Giải Ngữ Văn 7 - Tập 1 trang 73

Tóm tắt lý thuyết: Phó từ

Phó từ chia thành hai nhóm:

Bài 1: Tìm phó từ bổ sung ý nghĩa cho danh từ

a. "Tôi nghĩ không phải chỉ riêng bà con trong làng mà nói chung mọi người, nhất là lứa tuổi trẻ, đều cần biết câu chuyện này."

• Phó từ: mọi (mọi người) → chỉ số lượng toàn thể.

b. "Những lúc ấy, thầy Đuy-sen đã bế các em qua suối."

• Phó từ: những (những lúc), các (các em) → chỉ số lượng nhiều.

c. "Tuy chúng tôi còn bé, nhưng tôi nghĩ rằng lúc đó chúng tôi đều đã hiểu được những điều ấy."

• Phó từ: những (những điều) → chỉ số lượng nhiều.

Bài 2: Tìm phó từ bổ sung cho động từ, tính từ và cho biết ý nghĩa

a. "Và tôi không nghĩ ra được cách gì hơn là thay mặt bà An-tư-nai Xu-lai-ma-nô-va để kể hết chuyện này."

• không (không nghĩ) → chỉ sự phủ định.
• được (nghĩ ra được) → chỉ kết quả.

b. "Các em ghé vào đây xem là hay lắm, các em chả sẽ học tập ở đây là gì?"

• lắm (hay lắm) → chỉ mức độ.
• chả (chả học) → chỉ sự phủ định.
• sẽ (sẽ học tập) → chỉ quan hệ thời gian (tương lai).

c. "Chúng tôi cũng đứng dậy cõng những bao ki-giắc lên lưng và rảo bước về làng."

• cũng (cũng đứng) → chỉ sự tiếp diễn tương tự.

d. "An-tư-nai, cái tên hay quá, mà em thì chắc là ngoan lắm phải không?"

• quá (hay quá) → chỉ mức độ.
• lắm (ngoan lắm) → chỉ mức độ.

Bài 3: Tác dụng của việc lặp lại phó từ "hãy"

Trong phần (4) của văn bản Người thầy đầu tiên, phó từ hãy được lặp lại nhiều lần: "Hãy nhìn đi, hãy nghiên cứu... Hãy vẽ hai cây phong... Hãy vẽ một đứa bé... hãy vẽ người thầy giáo... Hãy vẽ một bức tranh như thế..."

Tác dụng:

• Phó từ hãy mang ý nghĩa cầu khiến, mệnh lệnh. Việc lặp lại tạo nên giọng điệu thôi thúc, khẩn thiết.
• Nhấn mạnh khát khao mãnh liệt của nhân vật "tôi" (người họa sĩ) muốn vẽ được một bức tranh xứng đáng với hình ảnh thầy Đuy-sen.
• Tạo nhịp điệu dồn dập, liên tiếp, thể hiện cảm xúc dâng trào và lòng biết ơn, kính trọng sâu sắc đối với người thầy đầu tiên.

Bài 4: Viết đoạn văn (5 – 7 câu) cảm nhận về nhân vật

Yêu cầu: cảm nhận về thầy Đuy-sen hoặc An-tư-nai, dùng ít nhất 3 phó từ.

Đoạn văn tham khảo (phó từ được gạch chân):

Thầy Đuy-sen đã để lại trong em ấn tượng vô cùng sâu sắc. Thầy không chỉ là người gieo chữ mà còn rất giàu lòng yêu thương. Những hôm trời lạnh, thầy vẫn cõng, bế các em nhỏ qua dòng suối buốt giá để các em được tới trường. Tình cảm ấy thật ấm áp và cao đẹp biết bao. Em nghĩ chính tấm lòng của thầy đã thắp lên ngọn lửa hi vọng trong trái tim của An-tư-nai cũng như bao học trò nghèo khác. Hình ảnh người thầy đầu tiên ấy sẽ mãi mãi không bao giờ phai mờ trong lòng mỗi người.

Các phó từ đã dùng: đã (thời gian), rất (mức độ), vẫn (tiếp diễn), thật (mức độ), không (phủ định) — đủ hơn 3 phó từ.

---

Tóm tắt văn bản 3: Quê hương (Tế Hanh)

Đây là phần đọc văn bản, không có bài tập. Cô tóm tắt nội dung để em nắm bài:

Nội dung chính:

• Bài thơ tả cảnh làng chài ven biển – quê hương của tác giả – nơi người dân sống bằng nghề chài lưới.
• Cảnh đoàn thuyền ra khơi đánh cá vào buổi sớm mai trong trẻo, với hình ảnh khỏe khoắn, đầy sức sống: "Chiếc thuyền nhẹ băng như con tuấn mã", "Cánh buồm giương to như mảnh hồn làng".
• Cảnh đoàn thuyền trở về tấp nập, no ấm; hình ảnh người dân chài "làn da ngăm rám nắng" mang vẻ đẹp lao động khỏe mạnh.
• Khổ cuối là nỗi nhớ quê hương da diết của tác giả khi xa cách: nhớ màu nước xanh, cá bạc, chiếc buồm vôi và "cái mùi nồng mặn" đặc trưng của biển.

Nghệ thuật nổi bật:

• So sánh, nhân hóa độc đáo (thuyền như tuấn mã, cánh buồm như mảnh hồn làng, con thuyền biết "nghe chất muối thấm dần").
• Giọng thơ trong sáng, hình ảnh thơ tươi tắn, giàu sức gợi.

Chú thích trong sách: Tuấn mã (con ngựa khỏe, đẹp), Trường giang (sông dài), Ghe (loại thuyền nhỏ và hẹp, lớn hơn xuồng).

Em lưu ý: ảnh gửi cho cô là trang 72 và 73, cô đã giải đầy đủ toàn bộ nội dung có trong hai trang này. Nếu em cần cô soạn phần trả lời câu hỏi đọc hiểu bài Quê hương, gửi cô trang tiếp theo nhé!