Giải Giáo Dục Công Dân 6 trang 56
Lời giải chi tiết SGK Lớp 6 · Môn GiĂ¡o Dục CĂ´ng DĂ¢n · Trang 56–57
Chào các em! Đây là bài mở đầu của Bài 12: Thực hiện quyền trẻ em (sách Giáo dục công dân 6 – Kết nối tri thức). Cô sẽ cùng các em đi qua phần mục tiêu, khởi động và các tình huống khám phá nhé.
Tóm tắt lý thuyết
Sau bài học này, các em cần đạt được:
- Nêu được trách nhiệm của gia đình, nhà trường, xã hội trong việc thực hiện quyền trẻ em.
- Phân biệt được hành vi thực hiện đúng quyền trẻ em và hành vi vi phạm quyền trẻ em.
- Thực hiện tốt quyền và bổn phận của trẻ em.
- Biết nhận xét, đánh giá việc thực hiện quyền trẻ em của bản thân, gia đình, nhà trường, cộng đồng và bày tỏ nhu cầu để thực hiện tốt hơn.
Ý chính: Quyền trẻ em chỉ được bảo đảm khi có sự chung tay của bốn phía: bản thân trẻ em, gia đình, nhà trường và xã hội.
Phần Khởi động
Đề bài: Cùng nghe bài hát "Dấu chấm hỏi" (sáng tác: Thế Hiển). Bạn nhỏ trong bài hát không được hưởng những quyền nào của trẻ em? Theo em, ai sẽ chịu trách nhiệm đảm bảo quyền trẻ em cho bạn nhỏ này?
Gợi ý trả lời:
- Bạn nhỏ trong bài hát là một em bé lang thang, cơ nhỡ, phải sống bụi đời. Bạn không được hưởng các quyền:
- Quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng (không có gia đình, không nơi nương tựa).
- Quyền được học tập (không được đến trường).
- Quyền được vui chơi, giải trí.
- Quyền được bảo vệ, sống an toàn.
- Người chịu trách nhiệm đảm bảo quyền cho bạn nhỏ: trước hết là gia đình, sau đó là nhà trường và xã hội (các tổ chức, cơ quan nhà nước, cộng đồng). Vì trẻ em còn nhỏ, chưa tự lo cho mình nên cần sự bảo vệ, chăm sóc của người lớn và toàn xã hội.
Phần Khám phá
1. Trách nhiệm của học sinh trong việc thực hiện quyền và bổn phận của trẻ em
Đề yêu cầu đọc 3 tình huống rồi trả lời câu hỏi a, b.
Chép lại các tình huống:
| Tình huống | Nội dung |
|---|---|
| 1 | Đã vài lần Long trông thấy chú Hưng hàng xóm đánh đập con trai. Long rất thương em nên đã kể lại chuyện này với bố và nhờ bố tìm cách giúp đỡ em. |
| 2 | Lên lớp 6, Lan đòi bố mua xe máy điện để đi học nhưng bố không đồng ý vì Lan chưa đủ tuổi sử dụng. Lan nghĩ bố không thương mình nên giận dỗi, nhịn ăn. |
| 3 | Do phải ngồi xe lăn từ nhỏ nên Hoàng tự ti, ngại giao tiếp. Nhà trường tổ chức cuộc thi văn nghệ chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam; biết Hoàng có giọng hát hay, các bạn trong lớp đã động viên, khích lệ, chuẩn bị cả trang phục để Hoàng tham gia thi khiến bạn rất cảm động. |
Câu a) Trong các tình huống trên, bạn nào đã thực hiện đúng, bạn nào thực hiện chưa đúng quyền và bổn phận của trẻ em? Vì sao?
- Tình huống 1 – Long thực hiện ĐÚNG. Khi thấy em bị bạo hành, Long đã không thờ ơ mà báo cho bố để tìm cách giúp đỡ. Đây là hành động bảo vệ bạn khỏi bị xâm hại, thể hiện trách nhiệm với quyền được bảo vệ của trẻ em.
- Tình huống 2 – Lan thực hiện CHƯA ĐÚNG. Lan chưa đủ tuổi sử dụng xe máy điện theo quy định, việc bố không đồng ý là hợp lý và để bảo vệ an toàn cho Lan. Lan lại giận dỗi, nhịn ăn là chưa thực hiện đúng bổn phận với bản thân (giữ gìn sức khỏe) và với gia đình (vâng lời, hiểu cho cha mẹ).
- Tình huống 3 – Các bạn trong lớp thực hiện ĐÚNG. Các bạn đã động viên, khích lệ, giúp đỡ Hoàng – một bạn khuyết tật – để bạn tự tin tham gia hoạt động chung. Điều này tôn trọng quyền được tham gia, được đối xử bình đẳng, không phân biệt của trẻ em.
Câu b) Theo em, học sinh có trách nhiệm như thế nào trong việc thực hiện quyền và bổn phận của trẻ em?
Học sinh cần:
- Tích cực, chủ động thực hiện các quyền của mình (học tập, vui chơi, tham gia…) một cách phù hợp với lứa tuổi.
- Thực hiện tốt bổn phận: vâng lời ông bà, cha mẹ, thầy cô; chăm học; giữ gìn sức khỏe; yêu thương, giúp đỡ mọi người.
- Tôn trọng quyền của người khác, không xâm phạm quyền của bạn bè và những trẻ em khác.
- Biết lên tiếng, báo cho người lớn khi thấy quyền trẻ em bị vi phạm.
2. Trách nhiệm của gia đình, nhà trường và xã hội trong việc thực hiện quyền trẻ em
Đề yêu cầu đọc thông tin, tình huống rồi trả lời câu hỏi (phần câu hỏi nằm ở trang sau).
Chép lại tình huống 1:
Nghỉ hè về thăm quê, An được ông bà dẫn đi tham quan và kể cho nghe nhiều câu chuyện thú vị về các di tích lịch sử ở địa phương. Ông bà còn dạy An cách trồng rau và chăm sóc vật nuôi trong nhà. Đây thật là một kì nghỉ vui vẻ, bổ ích.
Nhận xét gợi ý: Trong tình huống này, gia đình (ông bà) đã thực hiện tốt trách nhiệm với trẻ em: tạo điều kiện cho An được vui chơi, giải trí, tìm hiểu, đồng thời giáo dục, dạy An những kĩ năng sống bổ ích. Đây là ví dụ cho thấy gia đình góp phần bảo đảm quyền được phát triển của trẻ em.