Giải Khoa Học Tự nhiên 8 trang 167
Lời giải chi tiết SGK Lớp 8 · Môn Khoa Há»c Tá»± NhiĂªn · Trang 167–168
Câu mở đầu (trang 165)
Đề bài: Để duy trì nòi giống, mọi sinh vật đều trải qua quá trình sinh sản. Ở người, cơ quan và hệ cơ quan nào đảm nhận vai trò sinh sản?
Cách giải
Ở người, hệ sinh dục chính là hệ cơ quan đảm nhận vai trò sinh sản. Hệ này có chức năng duy trì nòi giống thông qua quá trình sinh sản.
Hệ sinh dục gồm hai phần khác nhau giữa nam và nữ:
- Cơ quan sinh dục nam: sản sinh ra tinh trùng.
- Cơ quan sinh dục nữ: sản sinh ra trứng, đồng thời bảo vệ và nuôi dưỡng thai nhi cho đến khi sinh ra.
Hệ sinh dục (gồm cơ quan sinh dục nam và cơ quan sinh dục nữ) là hệ cơ quan đảm nhận vai trò sinh sản ở người.
Câu 1 (trang 166)
Đề bài: Trình bày chức năng của các cơ quan sinh dục nam và nữ.
Cách giải
a) Cơ quan sinh dục nam
| Cơ quan | Chức năng |
|---|---|
| Tinh hoàn | Nơi sản sinh ra tinh trùng |
| Mào tinh | Nơi tinh trùng tiếp tục phát triển và hoàn thiện về cấu tạo |
| Ống dẫn tinh | Giúp tinh trùng di chuyển đến túi tinh |
| Túi tinh | Nơi chứa và nuôi dưỡng tinh trùng |
| Tuyến tiền liệt | Tiết dịch hòa với tinh trùng tạo thành tinh dịch |
| Tuyến hành | Tiết dịch bôi trơn khi quan hệ tình dục |
| Ống đái | Dẫn tinh dịch ra ngoài (nằm trong dương vật) |
| Dương vật | Đưa tinh dịch phóng ra ngoài |
b) Cơ quan sinh dục nữ
| Cơ quan | Chức năng |
|---|---|
| Buồng trứng | Nơi sản sinh ra trứng |
| Phễu dẫn trứng | Hứng trứng khi trứng rụng |
| Ống dẫn trứng | Đưa trứng đi, là nơi xảy ra quá trình thụ tinh nếu trứng gặp tinh trùng |
| Tử cung | Nuôi dưỡng thai nhi phát triển |
| Âm đạo | Tiếp nhận tinh trùng và là đường ra của trẻ khi sinh |
| Tuyến tiền đình | Tiết dịch nhờn để bôi trơn âm đạo |
💡 Mẹo nhớ: Nam thì "sản – hoàn – dẫn – chứa", nữ thì "trứng – hứng – thụ – nuôi". Cứ bám vào đường đi của tinh trùng và trứng là nhớ ngay chức năng từng cơ quan.
Câu 2 (trang 166)
Đề bài: Tinh hoàn nằm trong bìu có thuận lợi gì cho việc sản sinh tinh trùng?
Cách giải
Nhiệt độ thích hợp để sản sinh tinh trùng là khoảng 35°C, thấp hơn nhiệt độ bên trong cơ thể (khoảng 37°C).
Bìu là phần da nằm bên ngoài khoang bụng, treo lủng lẳng phía dưới. Nhờ vị trí này, tinh hoàn được giữ ở nhiệt độ thấp hơn nhiệt độ cơ thể.
Vậy việc tinh hoàn nằm trong bìu giúp duy trì nhiệt độ mát hơn, phù hợp (khoảng 35°C) để quá trình sản sinh tinh trùng diễn ra thuận lợi.
Bìu nằm ngoài cơ thể giúp tinh hoàn giữ được nhiệt độ khoảng 35°C, thấp hơn nhiệt độ cơ thể, tạo điều kiện thuận lợi cho việc sản sinh tinh trùng.
💡 Mẹo nhớ: Tinh trùng "thích mát" – mát khoảng 35°C nên tinh hoàn phải nằm ngoài, treo ở bìu cho thoáng.
Câu hỏi mục II (trang 166)
Đề bài: Em hãy phân biệt thụ tinh và thụ thai.
Cách giải
| Tiêu chí | Thụ tinh | Thụ thai |
|---|---|---|
| Bản chất | Tinh trùng kết hợp với trứng tạo thành hợp tử | Phôi bám vào niêm mạc tử cung để làm tổ |
| Nơi xảy ra | Trong ống dẫn trứng | Trong tử cung |
| Kết quả | Tạo thành hợp tử, rồi phát triển thành phôi | Phôi làm tổ, hình thành nhau thai để trao đổi chất với mẹ |
| Thời điểm | Xảy ra trước | Xảy ra sau (khi phôi đã di chuyển về tử cung) |
Thụ tinh là sự kết hợp giữa tinh trùng và trứng tạo thành hợp tử (ở ống dẫn trứng). Thụ thai là khi phôi di chuyển đến tử cung và bám vào niêm mạc tử cung để làm tổ (ở tử cung).
💡 Mẹo nhớ: "Thụ tinh" – tinh trùng gặp trứng. "Thụ thai" – phôi vào tử cung làm tổ thành thai. Tinh trước, thai sau.
🎯 Ghi nhớ: - Hệ sinh dục giúp con người duy trì nòi giống: nam sản sinh tinh trùng, nữ sản sinh trứng và nuôi dưỡng thai. - Tinh hoàn nằm trong bìu để giữ nhiệt độ khoảng 35°C, thuận lợi sản sinh tinh trùng. - Thụ tinh (tinh trùng + trứng → hợp tử) xảy ra ở ống dẫn trứng; thụ thai (phôi làm tổ) xảy ra ở tử cung.