Giải Giáo Dục Công Dân 7 trang 46

Hai trang này thuộc bài "Quản lí tiền" trong môn Giáo dục công dân 7 (bộ Kết nối tri thức với cuộc sống), phần "Một số nguyên tắc quản lí tiền hiệu quả".

Tóm tắt lý thuyết

Một số nguyên tắc quản lí tiền hiệu quả gồm:

• Sử dụng tiền hợp lí, hiệu quả:
• Chi tiêu có kế hoạch: chỉ mua những thứ thực sự cần và phù hợp với khả năng chi trả.
• Chỉ vay tiền khi thực sự cần và phải trả đúng hẹn.
• Đặt mục tiêu và thực hiện tiết kiệm tiền hiệu quả:
• Đặt mục tiêu tiết kiệm tiền.
• Không lãng phí thức ăn, điện, nước…

---

Phần 1: Quan sát sản phẩm và câu hỏi về chi tiêu có kế hoạch

Các sản phẩm trong hình: 1) Sách vở, 2) Ba lô, 3) Dép sandal, 4) Bánh mì, 5) Ván trượt, 6) Điện thoại, 7) Áo phông, 8) Giày thể thao, 9) Pizza, 10) Vợt cầu lông, 11) Máy ảnh.

Câu a

Đề: Trong các sản phẩm trên, đâu là thứ em mong muốn có? Đâu là thứ em rất cần? Nếu chỉ có một số tiền có hạn không mua được tất cả những thứ em muốn thì em sẽ chọn mua những sản phẩm nào? Vì sao?

Gợi ý trả lời:

• Thứ em rất cần (thiết yếu cho học tập, sinh hoạt): sách vở (1), ba lô (2), dép (3), bánh mì (4), áo phông (7), giày thể thao (8).
• Thứ em mong muốn có (sở thích, giải trí, chưa thật cần): ván trượt (5), điện thoại đắt tiền (6), pizza (9), vợt cầu lông (10), máy ảnh (11).
• Nếu chỉ có số tiền có hạn, em sẽ ưu tiên mua những thứ thực sự cần trước, ví dụ: sách vở, ba lô, dép, áo, giày, đồ ăn cơ bản. Vì đây là những vật dụng phục vụ trực tiếp việc học và sinh hoạt hằng ngày, còn các món giải trí có thể để dành mua sau khi đủ điều kiện.

Lý do: Chi tiêu có kế hoạch nghĩa là phân biệt rõ "cần" và "muốn", ưu tiên cái cần thiết để dùng đồng tiền hợp lí, tránh lãng phí.

Câu b

Đề: Nếu chi tiêu tuỳ tiện, vượt quá mức cho phép sẽ dẫn đến hậu quả gì? Theo em, có cách nào để tránh việc chi tiêu quá mức?

Gợi ý trả lời:

• Hậu quả: hết tiền nhanh, không còn tiền cho những việc cần thiết, phải vay mượn, mắc nợ, ảnh hưởng đến học tập và cuộc sống, dễ hình thành thói quen tiêu xài hoang phí.
• Cách tránh chi tiêu quá mức:
• Lập kế hoạch chi tiêu, ghi chép các khoản thu – chi.
• Chỉ mua thứ thực sự cần, so sánh giá trước khi mua.
• Đặt giới hạn chi tiêu cho từng khoản.
• Để dành một phần tiền tiết kiệm.

Phần 2: Câu chuyện H vay tiền ở căng-tin

Câu a

Đề: Vì sao H khó vay tiền của các bạn trong lớp?

Trả lời: H khó vay tiền vì những lần vay trước H thường dùng tiền vay để chơi điện tử (không vào việc cần thiết) và ít khi trả đúng hẹn. Vì thế các bạn không còn tin tưởng để cho H vay nữa.

Câu b

Đề: Theo em, khi vay mượn tiền cần chú ý điều gì? Vì sao?

Trả lời: Khi vay mượn tiền cần chú ý:

• Chỉ vay khi thực sự cần thiết.
• Sử dụng tiền vay đúng mục đích.
• Trả đúng hẹn.

Vì làm như vậy mới giữ được uy tín, tạo được lòng tin, để những lần sau cần vay vẫn được mọi người sẵn sàng giúp đỡ.

---

Phần 3: Đoạn hội thoại chị Hà – Bình về đặt mục tiêu tiết kiệm

Câu a

Đề: Trong đoạn hội thoại trên, chị Hà đã đặt ra mục tiêu tiết kiệm tiền và thực hiện mục tiêu đó như thế nào?

Trả lời:

• Mục tiêu: tiết kiệm tiền để mua chiếc áo len tặng bà.
• Cách thực hiện: chị đặt mục tiêu từ mấy tháng trước; tiền mẹ cho để mua vở và nước uống thì chị tiết kiệm bằng cách mang theo bình nước và dùng lại những quyển vở vẫn còn mới từ năm trước. Mỗi ngày chị bỏ một ít tiền vào hũ tiết kiệm, "tích tiểu thành đại".

Câu b

Đề: Em đã bao giờ đặt mục tiêu tiết kiệm tiền chưa? Nếu có, em đã thực hiện mục tiêu đó như thế nào?

Gợi ý trả lời (liên hệ bản thân): Em từng đặt mục tiêu tiết kiệm tiền để mua một cuốn sách yêu thích. Em thực hiện bằng cách bớt mua quà vặt, để dành tiền tiêu vặt mỗi ngày bỏ vào hộp tiết kiệm, ghi lại số tiền đã dành được để theo dõi.

(Đây là câu trả lời mở, em có thể kể theo trải nghiệm thật của mình.)

Câu c

Đề: Hãy nêu lợi ích của việc đặt mục tiêu tiết kiệm tiền.

Trả lời:

• Giúp có khoản tiền dành cho mục đích quan trọng.
• Rèn thói quen chi tiêu hợp lí, biết quý trọng đồng tiền.
• Chủ động hơn về tài chính, có khoản dự phòng khi cần.
• Hình thành tính kiên trì, tự giác, có trách nhiệm.

Phần 4: Tranh không lãng phí thức ăn, điện, nước

Ba bức tranh: 1) "Mình chỉ lấy đủ phần ăn thôi", 2) "Ngắt nguồn điện khi không sử dụng", 3) "Khoá vòi nước khi không sử dụng".

Câu a

Đề: Vì sao tiết kiệm thức ăn, điện, nước,… lại giúp chúng ta tiết kiệm được tiền? Nêu ý nghĩa của việc tiết kiệm thức ăn, điện, nước,… trong cuộc sống.

Trả lời:

• Tiết kiệm thức ăn, điện, nước giúp tiết kiệm tiền vì những thứ này đều phải trả tiền để mua hoặc sử dụng (tiền chợ, hoá đơn điện, hoá đơn nước). Dùng vừa đủ, không lãng phí thì số tiền phải chi sẽ ít đi.
• Ý nghĩa: vừa tiết kiệm chi phí cho gia đình, vừa góp phần bảo vệ tài nguyên, bảo vệ môi trường, thể hiện lối sống văn minh, có trách nhiệm với cộng đồng.

Câu b

Đề: Em hãy nêu cách tiết kiệm thức ăn, điện, nước,… mà em biết.

Gợi ý trả lời:

• Thức ăn: lấy đủ phần ăn, ăn hết không bỏ thừa, nấu vừa đủ, bảo quản thức ăn đúng cách.
• Điện: tắt đèn, quạt, tivi khi không dùng; rút phích cắm thiết bị; tận dụng ánh sáng tự nhiên; dùng thiết bị tiết kiệm điện.
• Nước: khoá vòi khi không dùng; hứng nước vừa đủ; tận dụng nước (ví dụ nước vo gạo để tưới cây); sửa ngay vòi nước bị rò rỉ.

---

Hai trang này tập trung vào kỹ năng sống rất thiết thực: biết phân biệt cái cần và cái muốn, vay mượn có trách nhiệm, đặt mục tiêu tiết kiệm và không lãng phí tài nguyên. Nếu em muốn, thầy/cô có thể giúp em soạn một kế hoạch chi tiêu mẫu để áp dụng nhé.