Giải Toán 7 - Tập 1 trang 89
Lời giải chi tiết SGK Lớp 7 · Môn ToĂ¡n · Trang 89–90
Đây là phần mở đầu Chương V "Thu thập và biểu diễn dữ liệu" và Bài 17 "Thu thập và phân loại dữ liệu". Mình sẽ tóm tắt lý thuyết rồi giải chi tiết các hoạt động và ví dụ có trong ảnh nhé.
Tóm tắt lý thuyết
Chương V học về Thống kê. Câu nói mở đầu của Geoffrey Moore: "Không có dữ liệu, chúng ta như người mù và điếc đứng giữa xa lộ" cho thấy tầm quan trọng của dữ liệu.
Những điểm cần nắm trong Bài 17:
- Thu thập dữ liệu bằng cách phỏng vấn, dùng bảng hỏi.
- Phân loại dữ liệu theo sơ đồ:
| Loại dữ liệu | Tên gọi khác | Ví dụ |
|---|---|---|
| Dữ liệu là số (số liệu) | Dữ liệu định lượng | Cân nặng: 43; 41; 48 |
| Dữ liệu không là số | Dữ liệu định tính | Tên tỉnh, mức đánh giá |
- Dữ liệu không là số lại chia thành hai loại:
- Loại không thể sắp thứ tự: tên các tỉnh (Nam Định, Thái Bình...).
- Loại có thể sắp thứ tự: mức đánh giá (Rất tốt, Tốt, Trung bình, Kém).
Hoạt động 1 (HĐ1)
Đề: Giúp đài truyền hình thu thập dữ liệu bằng cách phỏng vấn các bạn trong tổ, dùng ba câu hỏi:
- Trung bình mỗi ngày bạn dành bao nhiêu giờ để xem ti vi?
- Các chương trình ti vi bạn xem là gì?
- Bạn có cho rằng các chương trình ti vi hiện nay rất hấp dẫn không? (Rất đồng ý, Đồng ý, Không đồng ý, Rất không đồng ý)
Đây là hoạt động thực hành, em tự đi hỏi các bạn trong tổ. Ví dụ minh họa với một tổ 6 bạn:
| Bạn | Câu 1 (giờ) | Câu 2 (chương trình) | Câu 3 (ý kiến) |
|---|---|---|---|
| An | 2 | Phim hoạt hình | Đồng ý |
| Bình | 1 | Thể thao | Không đồng ý |
| Chi | 3 | Ca nhạc | Rất đồng ý |
| Dung | 2 | Phim hoạt hình | Đồng ý |
| Giang | 1 | Thời sự | Không đồng ý |
| Hà | 2 | Ca nhạc | Đồng ý |
Hoạt động 2 (HĐ2)
Đề: Lập bảng thống kê cho ba dãy dữ liệu thu được.
Từ bảng phỏng vấn trên, ta tách thành ba dãy:
- Dãy 1 (số giờ xem ti vi): 2; 1; 3; 2; 1; 2
- Dãy 2 (tên chương trình): Phim hoạt hình, Thể thao, Ca nhạc, Phim hoạt hình, Thời sự, Ca nhạc
- Dãy 3 (mức đồng ý): Đồng ý, Không đồng ý, Rất đồng ý, Đồng ý, Không đồng ý, Đồng ý
Hoạt động 3 (HĐ3)
Đề: Trong ba dãy dữ liệu thu được, dãy nào là dãy số liệu? Dãy nào không là dãy số liệu? Dãy nào có thể sắp xếp theo thứ tự tăng, giảm?
Lời giải:
- Dãy 1 (số giờ): là dãy số liệu, sắp được theo thứ tự (ví dụ tăng: 1; 1; 2; 2; 2; 3).
- Dãy 2 (tên chương trình): không là dãy số liệu, không sắp được theo thứ tự (tên gọi không có thứ tự lớn nhỏ).
- Dãy 3 (mức đồng ý): không là dãy số liệu, nhưng sắp xếp được theo thứ tự vì các mức có cấp độ: Rất không đồng ý < Không đồng ý < Đồng ý < Rất đồng ý.
Câu hỏi (?) lấy ví dụ
Đề: Em hãy lấy một ví dụ về dữ liệu không là số, có thể sắp xếp theo thứ tự.
Trả lời: Một số ví dụ:
- Xếp loại học lực: Yếu, Trung bình, Khá, Giỏi.
- Mức độ hài lòng dịch vụ: Kém, Trung bình, Tốt, Rất tốt.
- Cỡ áo: S, M, L, XL.
Các dữ liệu này tuy không phải là số nhưng có cấp độ rõ ràng nên sắp được theo thứ tự.
Ví dụ 1
Đề: Bình phỏng vấn các bạn trong lớp và thu được các dãy dữ liệu sau. Hãy xác định mỗi dãy thuộc loại nào.
- Cân nặng (kg) của năm bạn: 43; 41; 48; 45; 52
- Tên một số tỉnh thuộc đồng bằng sông Hồng: Nam Định, Thái Bình, Hưng Yên, Bắc Ninh
- Đánh giá của bốn bạn về chất lượng bài giảng môn Toán: Tốt, Xuất sắc, Khá Tốt, Trung bình
Lời giải:
- Dãy (1) là dãy số liệu (dữ liệu định lượng) vì các giá trị đều là số.
- Dãy (2) không phải là dãy số liệu, và không thể sắp thứ tự (tên các tỉnh không có thứ tự lớn nhỏ).
- Dãy (3) không phải là dãy số liệu, nhưng có thể sắp thứ tự vì các mức đánh giá có cấp độ tăng dần: Trung bình < Khá Tốt < Tốt < Xuất sắc.