Giải Tiếng Việt 5 - Tập Hai trang 75
Lời giải chi tiết SGK Lớp 5 · Môn Tiếng Việt · Trang 75–76
Tóm tắt nội dung bài đọc
Bài thơ "Về thăm Đất Mũi" miêu tả vẻ đẹp của Mũi Cà Mau – nơi địa đầu cực Nam Tổ quốc. Qua bài thơ, tác giả cho ta thấy:
- Vùng đất tràn đầy sức sống với rừng mắm, rừng đước bạt ngàn, phù sa bồi đắp.
- Thiên nhiên giao hòa: biển gặp rừng, đất và trời gần lại.
- Tình cảm yêu mến, tự hào và gắn bó của tác giả với mảnh đất thiêng liêng nơi cuối trời Tổ quốc.
Một số từ ngữ cần nhớ:
- Đất Mũi (Mũi Cà Mau): điểm cực Nam trên đất liền của Việt Nam, thuộc tỉnh Cà Mau.
- Đước, Mắm: cây mọc ở rừng ngập mặn ven biển.
- Năm Căn: một huyện thuộc tỉnh Cà Mau.
Phần Trả lời câu hỏi (biểu tượng ❓)
Câu 1: Hình ảnh vẻ đẹp độc đáo của cây cối ở Đất Mũi
Đề: Tìm những hình ảnh cho thấy vẻ đẹp độc đáo của cây cối ở Đất Mũi.
Trả lời:
- "Ngút ngàn rừng mắm, đước / Xanh đến tận vô cùng" – rừng cây xanh bạt ngàn, trải rộng đến vô tận.
- "Rễ mắm thì ăn lên / Rễ đước thì cắm xuống / Bền bỉ suốt ngày đêm" – đặc điểm rất riêng của hai loài cây: rễ mắm trồi lên, rễ đước cắm xuống, cùng bền bỉ giữ đất.
Đây là nét độc đáo vì cây cối ở đây không chỉ xanh tốt mà còn âm thầm "giữ đất, lấn biển" cho quê hương.
Câu 2: Hình ảnh thiên nhiên được miêu tả thế nào
Đề: Những hình ảnh thiên nhiên ở Đất Mũi (gió, biển, đất trời,…) được miêu tả như thế nào?
Trả lời:
| Hình ảnh | Cách miêu tả |
|---|---|
| Đất | "Nghe đất thở", "phập phồng trước bình minh" – đất như có sự sống, đang hô hấp |
| Gió | "Ngọn gió châu thổ / Đang mở hội trên đồng" – gió vui tươi, rộn ràng |
| Biển và rừng | "Nơi đây biển gặp rừng" – biển và rừng hòa quyện vào nhau |
| Đất và trời | "Đất và trời gần lại / Cho bãi bồi vươn xa" – không gian gần gũi, đất nước mở rộng |
Thiên nhiên được tả bằng biện pháp nhân hóa, khiến cảnh vật trở nên sống động, gần gũi và tràn đầy sức sống.
Câu 3: Suy nghĩ về hai dòng thơ cuối
Đề: Hai dòng thơ "Nơi địa đầu Tổ quốc / Rạng ngời ánh bình minh!" gợi cho em suy nghĩ gì về Đất Mũi?
Trả lời gợi ý:
Hai dòng thơ cho em thấy Đất Mũi là nơi thiêng liêng, nằm ở điểm tận cùng phía Nam của Tổ quốc. Hình ảnh "rạng ngời ánh bình minh" gợi lên một vùng đất tươi sáng, tràn đầy hi vọng và sức sống mới. Em cảm thấy tự hào về mảnh đất nơi địa đầu đất nước và thêm yêu quê hương Việt Nam.
Câu 4: Vì sao "lần đầu về Đất Mũi" mà "như về với nhà mình"
Đề: Theo em, vì sao "lần đầu về Đất Mũi", tác giả lại có cảm giác "như về với nhà mình"?
Trả lời gợi ý:
Dù lần đầu đặt chân đến nhưng tác giả cảm thấy thân thuộc vì:
- Đất Mũi là một phần máu thịt của Tổ quốc, nên người Việt Nam nào cũng thấy gần gũi, ấm áp như chính nhà mình.
- Cảnh vật nơi đây bình dị, thân thương, gợi cảm giác che chở, đón chào.
- Tình yêu quê hương, đất nước trong lòng tác giả khiến mọi miền Tổ quốc đều trở nên thân thiết như nhà.
Câu 5: Giới thiệu Đất Mũi Cà Mau
Đề: Dựa vào bài đọc, em hãy giới thiệu Đất Mũi Cà Mau với bạn bè (theo gợi ý: Vị trí / Vẻ đẹp tự nhiên).
Bài giới thiệu mẫu:
Các bạn ơi, mình muốn giới thiệu với các bạn về Đất Mũi Cà Mau – một nơi rất đặc biệt của Tổ quốc. Về vị trí, Đất Mũi là mảnh đất nhô ra ở điểm cực Nam trên đất liền của Việt Nam, thuộc xã Đất Mũi, huyện Ngọc Hiển, tỉnh Cà Mau. Đây chính là nơi địa đầu cuối cùng phía Nam của đất nước. Về vẻ đẹp tự nhiên, nơi đây có những cánh rừng mắm, rừng đước xanh ngút ngàn đến tận vô cùng. Phù sa bồi đắp như dòng sữa nuôi lớn đất rừng. Ở Đất Mũi, biển gặp rừng, đất và trời như gần lại, bãi bồi cứ vươn xa mãi. Mỗi sớm bình minh, cả vùng đất rạng ngời ánh nắng, tràn đầy sức sống. Mình mong một ngày được cùng các bạn về thăm Đất Mũi nhé!
Phần Luyện tập (biểu tượng 🔍)
Câu 1: Biện pháp tu từ ở khổ thơ đầu
Đề: Khổ đầu của bài thơ "Về thăm Đất Mũi" sử dụng biện pháp so sánh hay nhân hóa? Nêu tác dụng của biện pháp đó trong việc miêu tả cảnh vật.
Trả lời:
- Khổ đầu sử dụng biện pháp nhân hóa.
- Dấu hiệu: "nghe đất thở", "Phập phồng trước bình minh" – đất được tả như con người, biết thở, biết hồi hộp; "trông đước chạy" – cây đước như biết chạy.
- Tác dụng: làm cho cảnh vật trở nên sống động, có hồn, như đang chuyển động và có sức sống. Qua đó, người đọc cảm nhận được Đất Mũi là một vùng đất tràn đầy sinh khí, đồng thời thể hiện tình yêu tha thiết của tác giả với quê hương.
Câu 2: Tìm từ đồng nghĩa và đặt câu
Đề: Tìm từ đồng nghĩa với các từ in đậm trong khổ thơ "Lần đầu về Đất Mũi / Như về với nhà mình / Nơi địa đầu Tổ quốc / Rạng ngời ánh bình minh!" và đặt câu với mỗi từ tìm được.
Các từ in đậm: Tổ quốc, rạng ngời.
| Từ in đậm | Từ đồng nghĩa | Đặt câu mẫu |
|---|---|---|
| Tổ quốc | đất nước, non sông, quê hương, giang sơn | Em rất tự hào về đất nước Việt Nam tươi đẹp. |
| rạng ngời | rạng rỡ, rực rỡ, ngời sáng, tươi sáng | Gương mặt em bé rạng rỡ niềm vui khi được khen. |
Em có thể chọn một từ đồng nghĩa bất kỳ để đặt câu, miễn là câu có nghĩa rõ ràng và đúng ngữ pháp nhé.
Cô lưu ý nhỏ: ảnh em gửi hiển thị số trang 73 – 74, nhưng cô vẫn giữ tiêu đề theo yêu cầu của em. Nội dung giải đã bám sát đúng bài "Về thăm Đất Mũi" trong ảnh. Nếu em cần cô mở rộng câu trả lời nào, cứ nói với cô nhé!