Giải Lịch sử 12 trang 103

Tóm tắt lý thuyết

Phần này nói về vai trò của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong giai đoạn 1945–1954 (lãnh đạo bảo vệ chính quyền và kháng chiến chống Pháp), và mở đầu giai đoạn chống Mỹ (1954–1969).

Vai trò của Chủ tịch Hồ Chí Minh giai đoạn 1945–1946 (bảo vệ, củng cố chính quyền non trẻ):

Về đối nội

• Giải quyết nạn đói: kêu gọi "Nhường cơm sẻ áo", "Tăng gia sản xuất".
• Giải quyết nạn dốt: kí sắc lệnh thành lập Nha Bình dân học vụ.
• Giải quyết khó khăn tài chính: thành lập Quỹ Độc lập, kêu gọi "Tuần lễ vàng".
• Xây dựng cơ sở pháp lí: ngày 5–1–1946 gửi Lời kêu gọi quốc dân đi bỏ phiếu (chuẩn bị Tổng tuyển cử bầu Quốc hội).

Về đối ngoại (chính sách mềm dẻo, "dĩ bất biến ứng vạn biến")

• Gửi thư khẳng định nền độc lập của Việt Nam tới Liên hợp quốc và nguyên thủ các nước lớn.
• Hoà hoãn với Trung Hoa Dân quốc để tập trung đánh Pháp ở Nam Bộ.
• Kí Hiệp định Sơ bộ (6–3–1946) với G. Xanh-tơ-ni → làm thất bại âm mưu cấu kết Pháp – Trung Hoa Dân quốc, có thêm thời gian hoà bình.
• Kí Tạm ước (14–9–1946) để kéo dài thời gian hoà bình, chuẩn bị kháng chiến lâu dài.
• Tối 19–12–1946: ra Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến.

Vai trò trong kháng chiến toàn quốc 1946–1954 (theo Hình 6):

• Hoạch định đường lối kháng chiến: toàn dân, toàn diện, lâu dài, dựa vào sức mình là chính, tranh thủ ủng hộ quốc tế.
• Chủ trì Đại hội đại biểu lần II của Đảng Lao động Việt Nam (2–1951) – Đại hội kháng chiến thắng lợi.
• Chỉ đạo các chiến dịch quân sự (ví dụ Biên giới 1950 – Hình 7).
• Mở rộng hoạt động ngoại giao (nhân dân Pháp tiến bộ, các nước XHCN, các nước Đông Dương).

---

Bài tập: Câu hỏi khai thác trong mục

Đề bài:

Khai thác thông tin và Tư liệu 7 trong mục, hãy nêu vai trò của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong lãnh đạo cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp (1945 – 1954).

Gợi ý làm bài:

Trước hết, hiểu ý Tư liệu 7: Bác ví mình "như người cầm lái", phải "chèo chống" đưa "chiếc thuyền Tổ quốc" vượt sóng gió đến "bờ bến hạnh phúc". Đây là hình ảnh ẩn dụ cho vai trò người lãnh đạo tối cao, dẫn dắt cả dân tộc vượt qua giai đoạn hiểm nghèo.

Vai trò của Chủ tịch Hồ Chí Minh (1945–1954):

1. Lãnh đạo bảo vệ và củng cố chính quyền cách mạng non trẻ (1945–1946)

• Đề ra và trực tiếp thực hiện các chính sách giải quyết "giặc đói, giặc dốt, giặc ngoại xâm" và khó khăn tài chính.
• Tạo cơ sở pháp lí cho chính quyền qua Tổng tuyển cử.

1. Chèo lái ngoại giao mềm dẻo, khôn khéo

• Kí Hiệp định Sơ bộ và Tạm ước để phân hoá kẻ thù, tránh đối đầu cùng lúc nhiều địch, tranh thủ thời gian hoà bình chuẩn bị lực lượng.

1. Phát động và lãnh đạo kháng chiến toàn quốc

• Ra Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến (19–12–1946).
• Hoạch định đường lối kháng chiến đúng đắn: toàn dân, toàn diện, lâu dài, tự lực cánh sinh.

1. Trực tiếp chỉ đạo về Đảng và quân sự

• Chủ trì Đại hội II của Đảng (1951).
• Chỉ đạo các chiến dịch lớn, ra mặt trận theo dõi diễn biến (Biên giới 1950), góp phần đưa kháng chiến đến thắng lợi (Điện Biên Phủ 1954).

1. Mở rộng đối ngoại

• Tranh thủ sự ủng hộ của nhân dân Pháp tiến bộ, các nước XHCN và các nước Đông Dương, tạo thế và lực cho cuộc kháng chiến.

Câu kết: Chủ tịch Hồ Chí Minh là linh hồn, là người cầm lái của cách mạng, có vai trò quyết định trong việc đề ra đường lối và lãnh đạo nhân dân ta đưa cuộc kháng chiến chống Pháp đi đến thắng lợi.

---

Nội dung mục b) "Lãnh đạo cuộc kháng chiến chống Mỹ từ năm 1954 đến năm 1969" chỉ mới mở đầu ở cuối trang 102, chưa có câu hỏi nào. Nếu bạn gửi tiếp trang 103–104 thật (phần tiếp theo), mình sẽ giải đầy đủ phần đó nhé.