Giải Ngữ Văn 7 - Tập 2 trang 78

Giới thiệu chung

Trang 78-79 thuộc phần VĂN BẢN ĐỌC với chủ đề về biến đổi khí hậu. Phần này giới thiệu 3 văn bản:

• Văn bản 1: Thủy tiên tháng Một (Thô-mát L. Phrít-man / Thomas L. Friedman)
• Văn bản 2: Lễ rửa làng của người Lô Lô (Phạm Thùy Dung)
• Văn bản 3: Bản tin về hoa anh đào (Nguyễn Vĩnh Nguyên)

---

VĂN BẢN 1: Thủy tiên tháng Một

TRƯỚC KHI ĐỌC

---

Câu 1

Đề bài: "Thời tiết bây giờ khó lường thật!" – Đó là lời nhận xét ta vẫn thường nghe. Em có cảm nhận gì về những lo lắng ẩn chứa trong đó?

Cách giải

Bước 1: Hiểu ý nghĩa câu nói

Câu nói "Thời tiết bây giờ khó lường thật!" thể hiện sự ngạc nhiên, lo ngại của con người trước những thay đổi bất thường của thời tiết.

Bước 2: Phân tích những lo lắng ẩn chứa

Những lo lắng ẩn chứa trong câu nói này bao gồm:

• Lo lắng về sức khỏe: Thời tiết thay đổi thất thường khiến con người dễ mắc bệnh, khó thích nghi.

• Lo lắng về cuộc sống hàng ngày: Khó dự đoán thời tiết để lên kế hoạch cho các hoạt động như đi học, đi làm, du lịch.

• Lo lắng về sản xuất nông nghiệp: Nông dân khó xác định thời điểm gieo trồng, thu hoạch phù hợp.

• Lo lắng về thiên tai: Thời tiết bất thường có thể dẫn đến bão lũ, hạn hán, gây thiệt hại về người và của.

• Lo lắng về tương lai: Biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng, ảnh hưởng đến môi trường sống của con người và các loài sinh vật.

Đáp án gợi ý: Câu nói thể hiện sự lo lắng của con người trước hiện tượng biến đổi khí hậu. Thời tiết ngày càng khó dự đoán, gây ảnh hưởng đến sức khỏe, sinh hoạt, sản xuất và có thể dẫn đến nhiều thiên tai nguy hiểm. Đây là nỗi lo chung của toàn nhân loại về một tương lai bất định.

---

Câu 2

Đề bài: Qua quan sát trực tiếp hoặc qua tìm hiểu các nguồn thông tin, em đã biết được những thay đổi bất thường nào trong nhịp sinh trưởng và tập tính của một số loài sinh vật? Những thay đổi bất thường ấy đã gợi lên trong em cảm nhận, suy nghĩ gì?

Cách giải

Bước 1: Liệt kê những thay đổi bất thường ở sinh vật

Một số thay đổi bất thường có thể quan sát được:

Bước 2: Nêu cảm nhận, suy nghĩ

Đáp án gợi ý: Em đã biết được một số thay đổi bất thường như: hoa đào, hoa mai nở sớm hơn trước Tết; chim én về muộn hơn; một số loài côn trùng xuất hiện vào mùa đông... Những thay đổi này khiến em cảm thấy lo lắng vì: - Đây là dấu hiệu cho thấy môi trường đang bị tác động nghiêm trọng - Nếu tình trạng này tiếp diễn, nhiều loài sinh vật có thể bị tuyệt chủng - Con người cũng sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề từ biến đổi khí hậu Em nghĩ mỗi người cần có ý thức bảo vệ môi trường để giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu.

---

Phần ĐỌC VĂN BẢN

Trang 78-79 trình bày phần đầu của văn bản "Thủy tiên tháng Một" của tác giả Thô-mát L. Phrít-man (Thomas L. Friedman). Đây là phần nội dung văn bản để học sinh đọc hiểu, không phải câu hỏi bài tập.

Tóm tắt nội dung văn bản (phần đã cho)

Văn bản đề cập đến:

• Hiện tượng biến đổi khí hậu với nhiều cách gọi khác nhau: "sự nóng lên của Trái Đất", "sự bất thường của Trái Đất"
• Thuật ngữ "Sự bất thường của Trái Đất" do Hân-tơ Lo-vin (Hunter Lovins) đặt ra
• Hậu quả của biến đổi khí hậu: đợt nóng, hạn hán, tuyết rơi dày, bão lớn, lũ lụt, cháy rừng, sinh vật biến mất
• Ví dụ cụ thể: hoa thủy tiên vàng nở vào tháng Một thay vì tháng Ba
• Giải thích khoa học: nhiệt độ trung bình tăng làm thay đổi hướng gió, tốc độ bay hơi nước, dẫn đến thời tiết cực đoan

Các hộp "Theo dõi" và "Chú ý"

Trong văn bản có các hộp hướng dẫn đọc:

• Theo dõi: Những cách gọi tên khác nhau đối với hiện tượng biến đổi khí hậu trên Trái Đất
• Chú ý: Hiện tượng được nhắc ở đây chứa đựng lời giải thích về nhân đề của văn bản
• Theo dõi: Giải thích của tác giả về sự xuất hiện đồng thời hai thái cực của thời tiết

---

💡 Mẹo nhớ: Khi đọc văn bản nghị luận về môi trường, hãy chú ý: - Vấn đề được nêu ra là gì? - Nguyên nhân của vấn đề? - Hậu quả như thế nào? - Giải pháp (nếu có)?

---

🎯 Ghi nhớ: - Biến đổi khí hậu là vấn đề toàn cầu, ảnh hưởng đến mọi sinh vật trên Trái Đất - Quan sát sự thay đổi của thiên nhiên giúp ta nhận thức rõ hơn về tác động của biến đổi khí hậu - Mỗi người cần có trách nhiệm bảo vệ môi trường sống