Giải Hoạt động Trải nghiệm, Hướng Nghiệp 9 trang 21

Lưu ý: Các trang này chứa nội dung thuộc hai chủ đề:

• Phần cuối của chủ đề "Thực hiện có trách nhiệm với nhiệm vụ được giao" (Hoạt động 3, 4)
• Phần đầu của chủ đề "Ứng phó với căng thẳng và áp lực" (Hoạt động 1, 2)

Đây là các bài tập mang tính thực hành, chia sẻ cá nhân. Dưới đây là hướng dẫn giải chi tiết cho từng câu.

---

HOẠT ĐỘNG 3 — Thực hành thể hiện có trách nhiệm với nhiệm vụ được giao

Câu 1

Đề bài: Thực hành thể hiện là người có trách nhiệm với nhiệm vụ được giao trong các tình huống sau:

• Tình huống 1: Nam được cô giáo giao nhiệm vụ làm nhóm trưởng học tập, vừa phải hoàn thành nhiệm vụ của mình, vừa phải giúp đỡ một số bạn học chưa tốt trong nhóm.
• Tình huống 2: Thảo được cô giáo chủ nhiệm giao nhiệm vụ phụ trách các tiết mục tham gia hội diễn văn nghệ của lớp (chào mừng ngày 20/11).
• Tình huống 3: Cuối tuần này, bố mẹ Lan đi công tác, chỉ có hai chị em ở nhà. Chị em Lan phải tự sắp xếp công việc nhà trong những ngày đó.

Cách giải

Tình huống 1 — Nam làm nhóm trưởng học tập:

Cách thể hiện trách nhiệm của Nam:

• Bước 1: Xác định rõ nhiệm vụ: hoàn thành bài tập cá nhân + hỗ trợ các bạn yếu hơn.
• Bước 2: Lập kế hoạch cụ thể:
• Phân chia thời gian hợp lý: buổi sáng tự học, buổi chiều hỗ trợ bạn.
• Xác định bạn nào cần giúp đỡ ở môn nào.
• Bước 3: Thực hiện:
• Hoàn thành bài tập của mình trước để có kiến thức vững.
• Giảng lại cho bạn những phần khó, kiên nhẫn giải thích.
• Tổ chức học nhóm, phân công bài tập cho từng thành viên.
• Bước 4: Theo dõi và điều chỉnh:
• Kiểm tra tiến độ học tập của các bạn.
• Báo cáo kết quả với cô giáo, xin ý kiến nếu gặp khó khăn.

Tình huống 2 — Thảo phụ trách tiết mục văn nghệ:

Cách thể hiện trách nhiệm của Thảo:

• Bước 1: Nhận nhiệm vụ và lên ý tưởng các tiết mục (hát, múa, kịch, đọc thơ...).
• Bước 2: Lập kế hoạch:
• Chọn tiết mục phù hợp với khả năng của lớp.
• Phân công người tham gia từng tiết mục.
• Lên lịch tập luyện cụ thể (2 tuần trước ngày diễn).
• Bước 3: Tổ chức thực hiện:
• Chuẩn bị nhạc, trang phục, đạo cụ.
• Đôn đốc các bạn tập luyện đúng giờ.
• Xin ý kiến góp ý từ cô giáo chủ nhiệm.
• Bước 4: Hoàn thiện:
• Tổng duyệt trước ngày diễn.
• Động viên các bạn tự tin biểu diễn.

Tình huống 3 — Chị em Lan tự sắp xếp việc nhà:

Cách thể hiện trách nhiệm của chị em Lan:

• Bước 1: Liệt kê các công việc cần làm: nấu cơm, dọn nhà, giặt đồ, đi chợ, học bài...
• Bước 2: Phân công hợp lý:
• Chị: nấu cơm, đi chợ (việc cần kinh nghiệm hơn).
• Em: quét nhà, rửa bát, phơi đồ.
• Bước 3: Thực hiện đúng phân công, hỗ trợ nhau khi cần.
• Bước 4: Đảm bảo an toàn: khóa cửa, tắt bếp, không mở cửa cho người lạ.

---

Câu 2

Đề bài: Lựa chọn và lập kế hoạch thực hiện có trách nhiệm với một nhiệm vụ được giao.

Cách giải

Dưới đây là một bản kế hoạch mẫu (dựa theo gợi ý trong sách):

---

KẾ HOẠCH TẬP LUYỆN VĂN NGHỆ THAM GIA HỘI DIỄN CHÀO MỪNG NGÀY 20/11

Lịch trình chi tiết:

• Tuần 1: Chọn bài, phân vai, tập hát/tập thoại.
• Tuần 2: Ghép nhạc, tập động tác, chuẩn bị trang phục, tổng duyệt.

---

Câu 3

Đề bài: Chia sẻ kế hoạch đã xây dựng.

Cách giải

Khi chia sẻ kế hoạch, em cần:

• Trình bày rõ ràng trước lớp hoặc nhóm về kế hoạch đã lập.
• Nêu mục tiêu, thời gian, cách thực hiện.
• Lắng nghe góp ý từ bạn bè và thầy cô.
• Điều chỉnh kế hoạch nếu có ý kiến hay, phù hợp hơn.

---

HOẠT ĐỘNG 4 — Thực hiện có trách nhiệm với nhiệm vụ được giao

Câu 1

Đề bài: Thực hiện kế hoạch đã lập và hoàn thành có trách nhiệm với nhiệm vụ được giao.

Cách giải

Để thực hiện tốt, em cần:

• Bám sát kế hoạch đã lập, thực hiện đúng tiến độ.
• Chủ động giải quyết khó khăn phát sinh (ví dụ: bạn vắng tập → sắp xếp tập bù).
• Không đùn đẩy trách nhiệm, hoàn thành phần việc của mình.
• Phối hợp tốt với các thành viên khác.
• Báo cáo tiến độ với người giao nhiệm vụ (thầy cô, phụ huynh).

Câu 2

Đề bài: Chia sẻ kết quả thực hiện.

Cách giải

Khi chia sẻ kết quả, em nên trình bày:

• Kết quả đạt được: Hoàn thành nhiệm vụ ở mức nào? (ví dụ: tiết mục văn nghệ được biểu diễn thành công, lớp đạt giải...)
• Thuận lợi: Được bạn bè hợp tác, thầy cô hỗ trợ...
• Khó khăn: Thời gian eo hẹp, một số bạn bận việc riêng...
• Bài học rút ra: Cần lập kế hoạch sớm hơn, phân công rõ ràng hơn, kiên nhẫn hơn khi làm việc nhóm.

---

CHỦ ĐỀ 2: ỨNG PHÓ VỚI CĂNG THẲNG VÀ ÁP LỰC

HOẠT ĐỘNG 1 — Tìm hiểu cách ứng phó với căng thẳng trong quá trình học tập và áp lực của cuộc sống

Câu 1

Đề bài: Chia sẻ những căng thẳng trong quá trình học tập mà em đã gặp phải và cách ứng phó của em.

Cách giải

Bài chia sẻ mẫu:

Những căng thẳng em đã gặp:

• Khối lượng kiến thức và bài tập quá nhiều, đặc biệt khi chuẩn bị thi cuối kỳ.
• Gặp khó khăn ở môn Toán, không hiểu bài trên lớp nhưng ngại hỏi thầy cô.
• Áp lực điểm số từ kỳ vọng của bố mẹ.
• Thời gian biểu kín (học chính + học thêm), ít thời gian nghỉ ngơi.

Cách ứng phó của em:

• Lập thời gian biểu học tập hợp lý, ưu tiên môn khó trước.
• Tìm phương pháp học phù hợp: học theo sơ đồ tư duy, làm bài tập từ dễ đến khó.
• Kết hợp học tập và nghỉ ngơi: học 45 phút thì nghỉ 10 – 15 phút.
• Chia sẻ với bố mẹ về áp lực để được thông cảm và hỗ trợ.
• Chơi thể thao, nghe nhạc để giải tỏa căng thẳng.

---

Câu 2

Đề bài: Chia sẻ những áp lực của cuộc sống mà em đã gặp phải và cách ứng phó của em.

Cách giải

Bài chia sẻ mẫu:

Áp lực cuộc sống em đã gặp:

• Bị bạn bè trêu chọc, nói xấu sau lưng → cảm thấy buồn, tự ti.
• Bố mẹ hay so sánh em với "con nhà người ta" → cảm thấy không được công nhận.
• Mâu thuẫn với bạn thân → lo lắng, mất tập trung học.

Cách ứng phó:

• Chia sẻ sự việc với người thân (bố mẹ, anh chị) hoặc thầy cô giáo để được lắng nghe và tư vấn.
• Nói chuyện thẳng thắn, bình tĩnh với bạn để giải quyết mâu thuẫn.
• Tự nhắc nhở bản thân: mỗi người có điểm mạnh riêng, không cần so sánh.
• Tham gia hoạt động tập thể để mở rộng mối quan hệ bạn bè.

---

Câu 3

Đề bài: Thảo luận về cách ứng phó với căng thẳng trong quá trình học tập và áp lực của cuộc sống.

Cách giải

Các bước ứng phó hiệu quả:

Bước 1 — Xác định tình huống và nguyên nhân gây căng thẳng:

• Đặt câu hỏi: "Mình đang căng thẳng vì điều gì?" (bài vở, bạn bè, gia đình, thi cử...)
• Nhận diện rõ nguyên nhân giúp tìm cách giải quyết đúng hướng.

Bước 2 — Lựa chọn cách ứng phó phù hợp:

• Lập kế hoạch thực hiện hoạt động (chia nhỏ công việc, sắp xếp ưu tiên).
• Lựa chọn phương pháp hoạt động phù hợp hơn (đổi cách học, quản lý thời gian tốt hơn).
• Thực hiện các hoạt động thư giãn: nghe nhạc, chơi thể thao yêu thích, hít thở sâu, đi dạo.
• Chia sẻ với người thân, bạn bè, thầy cô để được hỗ trợ.

Bước 3 — Thực hiện và đánh giá:

• Áp dụng cách ứng phó đã chọn.
• Nếu chưa hiệu quả, thử cách khác hoặc nhờ sự giúp đỡ chuyên môn (tư vấn tâm lý học đường).

---

HOẠT ĐỘNG 2 — Thực hành ứng phó với căng thẳng trong quá trình học tập và áp lực của cuộc sống

Câu (Tình huống 1)

Đề bài: Đóng vai nhà tư vấn, đưa ra lời khuyên cho bạn về cách ứng phó trong tình huống:

"Chuẩn bị đến đợt kiểm tra cuối học kì nên Hoàng phải ôn tập nhiều môn học cùng lúc. Mỗi ngày, Hoàng đều tận dụng tối đa thời gian để học tập với mong muốn đạt được kết quả tốt. Vì vậy, gần 2 tuần qua, Hoàng luôn trong tình trạng căng thẳng."

Cách 1 — Lời khuyên trực tiếp

Lời tư vấn cho Hoàng:

"Hoàng ơi, mình hiểu bạn muốn đạt kết quả tốt, nhưng học liên tục không nghỉ sẽ phản tác dụng. Đây là một số gợi ý cho bạn:

1. Lập thời gian biểu ôn tập hợp lý: Chia đều các môn theo ngày, không dồn quá nhiều môn trong một buổi. Ưu tiên môn khó vào buổi sáng khi đầu óc tỉnh táo.

1. Áp dụng quy tắc 45 – 15: Học 45 phút, nghỉ 15 phút. Khi nghỉ, hãy đứng dậy vận động, uống nước, nhìn ra xa.

1. Ngủ đủ giấc: Ngủ ít nhất 7 – 8 tiếng mỗi đêm. Thiếu ngủ khiến trí nhớ kém, học không vào đầu.

1. Dành thời gian thư giãn: Mỗi ngày dành 30 phút chơi thể thao, nghe nhạc hoặc làm điều mình thích.

1. Không so sánh với người khác: Tập trung vào tiến bộ của bản thân, đừng tạo thêm áp lực không cần thiết.

1. Chia sẻ với bố mẹ hoặc thầy cô: Nếu cảm thấy quá tải, hãy nói ra để được hỗ trợ."

Cách 2 — Phân tích nguyên nhân rồi đưa giải pháp

Phân tích nguyên nhân căng thẳng của Hoàng:

• Ôn nhiều môn cùng lúc → quá tải thông tin.
• Tận dụng tối đa thời gian → không có thời gian nghỉ ngơi, phục hồi.
• Kéo dài 2 tuần → cơ thể và tinh thần kiệt sức.

Giải pháp theo từng nguyên nhân:

---

🎯 Ghi nhớ: - Có trách nhiệm với nhiệm vụ được giao nghĩa là lập kế hoạch rõ ràng, thực hiện đúng cam kết, và chủ động giải quyết khó khăn. - Căng thẳng và áp lực là điều bình thường. Quan trọng là biết nhận diện nguyên nhân và chọn cách ứng phó phù hợp: lập kế hoạch, thư giãn, chia sẻ với người tin tưởng.

💡 Mẹo nhớ: "Căng thẳng đến — Nhận diện — Chia sẻ — Thư giãn — Lập kế hoạch" (viết tắt: NCTK — Nhận, Chia, Thư, Kế).