Giải Giáo dục Kinh Tế và Pháp Luật 12 trang 35
Lời giải chi tiết SGK Lớp 12 · Môn GD Kinh Tế & PhĂ¡p Luáºt · Trang 35–36
⚠️ Lưu ý: Hai ảnh được cung cấp thực tế là trang 33 và trang 34 (góc dưới ảnh ghi rõ số trang 33, 34), thuộc Bài 4 – An sinh xã hội. Mình sẽ giải đúng theo nội dung hiển thị trong ảnh để không bỏ sót câu nào.
🔍 Kiến thức cần nhớ
Khái niệm an sinh xã hội
An sinh xã hội là hệ thống các chính sách, chương trình của Nhà nước và các lực lượng xã hội nhằm hạn chế, phòng ngừa và khắc phục rủi ro cho các thành viên trong cộng đồng khi họ bị mất hoặc giảm thu nhập, hoặc khi gặp phải những rủi ro xã hội khác.
Một số chính sách an sinh xã hội cơ bản ở nước ta
| Chính sách | Nội dung cốt lõi |
|---|---|
| Hỗ trợ việc làm, thu nhập và giảm nghèo | Giúp người lao động tìm việc, tham gia thị trường lao động, bảo đảm thu nhập tối thiểu; ưu tiên người nghèo, thanh niên, lao động nông thôn và nhóm dễ bị tổn thương → giảm thất nghiệp, xóa đói giảm nghèo. |
| Bảo hiểm | Phòng ngừa, giảm rủi ro khi giảm/mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, hết tuổi lao động. Gồm: bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp… |
| Trợ giúp xã hội | Bảo vệ phổ cập mọi thành viên dựa trên tương trợ cộng đồng: trợ giúp thường xuyên (người cao tuổi, người khuyết tật nặng, trẻ mồ côi…) và trợ cấp đột xuất (thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh…). |
| Bảo đảm dịch vụ xã hội cơ bản | Hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ ở mức tối thiểu: giáo dục, y tế, nhà ở, nước sạch, thông tin… ưu tiên người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số. |
💡 Mẹo nhớ: Bốn chính sách gắn với 4 chữ "V – B – T – D": Việc làm/thu nhập – Bảo hiểm – Trợ giúp xã hội – Dịch vụ xã hội cơ bản.
⚙️ Bài tập
Câu 1 — Phần Mở đầu (trang 33)
Đề bài: Quan sát hai hình ảnh (1 – nhân viên cứu hộ bế trẻ em qua vùng ngập lụt; 2 – cổng Trung tâm Bảo trợ xã hội). Các hình ảnh trên gợi cho em về chính sách an sinh xã hội nào của Nhà nước ta? Em hãy chia sẻ những hiểu biết của mình về chính sách đó.
Cách 1 — Phân tích trực tiếp từng hình ảnh
Hình 1 – Cứu hộ người dân trong lũ lụt:
Hình ảnh nhân viên cứu hộ bế em nhỏ ra khỏi vùng ngập gợi nhắc đến chính sách trợ giúp xã hội, cụ thể là hình thức trợ cấp xã hội đột xuất. Đây là hoạt động hỗ trợ người dân khi gặp rủi ro, khó khăn bất ngờ như thiên tai, lũ lụt, hỏa hoạn, dịch bệnh.
Những hiểu biết về chính sách:
- Nhà nước và các lực lượng xã hội (quân đội, công an, lực lượng cứu hộ, chính quyền địa phương) tổ chức di dời, cứu hộ, cứu nạn kịp thời để bảo vệ tính mạng người dân.
- Sau thiên tai, người dân vùng bị ảnh hưởng được hỗ trợ lương thực, tiền, nhu yếu phẩm, sửa chữa nhà cửa để sớm ổn định cuộc sống.
- Mục tiêu: giúp người dân vượt qua khó khăn trước mắt, không ai bị bỏ lại phía sau.
Hình 2 – Trung tâm Bảo trợ xã hội:
Hình ảnh cổng Trung tâm Bảo trợ xã hội gợi nhắc đến chính sách trợ giúp xã hội thường xuyên. Đây là nơi tiếp nhận, nuôi dưỡng, chăm sóc những đối tượng có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.
Những hiểu biết về chính sách:
- Đối tượng được chăm sóc: người cao tuổi cô đơn, người khuyết tật nặng, trẻ mồ côi, trẻ bị bỏ rơi, người không nơi nương tựa.
- Nhà nước bảo đảm cho họ điều kiện sống tối thiểu: nơi ở, ăn uống, chăm sóc y tế, học tập (với trẻ em).
- Thể hiện tính nhân văn, tương thân tương ái và trách nhiệm của Nhà nước với những thành viên yếu thế trong xã hội.
Kết luận: Cả hai hình ảnh đều gợi đến chính sách trợ giúp xã hội – một trong bốn chính sách an sinh xã hội cơ bản, gồm trợ giúp đột xuất (hình 1) và trợ giúp thường xuyên (hình 2).
Cách 2 — Khái quát theo vai trò của an sinh xã hội
Có thể trả lời ngắn gọn theo hướng nêu bản chất chung của hai hình ảnh:
Cả hai hình ảnh đều minh họa cho hoạt động bảo vệ, hỗ trợ những người gặp rủi ro hoặc có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn → đó chính là chính sách trợ giúp xã hội.
Chính sách này có hai biểu hiện:
- Trợ giúp đột xuất (hình 1): hỗ trợ khẩn cấp khi xảy ra thiên tai, dịch bệnh, tai nạn bất ngờ.
- Trợ giúp thường xuyên (hình 2): chăm lo lâu dài cho nhóm yếu thế tại các cơ sở bảo trợ xã hội.
Ý nghĩa: bảo đảm quyền sống cơ bản của con người, xóa dần bất bình đẳng, giữ ổn định xã hội và thể hiện tính ưu việt, nhân đạo của chế độ.
💡 Mẹo nhớ: Hình có thiên tai/cứu hộ → trợ giúp đột xuất; hình có trung tâm bảo trợ/người yếu thế → trợ giúp thường xuyên.
Câu 2 — Phần Khám phá mục 1 (trang 34)
Đề bài: Trang 34 trình bày phần lý thuyết "An sinh xã hội và một số chính sách an sinh xã hội cơ bản". Phần câu hỏi khai thác (câu hỏi cuối mục) không hiển thị trong ảnh được cung cấp — ảnh chỉ dừng ở nội dung 4 chính sách cơ bản.
Nội dung cần nắm (đã tóm tắt ở phần Kiến thức cần nhớ phía trên):
- Khái niệm an sinh xã hội.
- Bốn chính sách cơ bản: hỗ trợ việc làm – thu nhập – giảm nghèo; bảo hiểm; trợ giúp xã hội; bảo đảm dịch vụ xã hội cơ bản.
⚠️ Lưu ý: Nếu em cần giải các câu hỏi của phần "Khám phá" (thường nằm ngay sau đoạn lý thuyết này, ví dụ "Em hãy nêu khái niệm và kể tên các chính sách an sinh xã hội cơ bản…"), em chụp thêm phần có ô câu hỏi/hộp câu hỏi để mình giải đầy đủ nhé. Phần ảnh hiện tại chỉ có đúng 1 câu hỏi (phần Mở đầu trang 33).
🎯 Ghi nhớ: - An sinh xã hội = hệ thống chính sách phòng ngừa – hạn chế – khắc phục rủi ro cho các thành viên cộng đồng. - 4 chính sách cơ bản: việc làm/thu nhập – bảo hiểm – trợ giúp xã hội – dịch vụ xã hội cơ bản. - Hình cứu hộ lũ lụt và Trung tâm Bảo trợ xã hội → đều thuộc chính sách trợ giúp xã hội (đột xuất + thường xuyên). - Đây là dạng câu hỏi liên hệ thực tiễn rất hay ra thi: cần gọi đúng tên chính sách và giải thích được ý nghĩa.
Em gửi thêm ảnh trang 35 – 36 (hoặc phần câu hỏi của mục Khám phá/Luyện tập/Vận dụng) để mình giải tiếp toàn bộ nhé.