Giải Ngữ Văn 12 - Tập Hai trang 125
Lời giải chi tiết SGK Lớp 12 · Môn Ngữ Văn · Trang 125–126
Hai trang này thuộc phần hướng dẫn kĩ năng (Viết và Nói – nghe), nội dung chủ yếu là lý thuyết, không có bài tập để giải. Mình tóm tắt lại đầy đủ để bạn nắm chắc cách làm.
Trang 121: Hoàn thiện kĩ năng Viết bài phát biểu trong lễ phát động phong trào
1. Lập dàn ý
Sau khi tìm ý, cần soát lại và sắp xếp các ý thành hệ thống. Bố cục gồm ba phần:
| Phần | Nội dung cần có |
|---|---|
| Mở bài | Nêu phong trào/hoạt động xã hội mà người viết hưởng ứng hoặc muốn phát động; nói rõ tầm quan trọng, tính cấp bách của nó. |
| Thân bài | – Trình bày hệ thống luận điểm, lí lẽ, bằng chứng để thuyết phục. – Nêu ý kiến trái chiều có thể có về vấn đề. – Sử dụng yếu tố thuyết minh và biểu cảm. |
| Kết bài | Thể hiện thông điệp (hưởng ứng/kêu gọi) bằng những câu ngắn gọn, mạnh mẽ, thúc giục người nghe thay đổi nhận thức hoặc hành động. |
2. Viết
Một số lưu ý then chốt khi viết bài phát biểu:
- Bài phát biểu đòi hỏi tính hùng biện cao, nên cần mở đầu thu hút: đặt câu hỏi nêu vấn đề, kể một mẩu chuyện dẫn dắt, hoặc đưa kết quả nghiên cứu kèm số liệu thống kê. Kết bài cần gây ấn tượng để thông điệp không bị lãng quên.
- Điều tiết nội dung vừa đủ, phù hợp thời gian (nếu đọc trong buổi lễ) hoặc duy trì hứng thú của người đọc (nếu phổ biến dưới dạng văn bản).
- Ngôn ngữ (kể cả cách xưng hô) phải phù hợp mục đích và đối tượng. Dùng một số câu cầu khiến để lời kêu gọi thêm mạnh mẽ.
3. Chỉnh sửa, hoàn thiện
Đọc lại bài, đối chiếu với yêu cầu kiểu bài và dàn ý để chỉnh sửa:
- Rà soát cấu trúc: đảm bảo đủ ba phần, mỗi phần triển khai đúng yêu cầu.
- Kiểm tra lí lẽ, bằng chứng: chính xác, tin cậy, thích hợp, đầy đủ.
- Xem xét phong cách văn bản: trang trọng, xưng hô phù hợp vị thế; tránh đại ngôn, sáo rỗng, cũ mòn.
- Rà lỗi chính tả, dùng từ, đặt câu; lỗi mạch lạc và liên kết trong/giữa các đoạn.
Trang 122: NÓI VÀ NGHE – Thuyết trình về cơ hội và thách thức đối với đất nước
Yêu cầu của bài thuyết trình
- Nêu được vấn đề liên quan đến cơ hội và thách thức đối với đất nước.
- Trình bày trên cả hai phương diện và thể hiện mối quan hệ qua lại: trong cơ hội có thách thức, trong thách thức có cơ hội; dùng lí lẽ và bằng chứng hiệu quả cho mỗi phương diện.
- Đề xuất giải pháp để tăng cơ hội, vượt thách thức, góp phần phát triển đất nước.
- Rút ra ý nghĩa của việc thuyết trình: nâng cao nhận thức về những vấn đề liên quan đến sự phát triển của đất nước.
Chuẩn bị nói
Lựa chọn đề tài: chọn vấn đề thực sự có ý nghĩa trong bối cảnh hiện nay, ví dụ: sản xuất nông sản sạch; phát triển du lịch bền vững; ứng dụng trí tuệ nhân tạo; tác động của quá trình đô thị hoá…
Tìm ý và sắp xếp ý – nên đặt các câu hỏi đi sâu vào vấn đề:
- Bản chất của vấn đề là gì?
- Vấn đề mang lại cơ hội hay đặt ra thách thức, hay tác động cả hai phương diện?
- Hai phương diện đó cần trình bày thế nào? Lí lẽ, bằng chứng nào dùng để chứng minh?
- Cần làm gì để phát huy cơ hội và vượt qua thách thức?
Sau đó sắp xếp ý hợp lí thành dàn ý gồm ba phần: Mở đầu, Triển khai, Kết luận.
Thực hành nói
- Mở đầu: nêu vấn đề liên quan đến cơ hội và thách thức. Có thể giới thiệu bằng nhiều cách như kể một câu chuyện nhỏ, tóm lược… (nội dung tiếp tục sang trang sau).
Hai trang này là phần hướng dẫn nên không có câu hỏi/bài tập để giải. Nếu bạn cần mình lập một dàn ý mẫu cho bài phát biểu hoặc bài thuyết trình theo các bước trên, gửi mình đề tài cụ thể nhé, mình làm chi tiết cho.