Giải Khoa Học Tự Nhiên 6 trang 76
Lời giải chi tiết SGK Lớp 6 · Môn Khoa Há»c Tá»± NhiĂªn · Trang 76–77
Tóm tắt lý thuyết
I. Cơ thể là gì?
- Cơ thể là một cá thể sinh vật có khả năng thực hiện các quá trình sống cơ bản.
- Các quá trình sống cơ bản gồm: cảm ứng và vận động, sinh trưởng, sinh sản, dinh dưỡng, hô hấp, bài tiết.
II. Cơ thể đơn bào và cơ thể đa bào
- Sinh vật được chia làm 2 nhóm dựa theo số lượng tế bào cấu tạo nên cơ thể.
- Cơ thể đơn bào: chỉ gồm một tế bào, tế bào này thực hiện tất cả quá trình sống. Ví dụ: vi khuẩn, nấm men, nguyên sinh động vật (trùng amip).
- Cơ thể đa bào: gồm nhiều tế bào (ếch, voi, con người…).
Bài 1: Nêu các quá trình sống cơ bản của cơ thể (Hình 22.1)
Đề: Quan sát Hình 22.1 và nêu các quá trình sống cơ bản của cơ thể.
Trả lời: Cơ thể sinh vật thực hiện 6 quá trình sống cơ bản:
| Quá trình | Nội dung |
|---|---|
| Cảm ứng và vận động | Cảm nhận và phản ứng với sự thay đổi của môi trường |
| Sinh trưởng | Cơ thể lớn lên về kích thước |
| Sinh sản | Tạo ra con non |
| Dinh dưỡng | Lấy thức ăn, nước |
| Hô hấp | Lấy oxygen và thải carbon dioxide qua hít vào, thở ra |
| Bài tiết | Loại bỏ các chất thải |
Bài 2: Vật sống và vật không sống (Hình 22.2)
Đề câu 1: Kể tên vật sống và vật không sống mà em quan sát được trong hình. Những đặc điểm nào giúp em nhận ra một vật sống?
Trả lời:
- Vật sống: con khỉ, cây xanh, bạn nhỏ (con người), cỏ.
- Vật không sống: hàng rào sắt, lưới sắt, biển hiệu "Vườn bách thú", nền gạch.
Đặc điểm giúp nhận ra một vật sống: vật sống thực hiện được các quá trình sống cơ bản như:
- Lấy thức ăn, nước (dinh dưỡng)
- Hô hấp (lấy oxygen, thải carbon dioxide)
- Lớn lên (sinh trưởng)
- Sinh sản tạo con non
- Cảm ứng và vận động
- Bài tiết chất thải
→ Vật nào thực hiện đủ các quá trình sống trên thì là vật sống.
Đề câu 2: Để chuyển động trên đường, ô tô hoặc xe máy cần lấy khí oxygen để đốt cháy xăng và thải ra khí carbon dioxide. Vậy vật sống giống với ô tô, xe máy ở đặc điểm nào? Tại sao ô tô và xe máy không phải là vật sống?
Trả lời:
- Điểm giống nhau: cả vật sống lẫn ô tô, xe máy đều lấy khí oxygen và thải ra khí carbon dioxide (giống quá trình hô hấp/trao đổi khí).
- Ô tô, xe máy KHÔNG phải vật sống vì chúng chỉ có một đặc điểm giống vật sống (lấy oxygen, thải carbon dioxide), còn lại chúng không thể thực hiện các quá trình sống cơ bản khác như: sinh trưởng (tự lớn lên), sinh sản (tạo ra con non), cảm ứng, bài tiết. Ô tô, xe máy hoạt động được là nhờ con người điều khiển và nạp nhiên liệu, chứ không tự thực hiện được các quá trình sống.
→ Một vật chỉ được coi là vật sống khi thực hiện được đầy đủ các quá trình sống cơ bản.