Giải Khoa Học 4 trang 44
Lời giải chi tiết SGK Lớp 4 · Môn Khoa Há»c · Trang 44–45
Nguon: Khoa Hoc 4 - Ket Noi Tri Thuc Voi Cuoc Song (trang 44 – 45)
Bài 11: ÂM THANH TRONG CUỘC SỐNG
1. Vai trò của âm thanh trong cuộc sống
Câu 1
Đề bài: Quan sát hình 1 và nêu những ích lợi của âm thanh đối với con người.
Cách giải
Quan sát từng hình ta thấy ích lợi của âm thanh như sau: | Hình | Hoạt động | Ích lợi của âm thanh | |------|-----------|----------------------| | a | Biểu diễn cồng chiêng | Mang lại niềm vui, giải trí, giữ gìn nét đẹp văn hóa | | b | Cô giáo dạy học | Giúp truyền đạt và tiếp thu bài học | | c | Chú công an thổi còi | Điều khiển giao thông, ra hiệu lệnh cho mọi người | Như vậy, âm thanh giúp con người trò chuyện, học tập, vui chơi, làm việc và báo hiệu cho nhau.
Câu 2
Đề bài: Hãy nêu ví dụ khác về ích lợi của âm thanh trong cuộc sống.
Cách giải
Một số ví dụ khác về ích lợi của âm thanh: - Tiếng chuông báo thức giúp em thức dậy đúng giờ. - Tiếng trống trường báo giờ vào lớp, ra chơi. - Tiếng còi xe giúp người đi đường tránh nhau, đỡ va chạm. - Tiếng chuông điện thoại báo có người gọi đến. - Nghe đài, ti vi để biết tin tức và dự báo thời tiết.
Câu hỏi mở rộng
Câu 1
Đề bài: Những người khiếm thính không nghe được âm thanh gặp khó khăn gì trong cuộc sống? Hãy đề xuất cách giúp họ vượt qua được khó khăn này.
(Khiếm thính nghĩa là tai không nghe được hoặc nghe rất kém.)
Cách giải
Khó khăn họ gặp phải: - Không nghe được người khác nói nên khó trò chuyện. - Không nghe được tiếng còi xe, tiếng báo động nên dễ gặp nguy hiểm. - Khó học tập, làm việc và vui chơi như người bình thường. Cách giúp đỡ họ: - Học và dùng ngôn ngữ kí hiệu (ra hiệu bằng tay) để nói chuyện. - Viết ra giấy hoặc nhắn tin để trao đổi. - Dùng máy trợ thính giúp họ nghe rõ hơn. - Luôn quan tâm, kiên nhẫn và đối xử thân thiện với họ.
Câu 2
Đề bài: Âm nhạc giúp ích gì cho em? Em biết những loại nhạc cụ nào?
Cách giải
Âm nhạc giúp ích cho em: - Mang lại niềm vui, giúp em thư giãn sau giờ học. - Giúp tinh thần thoải mái, bớt buồn và bớt mệt. - Giúp em yêu cái đẹp và biết thêm nhiều bài hát hay. Một số loại nhạc cụ em biết: - Đàn ghi-ta, đàn pi-a-nô, đàn bầu, đàn tranh. - Sáo, kèn. - Trống, cồng, chiêng.
2. Tìm hiểu cách làm phát ra âm thanh ở một số nhạc cụ
Câu 1
Đề bài: Sử dụng đàn ghi-ta, sáo, trống (Hình 2) và làm chúng phát ra âm thanh. Bộ phận nào ở mỗi nhạc cụ phát ra âm thanh?
Cách giải
| Nhạc cụ | Cách làm phát ra âm thanh | Bộ phận phát ra âm thanh | |---------|---------------------------|--------------------------| | Đàn ghi-ta | Gảy vào dây đàn | Dây đàn rung | | Sáo | Thổi hơi vào lỗ sáo | Cột không khí trong ống sáo rung | | Trống | Gõ dùi vào mặt trống | Mặt trống rung | Khi các bộ phận này rung động thì âm thanh được phát ra.
Câu 2
Đề bài: Thu thập thông tin về một số nhạc cụ qua in-tơ-nét, sách, báo và nêu: Tên nhạc cụ; Cách làm phát ra âm thanh; Bộ phận phát ra âm thanh.
Cách giải
Em có thể tìm hiểu thêm các nhạc cụ sau: | Tên nhạc cụ | Cách làm phát ra âm thanh | Bộ phận phát ra âm thanh | |-------------|---------------------------|--------------------------| | Đàn bầu | Gảy vào dây đàn | Dây đàn rung | | Kèn | Thổi hơi vào kèn | Cột không khí trong kèn rung | | Đàn pi-a-nô | Nhấn phím đàn | Dây đàn bên trong rung | | Mõ | Gõ dùi vào mõ | Thân mõ rung |
Câu 3
Đề bài: So sánh về cách làm phát ra âm thanh của các nhạc cụ đã thu thập.
Cách giải
Có thể chia các nhạc cụ thành 3 nhóm: - Nhạc cụ dây: gảy hoặc kéo vào dây đàn để dây rung. (Ví dụ: đàn ghi-ta, đàn bầu) - Nhạc cụ gõ: gõ vào nhạc cụ để nó rung. (Ví dụ: trống, mõ) - Nhạc cụ hơi: thổi hơi vào nhạc cụ để cột không khí rung. (Ví dụ: sáo, kèn) Điểm chung: tất cả đều có một bộ phận rung động để tạo ra âm thanh.
3. Tiếng ồn và ô nhiễm tiếng ồn
Câu 1
Đề bài: Quan sát hình 3 và cho biết, những người trong hình đang bị ảnh hưởng bởi tiếng ồn gì. Vì sao những âm thanh đó gây ra ô nhiễm tiếng ồn?
Cách giải
| Hình | Tiếng ồn | Vì sao gây ô nhiễm tiếng ồn | |------|----------|------------------------------| | a | Tiếng khoan, sửa chữa, xây nhà | Tiếng quá to và kéo dài lâu | | b | Tiếng máy cưa gỗ | Tiếng to, ồn liên tục khi làm việc | | c | Tiếng xe cộ khi tắc đường | Nhiều xe cùng nổ máy, bấm còi to và kéo dài | Những âm thanh này quá to, kéo dài và không đúng lúc nên gây khó chịu, làm ô nhiễm tiếng ồn.
Câu 2
Đề bài: Đề xuất cách làm giảm tiếng ồn cho những người ở hình 3a, 3b.
Cách giải
- Đeo bịt tai hoặc chụp tai chống ồn khi làm việc. - Dùng máy móc ít gây tiếng ồn hơn. - Làm việc ở nơi xa khu dân cư hoặc che chắn bằng tường, vách. - Chỉ làm vào ban ngày, không làm vào giờ nghỉ ngơi.
Câu 3
Đề bài: Đề xuất cách hạn chế ô nhiễm tiếng ồn cho những người sống ở xung quanh khu vực như hình 3c.
Cách giải
- Không bấm còi xe inh ỏi, nhất là gần trường học, bệnh viện. - Trồng nhiều cây xanh hai bên đường để chặn bớt tiếng ồn. - Đóng cửa, lắp cửa kính để giảm tiếng ồn vào nhà. - Tuân thủ luật giao thông để tránh tắc đường.
🎯 Ghi nhớ: - Âm thanh có nhiều ích lợi: giúp con người trò chuyện, học tập, vui chơi, làm việc và báo hiệu. - Nhạc cụ phát ra âm thanh khi có bộ phận rung động, chia thành nhạc cụ dây, gõ, hơi. - Tiếng ồn quá to, kéo dài sẽ gây ô nhiễm tiếng ồn, có hại cho sức khỏe. Cần biết cách phòng và chống tiếng ồn.