Giải Khoa Học 4 trang 80

Đây là phần mở đầu của Bài 21: Nấm gây hỏng thực phẩm và nấm độc. Hai trang này chủ yếu là lý thuyết kèm câu hỏi quan sát, mình cùng đi qua từng phần nhé.

Tóm tắt lý thuyết

Mục tiêu của bài:

• Nhận biết tác hại của một số nấm mốc gây hỏng thực phẩm.
• Hiểu nguyên nhân gây hỏng thực phẩm và biết một số cách bảo quản (làm lạnh, sấy khô,...).
• Có ý thức không ăn nấm lạ để tránh ngộ độc.

Hai ý chính cần nhớ:

1. Nấm gây hỏng thực phẩm

• Thực phẩm không bảo quản đúng cách dễ bị nhiễm nấm mốc.
• Nấm mốc làm thay đổi màu sắc, hình dạng, mùi vị và tạo ra độc tố có hại.
• Ăn phải thực phẩm nhiễm nấm mốc có thể hại gan, thận, gây rối loạn tiêu hoá, ung thư, thậm chí tử vong.

1. Nguyên nhân và cách bảo quản

• Nhiệt độ cao và độ ẩm cao là điều kiện thuận lợi cho nấm mốc phát triển → gây hỏng thực phẩm.
• Việt Nam có khí hậu nhiệt đới (nóng, ẩm) nên thực phẩm rất dễ bị mốc.

Câu hỏi Khởi động

Đề: Hãy kể tên những nấm gây hỏng thực phẩm mà em biết.

Gợi ý trả lời:
Một số loại nấm mốc thường gặp trên thực phẩm:

• Nấm mốc trắng, mốc xanh trên bánh mì.
• Nấm mốc xanh, mốc đen trên cam, quýt, bưởi.
• Nấm mốc trên cơm, bánh chưng để lâu.
• Nấm mốc trên các loại hạt như lạc (đậu phộng), ngô để ẩm.

Câu hỏi quan sát Hình 1 và Hình 2

Đề:

1. Thực phẩm ở hình 1, 2 đã thay đổi như thế nào về màu sắc, hình dạng,... sau một khoảng thời gian? Vì sao?
2. Nấm mốc mọc trên thực phẩm thường có màu gì?

Lời giải:

Câu 1.

• Hình 1: Bánh mì mới sản xuất (a) có màu vàng nâu, mềm, thơm. Sau nhiều ngày để trong phòng (b), bánh mì xuất hiện các đốm mốc màu xanh, đen, bề mặt bị biến đổi, có mùi khó chịu.
• Hình 2: Quả cam tươi (a) màu vàng cam, vỏ căng. Sau nhiều ngày (b), quả cam bị mềm nhũn, xuất hiện lớp mốc màu xanh xám phủ trên vỏ.
• Vì sao: Do thực phẩm để lâu trong điều kiện nhiệt độ và độ ẩm cao, nấm mốc phát triển làm thay đổi màu sắc, hình dạng và mùi vị của thực phẩm.

Câu 2.
Nấm mốc mọc trên thực phẩm thường có màu xanh, đen, trắng hoặc xám.

Câu hỏi sau Hình 2

Đề:

1. Làm cách nào để nhận biết thực phẩm đã bị nhiễm nấm mốc?
2. Nấm mốc gây những tác hại gì?

Lời giải:

Câu 1. Có thể nhận biết thực phẩm nhiễm nấm mốc qua:

• Màu sắc: xuất hiện các đốm mốc màu xanh, đen, trắng, xám.
• Hình dạng: thực phẩm bị mềm nhũn, nhăn nheo, biến dạng.
• Mùi vị: có mùi hôi, mùi chua hoặc mùi lạ khó chịu.

Câu 2. Tác hại của nấm mốc:

• Làm hỏng thực phẩm, không dùng được.
• Tạo ra độc tố gây hại cho gan, thận.
• Gây rối loạn tiêu hoá.
• Nặng hơn có thể gây ung thư, thậm chí tử vong.

Câu hỏi quan sát Hình 3

Đề: Quan sát hình 3, đọc thông tin và cho biết: Những nguyên nhân nào có thể gây hỏng thực phẩm?

Lời giải:
Theo sơ đồ Hình 3, các nguyên nhân gây hỏng thực phẩm là:

• Nhiệt độ cao.
• Độ ẩm cao.

Hai yếu tố này tạo điều kiện thuận lợi cho nấm mốc phát triển, từ đó làm hỏng thực phẩm.

Giải thích thêm (mục Em có biết?): Việt Nam có khí hậu nhiệt đới, nhiệt độ và độ ẩm không khí cao, nên thực phẩm rất dễ bị nấm mốc tấn công. Vì vậy chúng ta cần bảo quản thực phẩm cẩn thận bằng cách làm lạnh, sấy khô, đậy kín,...