Giải Tiếng Việt 4 - Tập Một trang 49
Lời giải chi tiết SGK Lớp 4 · Môn Tiếng Việt · Trang 49–50
TRANG 49
Trang này không có bài tập
Đây là trang giới thiệu bài học "Tập làm văn" (Bài 11 - Tuần 6). Trang này bao gồm:
- Phần ĐỌC: Câu hỏi trao đổi với bạn về cách tả đặc điểm của sự vật
- Phần TẬP LÀM VĂN: Đoạn văn mẫu của tác giả Trần Quốc Toàn về cách tả cây hoa hồng, kèm theo hình minh họa
Nội dung chính là hướng dẫn học sinh cách quan sát và miêu tả một sự vật (cây hoa hồng) qua các bước: quan sát bề ngoài, cảm nhận, và viết thành đoạn văn hoàn chỉnh.
TRANG 50
Trang này có 5 câu hỏi cần giải đáp:
Câu 1
Đề bài: Mục đích về quê của bạn nhỏ là gì?
Cách giải
Bước 1: Đọc lại đoạn văn mẫu ở trang 49 Bước 2: Tìm câu nói về lý do về quê Trong đoạn văn có câu: "Cuối tuần, ba cho tôi về quê để tôi tìm được nhiều ý cho bài văn 'Tả cây hoa nhà em'." Đáp án: Mục đích về quê của bạn nhỏ là để tìm ý tưởng cho bài văn "Tả cây hoa nhà em". 🎯 Ghi nhớ: Khi viết văn, ta cần quan sát thật kỹ sự vật để có nhiều ý tưởng hay.
Câu 2
Đề bài: Khi ở quê, bạn nhỏ đã làm gì để tả được cây hoa theo yêu cầu?
Cách giải
Bước 1: Tìm các hành động của bạn nhỏ trong đoạn văn Bước 2: Liệt kê những việc bạn nhỏ đã làm: - Có mặt ngoài vườn, nhìn cây hoa hồng - Đọc gợi ý trong sách - Chạy lại cuốn vở dưới gốc cây hồng - Gãi cào một vết (bị hoa hồng gai) - Vào bếp lấy cái bình, múc nước rồi hắm hở bước theo ý văn của mình - Tưới nước cho cây hoa hồng - Tế cái "oạch" (tiếng nước rơi) trước khi viết đoạn kết Đáp án: Bạn nhỏ đã quan sát cây hoa hồng thật kỹ, đọc gợi ý trong sách, chạy lại vở để ghi chép, và tưới nước cho cây để cảm nhận rõ hơn về cây hoa trước khi viết. 🎯 Ghi nhớ: Để tả được hay, ta phải quan sát bằng mắt, dùng tay chạm vào, và cảm nhận bằng cả trái tim.
Câu 3
Đề bài: Những câu văn nào là kết quả của sự quan sát kết hợp với trí tưởng tượng phong phú của bạn nhỏ?
Cách giải
Bước 1: Tìm những câu văn có cả sự quan sát thật và tưởng tượng Bước 2: Các câu văn đó là: 1. "Thân cây hoa to bằng ngón tay cái. Cành hoa nhỏ như ngón tay út, xoè ra nhiều lá hình trái tim viền răng cưa." → Đây là quan sát thật + so sánh tưởng tượng (so với ngón tay) 2. "Sương như những hòn bi ve tí xíu tụt từ lá xanh xướng bóng đỏ, đi tìm mùi thơm ngào ngạt núp đâu giữa những cánh hoa..." → Đây là tưởng tượng phong phú về giọt sương 3. "Hồng không phải mít mà cũng có gai. Gai hồng không nhẹ được óc lược như gai bưởi. Gai hồng giữ cho bông hồng thả sức đẹp..." → Đây là suy nghĩ sâu sắc kết hợp quan sát Đáp án: Các câu văn về thân cây, cành hoa, giọt sương, và gai hồng đều là kết quả của sự quan sát kết hợp với trí tưởng tượng. 🎯 Ghi nhớ: Viết văn hay cần kết hợp cả quan sát thật và tưởng tượng sáng tạo.
Câu 4
Đề bài: Em thích câu văn nào nhất trong bài văn của bạn nhỏ? Theo em, bài văn của bạn nên viết thêm những ý nào?
Cách giải
Đây là câu hỏi mở, em có thể trả lời theo suy nghĩ của mình. Dưới đây là gợi ý: Câu văn em thích nhất: Em thích nhất câu: "Từ tay tôi, cái bình tưới như chú voi con dễ thương dùng đùa vòi, rắc lên cây hoa hồng một cơn mưa ráo nhỏ." Lý do: Vì câu văn này rất sinh động, so sánh cái bình tưới với vòi voi rất hay và dễ hình dung. Bài văn nên viết thêm: - Màu sắc của hoa hồng (đỏ, hồng, trắng...) - Mùi hương của hoa - Cảm giác khi chạm vào cánh hoa (mềm mại, mịn màng) - Ý nghĩa của cây hoa hồng trong gia đình 🎯 Ghi nhớ: Mỗi người có cách cảm nhận khác nhau. Hãy viết theo cảm xúc thật của mình.
Câu 5
Đề bài: Em học được điều gì về cách viết văn miêu tả sau khi đọc câu chuyện trên?
Cách giải
Bước 1: Nhớ lại những việc bạn nhỏ đã làm Bước 2: Rút ra bài học về cách viết văn miêu tả Đáp án: Em học được: 1. Phải quan sát thật kỹ: Nhìn kỹ sự vật từ nhiều góc độ (hình dáng, màu sắc, kích thước) 2. Dùng các giác quan: Nhìn, nghe, chạm, ngửi để cảm nhận đầy đủ 3. So sánh để dễ hình dung: Ví dụ: thân cây to bằng ngón tay cái, cành nhỏ như ngón tay út 4. Thêm trí tưởng tượng: Tưởng tượng giọt sương như hòn bi, bình tưới như vòi voi 5. Viết theo thứ tự: Từ tổng thể đến chi tiết (cả cây → thân → cành → lá → hoa) 6. Thể hiện cảm xúc: Viết về cảm giác, suy nghĩ của mình về sự vật đó 🎯 Ghi nhớ: Viết văn miêu tả = Quan sát kỹ + Cảm nhận thật + Tưởng tượng phong phú + Sắp xếp có thứ tự.
PHẦN LUYỆN TỪ VÀ CÂU
Bài 1: Luyện tập về động từ
Đề bài: Chọn động từ trong ngoặc đơn thay cho bông hoa trong mỗi đoạn văn dưới đây:
a. Rừng núi còn chìm đắm trong màn đêm. Bỗng một con gà trống 🌸 cánh phành phạch và cất tiếng 🌸 lanh lảnh ở đầu bản. Mấy con gà rừng trên núi cũng thức dậy 🌸 te te. Trên mấy cây cao cạnh nhà, ve đùa nhau 🌸 ra rả. Ngoài suối, tiếng chim cuốc vọng vào đều đều... Bản làng đã thức giấc.
(gáy, kêu, vỗ)
Cách 1: Dựa vào nghĩa của từng động từ
Bước 1: Hiểu nghĩa của từng động từ: - Vỗ: đập cánh (dùng cho con gà) - Gáy: tiếng kêu của gà trống - Kêu: tiếng kêu chung (dùng cho nhiều loài) Bước 2: Điền vào chỗ trống: - Con gà trống vỗ cánh (vì gà dùng cánh đập) - Cất tiếng gáy lanh lảnh (vì đây là tiếng gà trống) - Mấy con gà rừng kêu te te (vì đây là tiếng kêu chung) - Ve đùa nhau kêu ra rả (vì ve cũng kêu) Đáp án: Rừng núi còn chìm đắm trong màn đêm. Bỗng một con gà trống vỗ cánh phành phạch và cất tiếng gáy lanh lảnh ở đầu bản. Mấy con gà rừng trên núi cũng thức dậy kêu te te. Trên mấy cây cao cạnh nhà, ve đùa nhau kêu ra rả. Ngoài suối, tiếng chim cuốc vọng vào đều đều... Bản làng đã thức giấc.
Cách 2: Loại trừ dần
Bước 1: Tìm chỗ dễ nhất trước - "Vỗ cánh" là cụm từ quen thuộc → chọn vỗ cho chỗ thứ nhất Bước 2: Phân biệt "gáy" và "kêu" - "Gáy" chỉ dùng cho gà trống → chọn gáy cho "cất tiếng" - "Kêu" dùng cho các con vật khác → chọn kêu cho 2 chỗ còn lại Đáp án: Giống Cách 1
🎯 Ghi nhớ: Mỗi con vật có động từ riêng: gà trống gáy, chó sủa, mèo kêu meo, ve kêu... Chọn động từ phù hợp giúp câu văn sinh động hơn.
Hoàn thành giải tất cả bài tập trang 49-50!