Giải Khoa Học Tự Nhiên 6 trang 73
Lời giải chi tiết SGK Lớp 6 · Môn Khoa Há»c Tá»± NhiĂªn · Trang 73–74
Hai trang này không có bài tập tính toán hay câu hỏi cần làm bài. Nội dung chủ yếu là phần tổng kết kiến thức, phần đọc thêm, và phần mở đầu một bài thực hành. Dưới đây mình tóm tắt lại nội dung và giải thích thêm hai câu hỏi trong mục "Em có biết?" để các em hiểu rõ.
Trang 72 — Tổng kết và đọc thêm
Mục "Em đã học"
Đây là phần ghi nhớ kiến thức về sự sinh sản của tế bào:
- Các tế bào con có kích thước nhỏ. Nhờ quá trình trao đổi chất, chúng lớn dần lên thành tế bào trưởng thành.
- Tế bào lớn đến một kích thước nhất định thì sinh sản (một tế bào mẹ chia thành hai tế bào con).
- Sự sinh sản tế bào làm tăng số lượng tế bào, thay thế các tế bào già, tế bào bị tổn thương, tế bào chết. Nhờ vậy cơ thể lớn lên (sinh trưởng) và phát triển.
💡 Mẹo nhớ: "Tế bào lớn rồi chia đôi – cơ thể lớn lên nhờ vậy thôi."
Mục "Em có thể"
Vận dụng hiểu biết về ý nghĩa của sự sinh sản tế bào để có chế độ dinh dưỡng và tập luyện hợp lí, giúp cơ thể đạt chiều cao tối ưu.
Mục "Em có biết?" — Giải thích thêm
Đây là phần đọc thêm. Hai câu hỏi in đậm đã được sách trả lời ngay trong đoạn văn. Mình ghi lại câu trả lời cho gọn:
Câu hỏi 1: Có phải tất cả tế bào đều có khả năng sinh sản không?
Trả lời: Không phải tất cả tế bào đều sinh sản được. - Ở thực vật: tế bào đã sinh sản và phân hoá thì không sinh sản nữa. Chỉ tế bào ở mô phân sinh (đầu chóp rễ, chồi…) mới có khả năng sinh sản. - Ở người: tế bào thần kinh sau khi được biệt hoá thì mất khả năng sinh sản. Tế bào hồng cầu sau khi biệt hoá bị mất nhân, chỉ hoạt động một thời gian (vài tuần) rồi chết và được thay thế bằng tế bào mới.
(Giải thích từ mới: phân hoá / biệt hoá nghĩa là tế bào biến đổi để làm một nhiệm vụ riêng, ví dụ tế bào thần kinh, tế bào hồng cầu.)
Câu hỏi 2: Điều gì xảy ra nếu cơ thể không điều khiển được sự sinh sản của tế bào?
Trả lời: Bình thường, sự sinh sản tế bào được điều khiển chính xác, tạo vừa đủ số lượng để bù vào số tế bào cần thay thế. Nếu quá trình này không kiểm soát được, tế bào sẽ sinh sản liên tục, tạo nên các khối u. Các khối u ảnh hưởng đến chức năng bình thường của cơ thể.
💡 Mẹo nhớ: "Sinh sản đúng mức – cơ thể khoẻ. Sinh sản vô tội vạ – sinh khối u."
Trang 73 — Bài 21: Thực hành quan sát và phân biệt một số loại tế bào
Trang này là phần mở đầu của bài thực hành, gồm mục tiêu, dụng cụ chuẩn bị và bước đầu cách tiến hành. Không có câu hỏi cần giải.
Mục tiêu
Thực hành quan sát:
- Tế bào lớn bằng mắt thường.
- Tế bào nhỏ bằng kính hiển vi.
I. Chuẩn bị
1. Thiết bị, dụng cụ:
- Kính hiển vi có vật kính 40x và kính lúp
- Nước cất đựng trong cốc thuỷ tinh
- Đĩa petri
- Các dụng cụ trong Hình 21.1: giấy thấm, lamen, lam kính, ống nhỏ giọt, kim mũi mác, thìa inox, dao mổ
2. Mẫu vật:
- Củ hành tây
- Trứng cá
II. Cách tiến hành
1. Làm tiêu bản, quan sát và vẽ tế bào biểu bì hành tây
Bước 1: Dùng dao mổ tách lấy một vảy hành. Sau đó tạo một vết cắt hình vuông nhỏ, kích thước khoảng 7 – 8 mm ở mặt trong của vảy hành. Dùng panh hoặc kim mũi mác lột nhẹ lớp tế bào trên cùng của vết cắt (đó là lớp tế bào biểu bì).
(Phần Bước 2 và các bước tiếp theo nằm ở trang sau, không có trong ảnh.)
🎯 Ghi nhớ: - Tế bào lớn lên rồi sinh sản (1 mẹ → 2 con), giúp cơ thể lớn lên và phát triển. - Không phải tế bào nào cũng sinh sản được (tế bào thần kinh, hồng cầu… thì không). - Tế bào sinh sản mất kiểm soát sẽ tạo khối u. - Muốn quan sát tế bào nhỏ (như tế bào biểu bì hành tây) phải dùng kính hiển vi.
Nếu em gửi đúng ảnh trang 74 (phần Bước 2 trở đi của bài thực hành), mình sẽ giải tiếp các bước còn lại nhé.
