệp lần thứ ba (còn gọi là Cách mạng khoa học – kĩ thuật hay Cách mạng công nghiệp hiện đại) bắt đầu từ khoảng những năm 40 – 50 của thế kỷ XX và kéo dài đến cuối thế kỷ XX.
- Bối cảnh chính:
- Chiến tranh thế giới thứ hai (1939 – 1945) đã thúc đẩy các nước đầu tư mạnh vào nghiên cứu khoa học, kĩ thuật để phục vụ chiến tranh (vũ khí, máy tính, năng lượng…). Sau chiến tranh, những thành tựu này được chuyển sang phục vụ sản xuất và đời sống.
- Sự phát triển của khoa học, kĩ thuật trước đó đã đạt đến trình độ cao, tạo tiền đề cho những phát minh mới.
- Nhu cầu về vật liệu mới, nguồn năng lượng mới, công cụ sản xuất mới ngày càng lớn do sự bùng nổ dân số và sự cạn kiệt của tài nguyên thiên nhiên.
- Cuộc Chiến tranh lạnh và sự chạy đua giữa hai cường quốc Mỹ và Liên Xô (đặc biệt trong lĩnh vực quân sự và chinh phục vũ trụ) đã kích thích mạnh mẽ việc đầu tư cho nghiên cứu và phát triển công nghệ.
Giải thích: Như vậy, cuộc cách mạng này ra đời không phải ngẫu nhiên mà là kết quả tất yếu của những tiền đề về khoa học – kĩ thuật, nhu cầu sản xuất và bối cảnh chính trị quốc tế căng thẳng sau Chiến tranh thế giới thứ hai.
Câu 2: Một số thành tựu cơ bản và thành tựu em ấn tượng nhất
Đề bài: Quan sát các hình 3 – 11 (tr. 70 – 71), hãy kể tên một số thành tựu cơ bản của Cách mạng công nghiệp lần thứ ba. Em ấn tượng với thành tựu nào? Vì sao?
Lời giải:
Một số thành tựu cơ bản (dựa vào hình 3 – 11):
- Máy tính điện tử: từ ENIAC (1946) đến máy tính cá nhân An-te 8800 (1975) và Mác-xin-tót (1984).
- Mạng internet và Mạng lưới toàn cầu (World Wide Web) do Tim Béc-nơ phát minh (1990).
- Mạng không dây (wifi) được cấp bằng sáng chế năm 1996.
- Tự động hóa và công nghệ rô-bốt: cánh tay rô-bốt trong dây chuyền sản xuất ô tô, rô-bốt ASIMO (2000).
- Chinh phục vũ trụ: vệ tinh nhân tạo Xpút-ních 1 của Liên Xô (1957) và sự kiện Neo Am-strong đặt chân lên Mặt Trăng (1969).
Phần liên hệ (đây là câu hỏi mở, em có thể nêu ý kiến riêng). Cô gợi ý một cách trả lời:
Em ấn tượng nhất với thành tựu internet và Mạng lưới toàn cầu (World Wide Web). Vì internet đã làm thay đổi căn bản cách con người kết nối, làm việc và học tập. Nhờ internet, việc trao đổi thông tin giữa các khu vực trên thế giới trở nên nhanh chóng, dễ dàng và không còn bị giới hạn bởi khoảng cách địa lí. Đây là thành tựu có ảnh hưởng sâu rộng nhất đến đời sống hằng ngày của con người hiện nay, từ liên lạc, giải trí đến giáo dục và kinh tế.
Lưu ý: Em hoàn toàn có thể chọn thành tựu khác (ví dụ việc đặt chân lên Mặt Trăng, hay rô-bốt ASIMO) và giải thích theo cảm nhận của mình, miễn là nêu được lí do hợp lí. Câu này chấm điểm theo cách lập luận chứ không có đáp án cố định.
Em cần cô phân tích sâu hơn thành tựu nào hoặc mở rộng thêm phần bối cảnh thì nói cô nhé.