Giải Ngữ Văn 12 - Tập Hai trang 88

📝 Nhận xét về nội dung trang

Trang này không có bài tập cụ thể mà là phần THỰC HÀNH ĐỌC - trình bày văn bản đọc hiểu với tiêu đề "Sách thay đổi lịch sử loài người" của tác giả Vũ Đức Liêm.

---

🔍 Tóm tắt nội dung văn bản

Thông tin tác giả

• Vũ Đức Liêm sinh năm 1986, quê ở tỉnh Thanh Hóa
• Là tác giả của một số công trình nghiên cứu về lịch sử Việt Nam và Đông Nam Á từ thế kỉ XVI đến nay

Một số điều cần lưu ý khi đọc văn bản (theo hướng dẫn SGK):

1. Tóm tắt các ý chính, ý phụ, các chi tiết trong văn bản
2. Chú ý đến quan điểm của tác giả về vai trò của sách đối với lịch sử loài người và những dữ liệu lịch sử được sử dụng để làm sáng tỏ quan điểm đó
3. Tra cứu, giải thích nghĩa của các thuật ngữ được sử dụng trong văn bản

Các luận điểm chính của văn bản:

1. Sách là vật phẩm văn hóa phản ánh lịch sử văn minh:

• Mỗi cuốn sách là lịch sử thu nhỏ của sự giao lưu giữa các nền văn minh
• Đằng sau mỗi cuốn sách là lịch sử kĩ thuật, chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, tư tưởng của một thời đại

2. Sách góp phần định hình và thúc đẩy sự tiến hóa xã hội:

• Sách góp phần tạo ra châu Âu hiện đại (tri thức, ngôn ngữ, tôn giáo, giáo dục, báo chí)
• Sự thắng thế của phương Tây thế kỉ XIX – XX xác lập nền văn hóa đọc mới trên toàn thế giới

3. Văn hóa in ấn và các cuộc cách mạng:

• Từ cuối thế kỉ XVIII, văn hóa in ấn bùng nổ kéo theo sự phát triển của sách in, báo, tạp chí, quảng cáo
• Sau cơn bão in ấn ở châu Âu là cách mạng tư sản, chủ nghĩa dân tộc
• Các cuốn sách như Của cải của các dân tộc, Nguồn gốc các loài, Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản tạo ra diễn ngôn về văn minh, đức tin, trí tuệ, khoa học

4. Thư tịch và vai trò xã hội:

• Thư tịch góp phần định vị vai trò của tầng lớp "sĩ", những người dẫn dắt xã hội
• Vai trò của thợ mộc khắc bản in, xưởng in, thợ sản xuất mực, giấy, thương nhân buôn bán sách

5. Mặt trái của sách:

• Sách mê tín, phù thủy, chiến tranh tôn giáo, tin giả cũng tham gia định hình xã hội loài người
• Sách có thể tạo ra và lan truyền tri thức, xác lập hay hủy hoại trật tự xã hội
• Lịch sử phức tạp của kiểm soát: bản quyền, kiểm duyệt, lưu hành cho tới tác phẩm không chính thống (samizdat literature)

6. Sách tạo ra các thiết chế khoa học:

• Sự ra đời của các ngành thư mục học ở châu Âu thời Sơ kì Cận đại
• Các thư viện công được chuẩn hóa thành lập trên khắp nước Anh và nước Đức ở thế kỉ XIX
• Việt Nam có Thư viện Trung ương Đông Dương ra đời năm 1917

7. Mối quan hệ giữa sách và độc giả:

• Hoạt động đọc và sự vận động của nó theo sau sự thay đổi thư tịch
• Cách "chẩn đoán" một xã hội là "phẫu thuật" nó từ khía cạnh hoạt động đọc sách
• Quá trình tiến hóa của lịch sử đã mang lại cuộc cách mạng thực sự cho văn hóa đọc

---

💡 Gợi ý chuẩn bị cho các câu hỏi sau văn bản

Khi học văn bản này, học sinh cần chú ý:

1. Xác định luận đề: Vai trò của sách đối với lịch sử loài người
2. Nhận diện các luận điểm: Sách phản ánh văn minh, thúc đẩy tiến hóa xã hội, tạo ra thiết chế khoa học, có cả mặt tích cực và tiêu cực
3. Phân tích dẫn chứng: Các ví dụ lịch sử cụ thể (châu Âu, Trung Hoa, Việt Nam)
4. Nhận xét cách lập luận: Logic, có hệ thống, sử dụng nhiều dữ liệu lịch sử

⚠️ Lưu ý: Các câu hỏi thực hành đọc hiểu cụ thể sẽ xuất hiện ở các trang tiếp theo (trang 91-92). Trang 88-89 chỉ trình bày phần đầu của văn bản đọc.