Giải Khoa Học 4 trang 36

Nguon: Khoa Hoc 4 - Ket Noi Tri Thuc Voi Cuoc Song (trang 36 – 37)

---

TRANG 34

Câu 1

Đề bài: Quan sát hình 7. Chỉ ra một bộ phận của đồ vật ở mỗi hình cho ánh sáng truyền qua. Vì sao không sử dụng các bộ phận đó bằng vật cản ánh sáng?

Lấy ví dụ về vật cản ánh sáng có ứng dụng trong đời sống hằng ngày mà em biết.

Cách giải

Bộ phận cho ánh sáng truyền qua ở mỗi hình:

Vì sao không làm các bộ phận đó bằng vật cản ánh sáng? Những bộ phận này cần cho ánh sáng đi qua. Nhờ vậy ta mới nhìn thấy được bên trong. - Bóng đèn dầu phải trong suốt thì ánh sáng ngọn lửa mới chiếu ra ngoài để soi sáng. - Mặt kính đồng hồ trong suốt thì ta mới nhìn thấy được kim giờ, kim phút. - Thành bể cá trong suốt thì ta mới ngắm được cá bơi bên trong. - Mặt kính tranh trong suốt thì ta mới nhìn rõ bức tranh. Nếu làm bằng vật cản sáng (như gỗ, sắt) thì ánh sáng không đi qua được, ta sẽ không nhìn thấy gì cả.

Ví dụ về vật cản ánh sáng trong đời sống: - Tấm rèm cửa che nắng cho phòng. - Mái nhà che nắng, che mưa. - Chiếc ô (dù) che nắng khi đi ngoài trời. - Bức tường ngăn ánh sáng giữa các phòng. - Tấm bìa cứng, tấm gỗ.

Câu 2

Đề bài: Vì sao khi ánh sáng mặt trời chiếu sau lưng em (Hình 8) thì em thấy bóng của mình đổ về phía trước mặt?

Cách giải

Cơ thể em là một vật cản ánh sáng. Khi mặt trời chiếu sau lưng, ánh sáng bị thân người em chặn lại. Phần phía trước mặt em không nhận được ánh sáng nên tạo thành vùng tối, đó chính là bóng của em. Vì vậy bóng luôn đổ về phía ngược với hướng có ánh sáng chiếu tới.

Câu 3

Đề bài: Nhà bạn Minh quay về hướng nam. Buổi sáng mùa hè, bóng của ngôi nhà đổ về hướng nào? Vì sao?

Cách giải

Buổi sáng, mặt trời mọc ở hướng đông. Ánh nắng chiếu từ hướng đông sang. Ngôi nhà cản ánh sáng nên bóng đổ về phía ngược lại, tức là về hướng tây. Vậy buổi sáng, bóng ngôi nhà nhà Minh đổ về hướng tây.

Câu 4

Đề bài: Vì sao có những ngày trời đang nắng bỗng tối sầm, sau ít phút lại nắng?

Cách giải

Khi có một đám mây lớn bay đến che ngang mặt trời, đám mây cản ánh sáng mặt trời chiếu xuống. Lúc đó mặt đất ít nhận được ánh sáng nên trời tối sầm lại. Khi đám mây bay qua khỏi, ánh sáng mặt trời lại chiếu xuống nên trời sáng và nắng trở lại.

Em đã học

Phần này tóm tắt kiến thức đã học: - Có vật phát ra ánh sáng, có vật phản chiếu ánh sáng chiếu vào nó. Ánh sáng từ vật đến mắt giúp ta nhìn thấy vật. - Ánh sáng truyền trong không khí theo đường thẳng. - Khi ánh sáng chiếu tới các vật, có một số vật cho hầu hết ánh sáng truyền qua, một số vật không cho ánh sáng truyền qua. - Khi được chiếu sáng thì phía sau vật cản ánh sáng có bóng của vật đó. Bóng của một vật thay đổi kích thước khi vị trí của vật hoặc của vật phát sáng thay đổi.

Em có thể

1. Thực hiện được cách đặt đèn ở bàn học để em ngồi học được tốt nhất. Gợi ý: Đặt đèn ở phía trước hoặc bên trái (nếu em viết tay phải), để ánh sáng chiếu lên trang vở mà tay không tạo bóng che chữ. 2. Sử dụng bàn tay của em để làm bóng có hình dạng của một số con vật. Giải thích cách làm để bóng các con vật to lên hoặc nhỏ đi. Gợi ý: Dùng tay tạo hình con vật rồi chiếu đèn vào. Đưa tay lại gần đèn thì bóng to lên, đưa tay ra xa đèn (gần tường) thì bóng nhỏ lại.

🎯 Ghi nhớ: Ánh sáng truyền theo đường thẳng. Khi gặp vật cản sáng, phía sau vật sẽ có bóng. Bóng đổ về phía ngược với nguồn sáng và thay đổi kích thước khi vật hoặc nguồn sáng di chuyển.

---

TRANG 35

Bài 9: VAI TRÒ CỦA ÁNH SÁNG

Mục tiêu bài học:

• Nêu được vai trò của ánh sáng đối với sự sống; liên hệ được với thực tế.
• Biết tránh ánh sáng quá mạnh chiếu vào mắt; không đọc, viết dưới ánh sáng quá yếu; thực hiện được tư thế ngồi học, khoảng cách đọc, viết phù hợp để bảo vệ mắt, tránh bị cận thị.

Câu hỏi mở đầu: Ánh sáng có vai trò gì đối với sự sống của con người, động vật, thực vật?

Trả lời: Ánh sáng giúp con người, động vật, thực vật nhìn thấy mọi vật, sưởi ấm và lớn lên khỏe mạnh. Cây xanh cần ánh sáng để sống và phát triển.

1. Ánh sáng đối với sự sống của thực vật

Câu 1

Đề bài: Chọn hai chậu cây dừa cạn giống nhau (Hình 1a, 1c). Đặt chậu cây a trong nhà, chậu cây c ngoài sân. Hằng ngày tưới nước đầy đủ cho hai cây. Sau một thời gian hình ảnh hai cây như hình 1b, 1d.

• Quan sát hình 1b, 1d và cho biết sự khác nhau ở hai cây.
• Yếu tố nào làm ảnh hưởng đến sự phát triển của hai cây đó?

Cách giải

Sự khác nhau ở hai cây: - Cây ở trong nhà (hình 1b): cây yếu ớt, lá nhạt màu, thân gầy, ít hoa, kém tươi tốt. - Cây ở ngoài sân (hình 1d): cây xanh tốt, lá xanh đậm, thân khỏe, nhiều hoa, phát triển tốt. Yếu tố làm ảnh hưởng đến sự phát triển của hai cây: Đó là ánh sáng mặt trời. Cây ngoài sân nhận được nhiều ánh sáng nên lớn nhanh và khỏe mạnh. Cây trong nhà thiếu ánh sáng nên còi cọc, yếu ớt.

Câu 2

Đề bài: Vì sao những cây hoa ở hình 2 đều quay về cùng một hướng?

Cách giải

Những cây hoa hướng dương ở hình 2 đều quay về phía có ánh sáng mặt trời. Cây luôn cần ánh sáng để sống và lớn lên, nên hoa quay theo hướng mặt trời để nhận được nhiều ánh sáng nhất. Vì cùng nhận ánh sáng từ một hướng (hướng mặt trời) nên tất cả các cây đều quay về cùng một hướng.

🎯 Ghi nhớ: Ánh sáng rất cần cho sự sống của thực vật. Cây có đủ ánh sáng sẽ xanh tốt, khỏe mạnh; cây thiếu ánh sáng sẽ còi cọc, yếu ớt. Nhiều loài cây còn quay về phía có ánh sáng để lớn lên tốt hơn.